NOS Nieuws (RSS Feed)

Public Key

npub1vnzjfng4cj0necgtsfzthm6cduu85j89hfmdfrn3amx7plgqau3qll24lh

NIP-05 Address

Profile Code

nprofile1qqsxf3fye52uf8euuy9cy39maavx7wr6frjm5ak53ec7an0ql5qw7gspz4mhxue69uhkummnw3ezuerpw3sju6rpw4esz9thwden5te0wfjkccte9ejxjar5duh8qatze0ehsg

Publishing to

nostr.data.haus

relay.ditto.pub

Author Public Key

npub1vnzjfng4cj0necgtsfzthm6cduu85j89hfmdfrn3amx7plgqau3qll24lh

Show more details

Last Notes

2026-07-20 14:28:43 UTC

OM eist jaar voorwaardelijke cel tegen Corné H. voor gijzeling gevangenis Vught
Het Openbaar Ministerie heeft een voorwaardelijke gevangenisstraf van een jaar geëist tegen Corné H. voor het gijzelen van twee medewerkers in de gevangenis in Vught.
De 30-jarige H. verbleef op de psychiatrische afdeling van de gevangenis na zijn veroordeling voor de gijzeling van cafépersoneel in Ede https://nos.nl/artikel/2514740-centrum-ede-afgesloten-vanwege-gijzeling-in-cafe.
Op https://nos.nl/artikel/2593306-twee-medewerkers-paar-uur-gegijzeld-in-gevangenis-vught 2025 gijzelde H. personeelsleden van de afdeling met aardappelschilmesjes die hij had gekregen om een smoothie te maken. Hij eiste onder meer medicijnen en overplaatsing naar een andere gevangenis. Een politieonderhandelaar kreeg H. uiteindelijk zover om zich over te geven.
H. had voor de gijzeling in Ede al een gevangenisstraf van negen maanden en tbs met dwangverpleging uitgezeten. Hij verbleef in Vught in afwachting van plaatsing in een tbs-kliniek.
'Tbs niet onderbreken'
Het OM https://www.om.nl/actueel/nieuws/2026/07/20/voorwaardelijke-celstraf-geeist-voor-gijzeling-op-afdeling-pi-vught bij het bepalen van de strafeis nadrukkelijk te hebben gekeken naar de huidige situatie van H. en in het bijzonder zijn psychische problematiek. Inmiddels zit H. in een https://nos.nl/artikel/2603284-gijzelnemer-corne-h-krijgt-geen-voorrang-in-tbs-kliniek-bepaalt-rechter, en het OM erkent het belang van de eerder opgelegde tbs-maatregel.
Een onvoorwaardelijke gevangenisstraf zou betekenen dat de eerder opgelegde tbs-maatregel moet worden onderbroken. "Na het uitzitten van die straf is het maar zeer de vraag of verdachte daarna direct weer in een tbs-kliniek terecht kan", aldus het OM. "
Het OM eist een proeftijd van twee jaar. Als H. opnieuw strafbare feiten pleegt of de voorwaarden niet naleeft, moet hij dan alsnog de gevangenis in. Ook eist de officier van justitie een schadevergoeding van H. die hij aan de betrokkenen moet betalen.
Spijt
H. zelf noemde de gijzeling in Vught een impulsieve daad. "Ik had niet gedacht dat het na Ede nog een keer zou voorkomen", zei hij tegen de rechter, https://www.gld.nl/nieuws/8500065/gijzelnemer-corne-h-hoort-jaar-celstraf-eisen-niet-gedacht-dat-het-nog-eens-zou-gebeuren.
Hij zei verder spijt te hebben van zijn daad. "Het had eigenlijk nooit mogen gebeuren. Maar het is gebeurd en dat vind ik op zijn minst gezegd heel spijtig. Het heeft voor heel veel mensen een lange nasleep."
https://images.cdn.nos.nl/8/8/W/C/j/T/q25exgNPU1mcwaxeZLm6KaSZYs4eJN46j8UKpir/8x111x3984x2241-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2623766

2026-07-20 13:30:02 UTC

België heeft probleem door vertraging fregatten bij Damen: 'Gaat dit lukken?'
Een groot probleem, noemde de Belgische defensieminister Francken het. De vertraagde levering van de fregatten bij de Nederlandse scheepsbouwer Damen veroorzaakt flinke hoofdpijn in Brussel. De Belgen zijn naar alternatieven aan het kijken. Een nieuwe tegenslag voor de reputatie van Damen, maar zeker ook een tegenslag voor de nauwe samenwerking met het Nederlandse leger.
Al tientallen jaren werken de Nederlandse en Belgische marine samen onder de vlag van BeNeSam (Belgisch-Nederlandse Samenwerking). "Die samenwerking is heel nauw. De Belgische-Nederlandse marine hebben samen een hoofdkwartier, hebben dezelfde schepen, doen de opleidingen samen en ze hebben dezelfde uniformen", vertelt Jaime Karremann, de hoofdredacteur van vakmedium Marineschepen.nl.
Zo'n nauwe samenwerking leidde er ook toe dat de twee landen in 2018 gezamenlijk een aankoop deden. Voor meer dan vier miljard euro werden er zes mijnenbestrijdingsvaartuigen en twee fregatten voor elk land gekocht. De Belgen kochten voor Nederland en zichzelf in Frankrijk de mijnenjagers aan. Nederland plaatste de order voor hun eigen en Belgische fregatten bij Damen in Gorinchem.
Duurder en later
België heeft die fregatten hard nodig. Ze hebben er op dit moment twee: Leopold 1 en de Louise-Marie. De twee fregatten zijn al sinds de jaren 90 in de vaart en zijn aan het einde van hun levensduur. De levering van de nieuwe fregatten stond gepland voor 2027, maar dat werd eerder al verschoven naar 2031.
Begin dit jaar bleek dat de bouw weer langer zou duren: de twee fregatten zouden pas rond 2034 klaar zijn. Ook de prijs is in die jaren flink opgelopen: van 600 miljoen naar bijna 1,3 miljard euro. De vertraging kwam onder meer doordat het ontwerp meerdere keren is aangepast.
Door de vertraging van de nieuwe schepen kan de marine een tijdje zonder fregatten komen te zitten. De twee bestaande exemplaren kunnen niet tot 2034 mee. Dat zou grote problemen opleveren: het land kan niet meedoen aan missies en het technisch personeel is dan eigenlijk werkeloos.
Het Belgische kabinet wil die blamage voorkomen. De minister gaat nu andere landen die marineschepen bouwen benaderen of zij de order kunnen overnemen. De minister gaat een brief sturen naar onder meer Frankrijk, Duitsland en Turkije.
Tegen overtuiging in
Toch blijft minister Francken het liefst bij Damen. Een ander type schip zou ook een probleem zijn voor de samenwerking met Nederland, omdat het Nederlandse personeel niet bekend is met dat type.
"Waar Nederland nu veel meer naar Duitsland en Noord-Europa kijkt, kijkt België juist nog steeds naar Nederland", vertelt defensie-expert Michelle Haas van de Universiteit van Gent. "Die Benelux-samenwerking willen ze beschermen en uitbouwen. Een potentiële breuk gaat tegen de intuïtie en overtuiging van België in."
Dat de Belgische defensieminister andere landen gaat benaderen is volgens haar een pragmatische beslissing. "Er is meer en meer de vraag: gaat dit lukken? Moeten we hier nog in mee?"
Francken zat eerder dit jaar al samen met defensieminister Yeşilgöz om tot een noodoplossing te komen. "De Nederlanders vinden het uiteraard 'heel jammer' voor ons, maar dat is het wel zo ongeveer", vertelt een anonieme bron aan de Vlaamse krant https://www.demorgen.be/nieuws/de-belgische-marine-heeft-een-groot-probleem-bouw-van-nieuwe-fregatten-loopt-helemaal-fout~bd31ecefe/.
De uitvraag van België lijkt ook een manier om de druk te vergroten. "Naar Nederland toe zeggen ze: we willen hier misschien uitgaan, kunnen we korting krijgen of tijdelijk schepen overnemen? Of willen jullie misschien een tussenoplossing betalen? Dat zouden ze uit een onderhandeling kunnen slepen", vertelt Karremann.
Damen zelf is bij die gesprekken alleen op de achtergrond betrokken, vertelt een woordvoerder. Verder wil het bedrijf niks kwijt over de kwestie.
Gevoelig moment
Het nieuws vanuit België komt op een gevoelig moment voor Damen. Eind vorige maand stapte Duitsland uit de https://nos.nl/artikel/2620038-duitsland-stapt-uit-miljardendeal-met-scheepsbouwer-damen. Het was het grootste marineproject uit de geschiedenis van het land, schreven Duitse media. Damen zou zes fregatten gaan bouwen, maar tijdens het project speelden er meerdere problemen op: vertraging en gestegen kosten.
De gevolgen bij het Belgische project lijken voor Damen kleiner, vertelt Karremann. "Als België zich terugtrekt, kan Nederland de orders overnemen, omdat er plannen zijn om meer fregatten te bestellen. Dan verandert er voor Damen niks."
Er zou ook een tussenoplossing kunnen komen, zodat België niet zonder fregat komt te zitten. "Damen bouwt ook goedkopere en simpelere fregatten, het kan dat er daarvoor een order bij komt."
https://nos.nl/l/2623755

2026-07-20 00:42:37 UTC

Vijf doden en vijf vermisten na Russische aanval op vrachtschip in Zwarte Zee
Bij een Russische aanval op een vrachtschip voor de kust van Odesa in Oekraïne zijn zeker vijf mensen om het leven gekomen, melden Oekraïense autoriteiten. Aan boord waren in totaal zeventien opvarenden uit India en Syrië, en één Oekraïner. Acht bemanningsleden werden gered, vijf zijn nog vermist.
Het schip Golden Leo, dat vaart onder de vlag van het West-Afrikaanse land Guinee-Bissau en eigendom is van een Turks bedrijf, had kort voor de aanval de haven van Odesa verlaten, waar het was beladen met graan.
"Deze aanval laat geen ruimte voor illusies", reageert de Oekraïense buitenlandminister Sybiha. "Het Rusland van Poetin geeft niet om wie het doodt: Oekraïners of burgers van welk ander land dan ook. Voor Poetin telt een mensenleven niet; alleen zijn criminele doelstellingen doen ertoe."
Russische aanvallen
Rusland heeft nog niet gereageerd op het incident. Het land heeft de afgelopen weken de aanvallen op diepzeehavens in het zuiden van Oekraïne opgevoerd. Vanuit de havens worden veel graan en andere cruciale producten geëxporteerd. Moskou zegt dit te doen in reactie op Oekraïense droneaanvallen op Russische tankers en vrachtschepen, met name in de Zee van Azov.
Zaterdag kwam één persoon om het leven bij een Russische aanval op een koopvaardijschip dat in de buurt voer van Odesa onder de vlag van Antigua en Barbuba. De dag daarvoor werden https://nos.nl/artikel/2623379-rusland-intensiveert-aanvallen-op-oekraiense-havens-aan-de-zwarte-zee-drie-doden bij Russische aanvallen op Odesa en Mykolajiv.
https://cdn.nos.nl/image/2026/07/20/1388182/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2623697

2026-07-18 06:43:02 UTC

Videobeelden teruggevonden van aanslag op Oekraïense zakenman in Monaco
De politie in Oekraïne is erin geslaagd gewiste beelden terug te krijgen van het moment waarop een zakenman en zijn gezin in Monaco worden getroffen door een explosie. De dader had volgens de Oekraïense aanklager de beelden opgenomen als bewijs dat de aanslag was uitgevoerd.
Eind juni raakten de Oekraïense zakenman Vadym Jermolajev (58), zijn vrouw en een 13-jarige zoon zwaargewond toen bij hun woning in Monaco een bom afging. Op de beelden is te zien hoe de dader vlak voor het gezin met een voorwerp de portiek van die woning in duikt en direct daarna met lege handen vertrekt.
Zodra het gezin nietsvermoedend aankomt, volgt een grote explosie:
De camera werd na de ontploffing meegenomen door een onbekend persoon. De Oekraïense aanklager maakte niet bekend waar de beelden werden aangetroffen, maar noemt de video wel cruciaal bewijs in het onderzoek naar de aanslag. De daders hadden geprobeerd het beeld te wissen, maar rechercheurs slaagden er toch in het weer terug te krijgen.
"We blijven onderzoek doen naar wat er precies is gebeurd en wie daar bij betrokken was om de verantwoordelijken te kunnen berechten", verklaart de aanklager. "Geen enkel bewijsstuk zal ons ontgaan, we gaan door met ons werk."
Oekraïense geheime dienst
De vermoedelijke dader van de aanslag werd https://nos.nl/artikel/2622050-verdachte-bomaanslag-monaco-dood-gevonden-in-oekraine dood teruggevonden in Oekraïne. Het gaat om de 39-jarige Anastasiia Berezovska, een Oekraïense staatsburger die in Duitsland woonde. Onderzoekers gaan ervan uit dat ze handelde in opdracht van anderen.
De Oekraïense veiligheidsdienst meldde eerder dat een agent van de Oekraïense militaire veiligheidsdienst de moord op Berezovska op eigen houtje had uitgevoerd, samen met een voormalig politieagent. Zij hadden eerder crypto-betalingen aan de vrouw gedaan.
Jermolajev zelf is ervan overtuigd dat de Oekraïense geheime dienst achter de aanslag zit. Hij staat sinds 2023 onder Oekraïense sancties vanwege zakelijke contacten met Rusland. In een eerste verklaring via zijn advocaat afgelopen week spreekt Jermolajev van een doelbewuste moordpoging. "We twijfelen er niet aan dat officieren in dienst van de militaire veiligheidsdienst HUR hierbij betrokken waren."
De aanklager in Frankrijk heeft nog geen uitspraak gedaan over wie er volgens haar achter de aanslag zit. "We houden alle opties open", liet ze vorige week weten.
https://cdn.nos.nl/image/2026/07/18/1387365/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2623449

2026-07-17 05:42:41 UTC

Stuntman naar ziekenhuis na harde landing van katapultsprong op Zwarte Cross
Op festival de Zwarte Cross is gisteravond een stuntman naar het ziekenhuis gebracht na een stunt met een katapult. De man maakte een harde landing en heeft de nacht doorgebracht in het ziekenhuis. Volgens de organisatie is hij "helemaal in orde".
Bij de stunt op de eerste avond van het grootste festival van Nederland werd Jim van Nes 75 meter over de Megatent geworpen. Volgens de organisatie is de stunt "technisch gezien goed verlopen", maar kwam de stuntman "hard in het landingskussen terecht waardoor hij voor een medische check naar het ziekenhuis werd vervoerd".
De katapult is speciaal voor de stunt ontworpen. Het apparaat is zo'n 35 meter hoog en speciaal ontwikkeld door een bedrijf dat vooral kermisattracties bouwt.
Een bezoeker filmde de lancering:
In eerste instantie zou de katapultsprong worden uitgevoerd door stuntvrouw Noa Diorgina Man, maar zij haakte deze week af. "Ik ben topsporter in het freerunnen, dat is mijn prioriteit. Er zitten te veel risico's voor mij aan deze stunt. Daarom heb ik de keuze gemaakt om niet te springen en daar baal ik enorm van", zei ze tegen https://www.gld.nl/nieuws/8496875/noa-haakt-af-voor-megastunt-op-zwarte-cross-de-risicos-zijn-te-groot.
Ze benadrukt dat ze niet afhaakte, omdat de stunt onveilig zou zijn. "Mijn helm was te groot en schoof te veel. Als je zo'n stunt doet, moet alles kloppen. Dat moet ook mentaal goed voelen."
Nog zes lanceringen
Er staan nog zes katapultsprongen op het programma van de Zwarte Cross door Van Nes en een andere stuntman. Het is niet duidelijk of die kunnen doorgaan. "We zijn trots op het resultaat, op het handelen na afloop en bovenal op Jim van Nes. Wat dit voor de sprongen van de komende dagen betekent, kunnen we op moment van schrijven nog niet zeggen. Hierover spoedig meer", aldus de organisatie.
https://images.cdn.nos.nl/2/5/N/y/o/o/mirrkeLWbgs7En9ZWg6JaCMMgvbJMPX1s3rdMkz/0x75x1104x621-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2623305

2026-07-17 00:28:34 UTC

ICE-agent die migrant doodschoot had volgens familie gewelddadig verleden
De ICE-agent die maandag in de Amerikaanse staat Maine een Colombiaanse man doodschoot, heeft volgens familieleden een lange geschiedenis van gewelddadig gedrag en ernstige psychische problemen. Dat meldt persbureau AP op basis van gesprekken met familieleden, ex-vrouwen en honderden rechtbankdocumenten.
Het gaat volgens AP om de 37-jarige David Brouillette, een voormalig militair die sinds kort voor de immigratiedienst ICE werkt. Hij schoot de 25-jarige Colombiaanse migrant Johan Sebastian Duran Guerrero dood tijdens een controle in de kustplaats Biddeford.
Het ministerie waar ICE onder valt verklaarde eerder dat Duran Guerrero probeerde weg te rijden en dat de agent, uit angst voor de veiligheid van omstanders, zijn wapen gebruikte. De autoriteiten zeggen de zaak nog te onderzoeken. De agent is voorlopig op non-actief gesteld in afwachting van het onderzoek.
Familieleden van Brouillette zeggen tegen AP dat hij jarenlang gewelddadig gedrag vertoonde. Een ex-vrouw beschuldigt hem ervan haar tijdens hun huwelijk fysiek te hebben mishandeld. Uit rechtbankstukken blijkt verder dat een andere ex-vrouw meerdere keren bescherming tegen hem heeft aangevraagd vanwege beschuldigingen van bedreiging, intimidatie en geweld.
Handelde uit zelfverdediging
Een familielid zegt dat Brouillette al sinds zijn jeugd kampte met ernstige psychische problemen. Volgens de familie was hij onder meer gediagnosticeerd met een bipolaire stoornis. Toch werd hij later toegelaten tot het leger en bij ICE.
De onthullingen roepen volgens AP vragen op over de screening van nieuwe medewerkers bij de immigratiedienst. ICE nam de afgelopen periode veel nieuwe medewerkers aan om het strengere immigratiebeleid van president Donald Trump uit te voeren.
Brouillette zelf heeft niet gereageerd op vragen van AP. Volgens familieleden heeft hij tegen hen gezegd dat hij uit zelfverdediging handelde. ICE wilde tegenover AP de identiteit van de agent niet bevestigen of ontkennen. De dienst zegt alleen dat de bij het incident betrokken agent bijna tien jaar ervaring heeft bij de federale politie en de verplichte trainingen heeft gevolgd.
Acht doden bij schietincidenten ICE
De schietpartij leidde tot https://nos.nl/artikel/2623154-protest-in-vs-na-nieuwe-ice-incidenten-wij-moeten-hen-ter-verantwoording-roepen tegen de werkwijze van ICE. De immigratiedienst besloot kort daarna om de meeste verkeerscontroles voorlopig https://nos.nl/artikel/2622992-ice-schort-meeste-verkeerscontroles-op-na-dodelijke-schietincidenten. President Trump https://www.nytimes.com/2026/07/15/us/politics/trump-ice-traffic-stops.html om de verkeerscontroles te hervatten, die een belangrijk onderdeel zijn van zijn strengere immigratiebeleid.
Volgens journalistencollectief The Trace zijn sinds het begin van Trumps tweede termijn negentien mensen slachtoffer geworden van schietincidenten waarbij ICE betrokken was. Acht van hen zijn overleden.
https://cdn.nos.nl/image/2026/07/17/1386918/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2623296

2026-07-12 16:29:07 UTC

Harrie Jekkers geeft allerlaatste voorstelling, benoemd tot ereburger Den Haag
Zanger en cabaretier Harrie Jekkers is vandaag na zijn laatste show in de Koninklijke Schouwburg benoemd tot ereburger van de gemeente Den Haag. Hij kreeg de Gouden Erepenning van burgemeester Jan van Zanen. De Gouden Erepenning is de hoogste gemeentelijke onderscheiding van de stad.
Jekkers (75) kondigde eerder dit jaar aan definitief te stoppen met zijn grote theaterprogramma's. Van Zanen noemde hem bij de benoeming "een echt Haags icoon" en stelde dat Jekkers "als geen ander de ziel van onze stad weet te vangen in zijn muziek, verhalen en cabaret".
"Je bent een boegbeeld van de stad. Een ambassadeur zonder officiële titel, maar met een enorme impact. Tot vandaag. Want vandaag geven we je die titel wél", roemde Van Zanen de cabaretier.
Harry Jekkers is sinds de jaren 80 bekend als zanger, cabaretier en liedjesschrijver. Velen kennen hem van tijdloze nummers als Over de muur en O, o Den Haag. De hechte verbondenheid met die stad staat centraal in zijn carrière.
Klein Orkest
Jekkers is in 1951 geboren in de Haagse arbeiderswijk Moerwijk. In de jaren 70 leerde hij tijdens zijn studie Koos Meinderts en Cees Grimbergen kennen, die later een belangrijke rol in zijn leven zouden spelen.
In 1978 richtte Jekkers, na een studie Engels in Groningen, samen met Meinderts het Klein Orkest op. De band begon in het krakerscircuit maar werd uiteindelijk een van de succesvolste Nederlandstalige bands van de jaren 80, met de nummers Laat mij maar alleen, Koos Werkeloos en Over de muur.
O, o Den Haag schreef Jekkers voor de verjaardag van Cees Grimbergen, maar het groeide uit tot een onofficieel volkslied van de stad achter de duinen.
In 1985 viel de band uit elkaar. Jekkers zocht een nieuwe richting en vond na enkele jaren zijn weg naar het theater. In 1988 stond hij voor het eerst solo op het podium met 2 x 3 kwartier maar vooral de twee shows die daarop volgden werden een groot succes: Het gelijk van de koffietent en Met een goudvis naar zee. Die laatste noemde Jekkers later een van zijn beste shows.
'Zo mooi', een van de liedjes uit Met een goudvis naar zee:
Na die shows bouwde Jekkers met zijn vriendin een huis op Ibiza. Nadat die relatie tot een einde was gekomen, keerde hij terug naar de Nederlandse theaters. Er volgden nog elf verschillende voorstellingen. Ook verschenen er sinds 1983 tien boeken van Jekkers' hand, meestal samen met Meinderts geschreven.
Toen cabaretier Paul van Vliet in 2018 stopte met zijn vaste voorstellingen in de Haagse Koninklijke schouwburg, volgde Jekkers hem op met de succesvolle voorstelling Achter de duinen. Vandaag sloot hij af met een liedjesprogramma.
https://cdn.nos.nl/image/2026/07/12/1385377/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2622772

2026-07-10 21:21:15 UTC

Britse media vol van 'royal reunion' van prins Harry's gezin met koning Charles
Een royal reunion noemen Britse media het. Ze maken vandaag groot nieuws van het zeldzame bezoek van de Britse prins Harry met zijn gezin aan zijn vader, koning Charles.
Hoewel de krantenkoppen dikgedrukt zijn en de berichten bovenaan de nieuwssites staan, moest de pers het doen met weinig informatie. Buckingham Palace bevestigde vanavond slechts dat koning Charles en koningin Camilla prins Harry, zijn vrouw Meghan en hun twee kinderen hebben ontvangen in Highgrove House, een privéwoning van de koning.
Het paleis omschreef het als een "besloten familiegelegenheid" waar geen foto's van worden gedeeld.
Vier jaar niet gezien
De ontmoeting is zo bijzonder, omdat Charles zijn kleinkinderen al jaren niet heeft gezien. Voor het eerst in meer dan vier jaar ontmoette hij prins Archie (7) en prinses Lilibet (5) in levende lijve.
De koninklijke familie een paar maanden na de geboorte van Archie:
Harry en zijn vrouw Meghan maakten begin 2020 bekend dat ze een ander leven wilden leiden en een minder vooraanstaande positie in de Britse koninklijke familie wilden innemen. Dat besluit was https://nos.nl/artikel/2317837-harry-en-meghan-doen-stap-terug-discussie-loopt-volgens-koningshuis-nog.html.
Ruzie met William
Harry's openlijke kritiek op zijn familie en het koningshuis leidde vervolgens tot een publieke breuk tussen Harry en zijn vader. Mogelijk doet dit bezoek hen goed, maar hoe dan ook is de relatie tussen Harry en zijn broer William nog steeds verbroken.
Harry en Meghan, die in Californië wonen, waren volgens de Britse omroep BBC sinds de begrafenis van koningin Elizabeth in 2022 niet meer samen in het Verenigd Koninkrijk geweest.
De hertog en hertogin van Sussex, zoals ze nog wel heten, verlieten in 2020 het Verenigd Koninkrijk en legden toen hun koninklijke taken neer. Ze kozen voor een leven in relatieve vrijheid buiten de schijnwerpers.
https://images.cdn.nos.nl/7/8/z/z/M/c/dWFibccd7bqo2nbrhV8rAEEnvfndixhpHDFYJKY/4x162x2992x1683-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2622555

2026-07-06 09:58:27 UTC

Sterrenkundigen komen met ruimtetelescoop dichter bij 'kindertijd van het heelal'
Wetenschappers hebben 31 extreem verre quasars ontdekt met ruimtetelescoop Euclid. Dat zijn heldere kernen van sterrenstelsels. Niet eerder werden quasars op zulke afstanden ontdekt.
Twee van deze kernen schenen toen het heelal pas 670 miljoen jaar oud was. Dat is zo'n 5 procent van de huidige leeftijd van het heelal. Ze liggen op ruim 13 miljard lichtjaar afstand van de aarde.
De ontdekking, waaraan ook Nederlandse wetenschappers meewerkten, is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift https://www.aanda.org/articles/aa/full_html/2026/07/aa58883-26/aa58883-26.html.
Quasars zijn volgens sterrenkundigen de helderste objecten van het universum. Ze kunnen schijnen met de helderheid van 1 biljoen (1.000.000.000.000) sterren. Quasars ontstaan als een superzwaar zwart gat in het centrum van een sterrenstelsel veel materiaal naar zich toetrekt. Daarbij komt een grote hoeveelheid energie vrij, doordat het materiaal opwarmt. Ze bevinden zich vrijwel overal in het heelal.
Kindertijd van het heelal
Om te ontdekken wat er gebeurde toen de eerste sterrenstelsels en zwarte gaten ontstonden, zijn wetenschappers al jarenlang op zoek naar de verste quasars. Die zijn moeilijk te vinden, doordat ze niet vaak voorkomen en vanwege de afstand weinig licht geven.
"Deze quasars dateren uit de kindertijd van het heelal", zegt onderzoeker Daming Yang van de Sterrewacht van de Universiteit Leiden. "Door ze te bestuderen kunnen we beter begrijpen hoe dit soort enorme systemen zo snel zijn ontstaan en gegroeid. Vooralsnog is dat een groot vraagstuk in de astrofysica."
Nieuwe inzichten
Uitgebreidere bestudering van de op een na verste quasar laat zien dat die is ingebed in een met as en stof gevuld sterrenstelsel dat in hoog tempo nieuwe sterren vormt, laten de onderzoekers weten. Dat leidt tot nieuwe inzichten over de eerste sterrenstelsels en de invloed op hun omgeving.
De onderzoekers verwachten dat ze nog honderden verre kernen zullen vinden, waaronders quasars die bestonden toen het universum maximaal 640 miljoen jaar oud was. Met de gegevens van de Euclid-telescoop hopen ze een begin te maken met de verklaring hoe sterrenstelsels en zwarte gaten zo snel zo enorm zwaar konden worden.
De ESA Euclid-ruimtetelescoop werd gelanceerd in 2023 en gaf al eerder bijzondere inkijkjes in het heelal. Zo werd in mei 2024 een foto gepubliceerd met meer dan https://nos.nl/artikel/2521680-nieuwe-foto-s-ruimtetelescoop-euclid-overtreffen-alle-verwachtingen. Veel van die sterrenstelsels werden vanwege de afstand niet eerder waargenomen.
https://images.cdn.nos.nl/3/A/J/K/B/K/ewTV3sHjPJLzw38QMwWEXn71Ff5KwqabWkvxNPj/2x31x1504x846-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2621874

2026-06-15 02:13:45 UTC

Iconisch kloostercomplex in Kyiv staat in brand na Russische luchtaanvallen
In het historische kloostercomplex van Kyiv woedt een grote brand na grootschalige Russische luchtaanvallen op de Oekraïense hoofdstad. Zeker tien mensen zijn gewond geraakt, meldden de lokale autoriteiten. Op sociale media roept de geestelijk leider van de Oekraïens-Orthodoxe Kerk op "https://x.com/Epifaniy/status/2066297659296522622 voor de redding van het heiligdom".
Het iconische complex Petsjersk Lavra met zijn gouden koepels en witte gevels dateert uit 1051 en is sinds 1990 Unesco-werelderfgoed. Het staat vanwege zijn ondergrondse gangenstelsel ook bekend als het Holenklooster en is een belangrijke trekpleister voor pelgrims en toeristen.
Oplopende spanningen
Eeuwenlang had de Russisch-Orthodoxe Kerk hier een belangrijke zetel, maar de weerstand daartegen groeide na de Russische annexatie van de Krim in 2014. Daarop werd de Oekraïens-Orthodoxe Kerk https://nos.nl/artikel/2263658-oekraiense-kerk-maakt-zich-los-van-russisch-orthodoxe-kerk, die er nu zetelt. Na de grootschalige invasie van 2022 viel de Oekraïense geheime dienst het complex binnen uit vrees voor Russische spionnen. Er volgende https://nos.nl/artikel/2456929-ook-de-orthodoxe-kerk-speelt-een-rol-in-de-oorlog-in-oekraine.
Het hoofd van de kerk deelde deze beelden van de brand op X:
"Het dak van een van de heiligste plekken van de christelijke wereld staat in brand", https://x.com/Epifaniy/status/2066297659296522622 Metropoliet Epifanius, het hoofd van de Oekraïens-Orthodoxe Kerk. "Weer een Russisch misdrijf tegen de menselijkheid, tegen de geschiedenis, tegen het christendom."
Het hoofd van de militaire administratie van Kyiv, Timur Tkachenko, https://t.me/s/tkachenkotymur op Telegram dat het kloostercomplex "direct" is geraakt. "De Russen hebben doelbewust het hart van een van de grootste christelijke heiligdommen geraakt."
"Een brute aanval op ons volk en ons erfgoed", https://x.com/Svyrydenko_Y/status/2066300040595808579 de Oekraïense premier Joelia Svyrydenko op X, waar ze ook beelden van de brandende kloostergebouwen deelde. "Dit is het ware gezicht van de orthodoxe waarden van Rusland."
Woontoren geraakt
Rusland voert deze nacht zware luchtaanvallen uit op Kyiv. Bewoners zijn opgeroepen naar schuilkelders te gaan. Naast het kloostercomplex werd een woontoren van 25 verdiepingen in de stad geraakt, schrijft Tkachenko. Meerdere huizen en auto's vatten vlam door neerkomende dronedelen.
Bij de aanvallen is ook de elektriciteitsvoorziening getroffen. Zeker 140.000 inwoners zitten zonder stroom, schrijft burgemeester Klytsjko op Telegram.
De aanvallen volgden kort nadat bekend werd dat zowel Oekraïne als Rusland op het hoogste niveau contact had gehad met de VS. De Oekraïense president Zelensky belde president Trump op zijn 80ste verjaardag, voorafgaand aan een G7-bijeenkomst in Frankrijk deze week. De Russische president Poetin zou een klein uur met Trump hebben gesproken.
https://cdn.nos.nl/image/2026/06/15/1372237/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2618634

2026-06-05 17:50:41 UTC

Frans onderzoek naar mogelijke Israëlische marteling van opvarenden Gaza-vloot
Het Franse Openbaar Ministerie is een onderzoek begonnen naar de Israëlische behandeling van Franse burgers die deelnamen aan de Global Sumud Flotilla. Het internationale hulpkonvooi voor Gaza werd vorige maand wereldnieuws toen Israël het tegenhield op zee. Er kwamen berichten over mishandelingen, vernederingen en seksueel geweld tegen opvarenden.
De Franse anti-terrorismeafdeling van het OM onderzoekt of Iraël zich schuldig heeft gemaakt aan oorlogsmisdaden en marteling bij de behandeling van Franse activisten die meevoeren op het hulpkonvooi.
'Betast en geslagen'
Op 18 mei werden ruim 430 activisten door Israël aangehouden. Ze werden op internationale wateren onderschept in een poging om Gaza te bereiken en van hulp te voorzien. https://www.lemonde.fr/en/france/article/2026/06/05/french-prosecutors-open-war-crime-probe-over-israel-treatment-of-gaza-flotilla-activists_6754182_7.html waren er meer dan dertig Fransen aan boord.
Een vrouw verklaarde te zijn betast door een militair en geslagen in een donkere cel. Een andere activist zei dat gevangenen urenlang in een zogenoemde stresshouding moesten zitten, op hun knieën en met hun voorhoofd op de grond, terwijl het Israëlische volkslied werd afgespeeld.
Op vragen van persbureau AFP over de beschuldigingen van fysiek en psychisch geweld, seksuele intimidatie, mishandeling en verkrachting verklaarde de Israëlische gevangenisdienst dat die "volledig ongegrond" waren.
Internationale verontwaardiging
De arrestatie van de activisten leidde tot grote internationale verontwaardiging. De extreemrechtse Israëlische minister van Veiligheid, Itamar Ben-Gvir, https://x.com/itamarbengvir/status/2057046925417824697 waarop onder meer te zien is hoe een vrouw hardhandig tegen de grond werd gewerkt, nadat zij "Free, free Palestine" had geroepen.
Ook is te zien hoe tientallen activisten werden verplicht om te knielen, met hun gezicht gericht naar de grond. Een groot deel van hen werd geboeid. Ook zouden ze zijn geslagen. "Er zijn mensen met gebroken ribben en er is iemand van wie twee tanden uit de mond zijn geslagen", vertelde de Nederlandse opvarende Jesse van Schaik (21) https://nos.nl/artikel/2615462-drie-nederlandse-opvarenden-gaza-flotilla-terug-in-nederland.
De opvarenden werden uiteindelijk https://nos.nl/artikel/2615309-nederlandse-flotilla-activisten-geland-in-turkije-we-zijn-als-beesten-behandeld. Premier Jetten noemde de behandeling van de opvarenden mensonterend. Het kabinet riep de Israëlische ambassadeur op het matje. Frankrijk ontzegde na het incident Ben-Gvir https://nos.nl/artikel/2615557-franse-minister-israelische-ben-gvir-niet-meer-welkom-op-frans-grondgebied.
https://images.cdn.nos.nl/6/5/g/6/H/L/omJJia8RKKbPL7Y2k2kLBvCr6fWS4cB2zARnUgg/6x14x592x333-592x333.webp
https://nos.nl/l/2617308

2026-05-27 04:34:28 UTC

Wekdienst 27/5: Veiligheidsconferentie in Den Haag • Koeman maakt selectie bekend
Goedemorgen! Een grote jaarlijkse vredesconferentie beleeft zijn debuut in Den Haag en bondscoach Ronald Koeman maakt bekend welke 26 spelers meegaan naar het WK.
Eerst het weer: het wordt niet zo heet als gisteren, maar ook vandaag breekt de zon goed door en het blijft droog. De noord- tot noordoostenwind waait matig, kracht 3 tot 4. In Groningen wordt het 18 of 19 graden, maar verder zuidwaarts zal het met 20 tot 26 graden duidelijk warmer zijn.
Ga je vandaag op pad? https://nos.nl/verkeer vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en https://www.ns.nl/reisinformatie/actuele-situatie-op-het-spoor de situatie op het spoor.
Wat kan je vandaag verwachten?
Dit is er vannacht gebeurd:
Premier Jetten heeft opnieuw het geweld bij azc-demonstraties veroordeeld. In een Tweede Kamerdebat over geweld in de samenleving waarschuwde hij voor de gevolgen van dat geweld voor de democratie en het goedpraten ervan. Doordat de protesten intimiderend zijn, durven lokale politici en burgers niet meer te zeggen wat ze vinden, zei Jetten.
Hij betreurde het dat niet de hele Tweede Kamer het geweld onvoorwaardelijk afkeurt. Daarmee doelde hij op Forum voor Democratie. Die partij kreeg er van veel partijen van langs omdat Forum woorden als omvolking en remigratie gebruikt.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
Nederland beleefde gisteren de eerste tropische dag van het jaar. Dat betekent voor de een een zorgeloze dag op het strand en afkoelen in zee. Voor de ander is het juist afzien: thuis, onderweg of werkend in de zon:
Fijne woensdag!
https://images.cdn.nos.nl/5/8/s/J/3/K/8Jhzd3CqWDTsJwMNRRKNNcQxn6MwqqXp5y4w85W/0x0x1920x1080-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2615970

2026-05-27 03:20:35 UTC

Man (51) aangehouden voor liquidatie bij molen in Zwolle
Een man van 51 uit Zwolle is opgepakt voor betrokkenheid bij een liquidatie in februari. Toen werd bij een molen in Zwolle een 34-jarige man doodgeschoten. Een paar dagen geleden had de politie bij https://www.oost.nl/nieuws/3655617/politie-houdt-51-jarige-man-aan-voor-liquidatie-in-zwolle nog nieuwe beelden van de verdachten gedeeld, in de hoop op een doorbraak.
Op die beelden is te zien hoe twee mannen minutenlang rondhingen bij de plaats delict. Toen de man van 34 aan kwam lopen, werd hij beschoten. Het slachtoffer overleed ter plekke. De twee mannen gingen ervandoor op een scooter.
De politie zegt dat naar aanleiding van de uitzending meerdere tips zijn binnengekomen. Er zijn ook namen genoemd van mogelijke betrokkenen.
De politie heeft nu dus één man aangehouden. Behalve zijn leeftijd heeft de politie niets over hem bekendgemaakt, ook niet of hij een van de mannen op de beelden is.
Over de moord in februari is nog steeds veel onduidelijk. De politie heeft volgens RTV Oost nog steeds een groot onderzoeksteam op de zaak zitten en recent nog in de buurt van de moordplek geflyerd. Met een bulk-sms is mensen gevraagd naar de nieuwe opsporingsbeelden te kijken.
https://images.cdn.nos.nl/2/6/V/a/k/N/cHZV5iaUD3wkWhBo9sPnGshQb3heRwNDy1p4PBJ/1x16x1680x945-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2615969

2026-05-27 03:14:55 UTC

Ook Nederland heeft nu een veiligheidsconferentie: 'Breder kijken dan regeringstoppen'
Nederland organiseert vandaag en morgen een grote internationale veiligheidsconferentie, met sprekers uit politiek, wetenschap, leger, bedrijfsleven en ngo's. De 'Next Gen Security Conference' is in Den Haag, op een moment dat oorlogen woeden en de geopolitieke verhoudingen nog verder aan het verschuiven zijn.
"We willen mensen gelegenheid geven niet alleen te luisteren, maar ook in gesprek te gaan om zo nieuwe allianties te creëren", zegt Anna van Zoest van de Atlantische Commissie. Dit platform is naast de Universiteit Leiden en Instituut Clingendael de organisator.
Die allianties zijn volgens Van Zoest hard nodig. "De naoorlogse wereldorde, die ons lang vrede en welvaart heeft gebracht, levert misschien niet meer op alle terreinen", zegt ze. "We staan voor veel uitdagingen, waaronder oorlog op ons continent en de verhoudingen met de VS die heel hard aan het veranderen zijn."
Premier Jetten houdt vanochtend de openingstoespraak. Verder komen de Amerikaanse ambassadeur Joe Popolo, voormalig Iran-onderhandelaar van president Trump Nate Swanson en de Finse oud-premier Sauli Niinistö aan het woord.
Live bij de NOS
De toespraak van premier Jetten is vanaf 09.30 uur te volgen via een livestream op NOS.nl en in de NOS-app.
Na de NAVO-top in Nederland van vorig jaar hadden betrokken organisaties de wens om hier een jaarlijkse veiligheidstop te organiseren, als ontmoetingsplek voor gesprekken over internationale veiligheid.
Volgens Van Zoest is het niet genoeg als alleen de NAVO zelf jaarlijks bijeenkomt. "Je moet breder kijken dan alleen regeringstoppen en formele bijeenkomsten. De sprekers uit de maatschappelijke ring, van de ngo's tot universiteiten en denktanks, zijn nodig om het debat over veiligheid een zetje te geven. Er is enorme behoefte aan goede ideeën."
NAVO-correspondent Kysia Hekster:
"In veel landen zijn dit soort veiligheidsconferenties, je struikelt er een beetje over. Er was er net nog een in Praag, en de bekendste in München is inmiddels uit zijn voegen gebarsten.
Nederland profileert zichzelf als land van vrede en veiligheid en draagt veel bij aan Oekraïne. Je zou kunnen zeggen dat ieder zichzelf respecterend land zoiets moet organiseren op hoog niveau. Er is ook veel te bespreken. En naast het officiële programma heb je natuurlijk ook de wandelgangen waar iedereen elkaar tegenkomt en zaken met elkaar bespreekt."
https://images.cdn.nos.nl/1/A/j/F/d/1/i22vCDupy25dJ5EZaKom2CWVdnLqxmwT5RWB3kX/0x301x4000x2250-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2615968

2026-05-11 04:21:10 UTC

Wekdienst 11/5: Verdachte explosie D66-kantoor voorgeleid • Fatbikeverbod Vondelpark Amsterdam
Goedemorgen! De verdachte voor een explosie bij het D66-kantoor wordt voorgeleid, en in Amsterdam gaat het verbod op fatbikes in het Vondelpark in.
Eerst het weer: vandaag is het een stuk koeler dan de voorgaande dagen. Het wordt maximaal 10 tot 13 graden. Door de aantrekkende noordenwind ligt de gevoelstemperatuur nog een stuk lager. Daarbij trekken enkele buien over het land. Tussendoor is ook ruimte voor de zon. Vanavond trekt de wind verder aan en kunnen in het noorden zware windstoten voorkomen.
Ga je vandaag op pad? https://nos.nl/verkeer vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en https://www.ns.nl/reisinformatie/actuele-situatie-op-het-spoor/ de situatie op het spoor.
Wat kan je vandaag verwachten?
Wat heb je gemist?
De Amerikaanse president Trump heeft het Iraanse tegenvoorstel voor beëindiging van de oorlog in het Midden-Oosten naar de prullenbak verwezen. Zonder verdere details te geven over de inhoud, noemt de president het voorstel op zijn online platform "totaal onacceptabel".
Iran had volgens het aan de staat gelieerde persbureau Tasnim onder meer voorgesteld een onmiddellijk einde aan de oorlog te maken, inclusief het opheffen van de Amerikaanse zeeblokkade, en dat de sancties tegen het land worden opgeheven.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
Het Nederlands Instituut voor Militaire Historie (NIMH) heeft beelden aangekocht van een verzamelaar waarop te zien is hoe het Duitse leger Nederland binnendrong in Zuid-Limburg. Het Duitse leger kon rekenen op verzet. Van Zuid-Limburg bestaan weinig bewegende beelden uit deze tijd.
Fijne dag!
https://images.cdn.nos.nl/2/G/A/i/X/J/bTGC76G7SXQEgYZts281xmBB3AjkeeywTr9gGvq/0x0x1920x1080-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2613901

2026-05-08 17:19:38 UTC

Gespannen start Biënnale van Venetië met protest tegen Israël en Rusland
De Biënnale van Venetië, 's werelds oudste en belangrijkste tentoonstelling voor hedendaagse kunst, beleeft dit jaar een zeer gespannen editie. Felle protesten tegen de deelname van Israël en Rusland overschaduwen de start.
Vandaag hielden zeker zes kunstenaars hun tentoonstelling gesloten uit protest tegen de aanwezigheid van Israël, schrijft de Amerikaanse krant https://www.nytimes.com/2026/05/08/arts/venice-biennale-protests.html.
Zo bleven de deuren van het Oostenrijkse paviljoen dicht, waar de dagen ervoor lange rijen stonden voor een tentoonstelling met naakte performancekunstenaars.
Ook https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/08/biennale-venetie-stkaing-israel-palestina/ deed mee aan de staking, net als kunstenaar Dries Verhoeven, die Nederland vertegenwoordigt op de Biënnale. Zijn team en hij hielden het kunstwerk The Fortress gesloten uit solidariteit met "allen die oproepen om een einde te maken aan het aanhoudende geweld in Gaza", https://www.instagram.com/p/DYExmyNCsN7/?igsh=MTAzNWt1dXdxanVybQ%3D%3D.
'Plek waar iedereen welkom is'
De Biënnale van Venetië bestaat sinds 1895. Kunstenaars vertegenwoordigen hun land met kunst in nationale paviljoens. De officiële opening is morgen, maar de tentoonstelling is al deze week begonnen.
Volgens het bestuur van de tentoonstelling staat de Biënnale boven geopolitieke conflicten en is het een plek waar iedereen welkom is. Rusland mag daarom voor het eerst sinds de invasie in Oekraïne in 2022 meedoen en ook voor Israël is er plek op deze 61ste editie.
De controverse hierover begon al eerder. Zo https://nos.nl/artikel/2612584-jury-biennale-van-venetie-treedt-vlak-voor-kunstevenement-af eind vorige maand af, nadat ze enkele dagen daarvoor had gezegd geen prijzen uit te reiken aan landen die door het Internationaal Strafhof worden beschuldigd van misdaden tegen de menselijkheid, doelend op Israël en Rusland.
De Italiaanse regering werkte de Russische deelname tegen, en https://nos.nl/artikel/2610457-brussel-dreigt-met-intrekken-subsidie-biennale-venetie-als-rusland-meedoet dreigde een subsidie van 2 miljoen euro voor de Biënnale in te trekken, omdat Rusland weer mocht meedoen.
Deze week waren er geregeld protesten op de Biënnale. De Russische punkgroep Pussy Riot en leden van de Oekraïense feministische protestbeweging Femen bestormden het Russische paviljoen, met roze bivakmutsen op en gehuld in een wolk van roze, blauwe en gele rook.
Het Russische paviljoen, waar muzikale optredens te zien zijn, gaat vermoedelijk niet open voor het publiek. Het sluit naar verwachting al voor de officiële opening van morgen, meldt persbureau AP. De optredens zijn opgenomen en zijn de rest van de tentoonstelling, die tot 22 november duurt, door een raam te zien.
https://images.cdn.nos.nl/7/R/x/9/X/U/mPepFYEYAFULCLnKbmXsitey8MYuDHg9ebcq2A/0x207x4000x2250-1024x576.webp
https://nos.nl/l/2613627

2026-04-09 21:13:07 UTC

Ruim 18 miljoen euro schadevergoeding geëist door nabestaanden Decembermoorden
Nabestaanden van slachtoffers van de Decembermoorden eisen een schadevergoeding en excuses van de Surinaamse staat. Per familie wordt 1,25 miljoen euro aan materiële en immateriële schade gevorderd, https://www.starnieuws.com/index.php/welcome/index/nieuwsitem/91424. Dat komt neer op een totaal van ruim 18,75 miljoen euro.
De familieleden van tien slachtoffers eisen dat de staat de goede naam en eer van hun verwanten herstelt. Er wordt gevraagd om officiële excuses.
Dwangsom
Bovenop de schadevergoeding wordt volgens Starnieuws ook een dwangsom geëist. Het zou gaan om omgerekend 110.000 euro per dag. De Surinaamse staat moet dat bedrag per familie betalen als het vonnis, mocht dat er komen, niet wordt uitgevoerd.
In december 2025 zei Hugo Essed, advocaat van de nabestaanden, dat hij namens zestig erfgenamen in Suriname en Nederland een verzoekschrift had ingediend bij de kantonrechter. Een bedrag is toen niet genoemd.
Wat zijn de Decembermoorden?
In de nacht van 7 op 8 december 1982 werden vijftien mannen gemarteld en gedood in Fort Zeelandia, aan de kust in Paramaribo. Het waren tegenstanders van het toenmalige militaire regime onder leiding van Bouterse. Hij was samen met een groep sergeanten door middel van een coup in 1980 aan de macht gekomen.
Oud-president Desi Bouterse kreeg later van de rechter twintig jaar cel opgelegd voor zijn rol bij de Decembermoorden. Vier medeverdachten kregen 15 jaar celstraf. Bouterse dook onder na zijn veroordeling. Hij is eind 2024 op 79-jarige leeftijd overleden, zonder ooit gevangen te hebben gezeten. Één veroordeelde is nog voortvluchtig, drie zitten er vast.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347315/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609836

2026-04-09 21:01:57 UTC

Voor het eerst scheiding chimpanseegroep vastgelegd, kostte het leven van 28 dieren
Voor het eerst hebben onderzoekers het uit elkaar vallen van een chimpanseegroep kunnen vastleggen. De studie, die deze week gepubliceerd werd in het wetenschapsvakblad Science, meldt dat bij de splitsing 28 dieren werden gedood.
De gewelddadige afscheiding werd gezien in de Ngogo-groep uit Oeganda, de grootste groep chimpansees ter wereld.
Wetenschappers van de universiteit van Texas volgen al twintig jaar deze groep en zeggen dat de dieren tot een aantal jaar geleden vreedzaam hebben geleefd. De groep had op zijn hoogtepunt wel 200 leden. Ter vergelijking: gemiddeld gezien hebben chimpanseegroepen rond de 50 leden.
Verschillende oorzaken
De chimpansees leefden jaren in één grote groep, met subgroepen. Het was al bekend dat groepen andere groepen in de buurt aanvielen, maar dit uiteenvallen was volgens de onderzoekers nieuw. "Het is moeilijk te bevatten dat ze gisteren bevriend waren en vandaag vijand. Mannetjes in twee groepen groeiden samen op, werkten met elkaar samen en hielpen elkaar. Ze haalden er voordeel uit. Dus waarom zijn ze uit elkaar gegaan?", zegt onderzoeker en primatoloog John Mitani.
De studie wijst een aantal oorzaken aan. Zo leidde de grootte van de groep mogelijk tot competitie om voedsel en het vinden van een vrouwtje bij de mannelijke chimpansees. Daarnaast zou de dood van zeven groepsleden in 2014, waarschijnlijk door een ziekte, de sociale relaties kunnen hebben verstoord.
In 2015 kreeg de Ngogo-groep ook een ander alfamannetje. Rond die tijd begonnen leden van twee subgroepen elkaar te vermijden. Twee jaar later stierven 25 chimpansees, vooral jonge chimpansees, en maanden later werd het nieuwe alfamannetje aangevallen. Aan het einde van 2017 zagen de onderzoekers twee groepen ontstaan, die ze de 'westelijke' en de 'centrale' groep noemden.
Rond 2018 werd geconstateerd dat de splitsing permanent was. Sinds het uiteenvallen van de Ngogo-groep waren er jarenlang gecoördineerde aanvallen van de westelijke groep op de centrale groep. Vooral jonge chimpansees werden aangevallen en gedood. "Bijten, het slachtoffer met hun handen slaan, hen meesleuren en schoppen", vertelt primatoloog en hoofdonderzoeker Aaron Sandel.
Onderzoekers denken dat het werkelijke dodental hoger is, omdat een aantal chimpansees zonder duidelijke oorzaak is verdwenen.
Voor het eerst
Het uit elkaar vallen van een chimpanseegroep is erg zeldzaam. De onderzoekers wijzen één ander voorbeeld aan waarbij een groep splitste, in Tanzania in de jaren '70. Maar bij dat geval werd de splitsing mogelijk veroorzaakt door wetenschappers zelf.
De groep werd regelmatig gevoerd door onderzoekers, waardoor het natuurlijke gedrag werd verstoord. Ook werd het gedrag alleen geobserveerd bij de voedingsplek.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347308/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609835

2026-04-09 20:12:31 UTC

Stille tocht voor Dario (29), die werd doodgestoken bij een café in Hoorn
Zo'n 200 familieleden, vrienden en bekenden hebben vanavond in Hoorn meegelopen in een stille tocht voor Dario (29). Hij werd op zaterdagavond 28 maart neergestoken tijdens een massale vechtpartij in Hoorn. Hij overleed korte tijd later.
Rond 19.00 uur verzamelden de deelnemers aan de stille tocht zich bij een café in Hoorn. Daarna liepen ze in een stoet dwars door het historische centrum van de stad.
Met fakkels die brandden in de kleuren van de Italiaanse vlag werd verwezen naar de Italiaanse afkomst van Dario. Op een gegeven moment viel de normaal zo levendige binnenstad van Hoorn even stil, meldt https://www.nhnieuws.nl/nieuws/358767/indrukwekkende-stoet-door-hartje-hoorn-om-doodgestoken-dario-29-te-eren.
"Een eerbetoon aan Dario: een zoon en broer en voor velen een allerbeste vriend op wie je kon bouwen", lieten de initiatiefnemers van de tocht weten. "Het is geen mars tegen zinloos geweld, want bestaat er zinvol geweld?"
Drie verdachten
Niet lang na de dodelijke steekpartij hield de politie drie verdachten aan, een 18-jarige man en twee minderjarigen.
Volgens onbevestigde berichten was de aanleiding voor de vechtpartij een auto, die op hoge snelheid voorbij café Het Schippershuis reed. Op dat moment stond een groepje cafébezoekers buiten. Nadat er een bierglas zou zijn gegooid naar de auto, ontstond een vechtpartij tussen de groep cafébezoekers en de mensen in de auto. Bij die vechtpartij raakten twintig mensen betrokken.
Een van de drie verdachten zou een mes uit de auto hebben gepakt. Na het steekincident zou de man die had gestoken door enkele cafébezoekers in elkaar zijn getrapt.
Geschokt
Burgemeester Nieuwenburg van Hoorn reageerde geschokt. "We ervaren zoals elke stad helaas wel eens onrust, maar dit is in jaren niet gebeurd. Het is op de plek waar dit is gebeurd altijd gezellig", aldus de burgemeester. "Het is vreselijk dat deze avond zo is verlopen."
De besloten uitvaart van Dario heeft gisteren plaatsgevonden.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347287/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609830

2026-04-09 20:09:04 UTC

Poetin kondigt weer eenzijdig bestand af voor orthodox Pasen
De Russische president Poetin heeft een eenzijdig bestand afgekondigd voor orthodox Pasen komend weekend. Het Kremlin stelt dat het staakt-het-vuren voor de Russische troepen op zaterdag om 15.00 uur Nederlandse tijd zal ingaan en zal gelden tot zondag middernacht.
Het Kremlin zegt in een verklaring dat het verwacht dat Oekraïne zich bij het bestand zal aansluiten. De minister van Defensie heeft opdracht gegeven om alle gevechtshandelingen te staken. Russische troepen staan volgens het Kremlin wel paraat om op te treden bij eventuele Oekraïense aanvallen.
De Oekraïense president Zelensky opperde vorige maand al om een paasbestand in te stellen. Vanuit Kyiv is nog niet gereageerd op de Russische aankondiging. Ook is niet bekend of Oekraïense militairen hun wapens zullen neerleggen dit weekend.
Beschietingen
Poetin kondigde vorig jaar ook al een paasbestand af. Tijdens dat eenzijdige staakt-het-vuren waren er https://nos.nl/collectie/13965/artikel/2564259-oekraine-en-rusland-beschuldigen-elkaar-van-schending-paasbestand in Oekraïne. Beide landen beschuldigden elkaar van het schenden van het bestand.
Vorig jaar mei kondigde Poetin een eenzijdig bestand aan, ter ere van de Russische Dag van de overwinning op 9 mei. Dat staakt-het-vuren werd door Oekraïne afgewezen, Kyiv wilde een wapenstilstand van minstens dertig dagen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347285/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609829

2026-04-09 20:01:13 UTC

Utrecht geeft transporteurs meer tijd na dreiging rechtszaak
De strengere regels voor de toegang van vrachtauto's tot de Utrechtse binnenstad zijn uitgesteld. Nadat de transportsector juridische stappen aankondigde, heeft de gemeente besloten om de nieuwe regels pas op 1 januari 2027 te laten ingaan. Eerder ging de gemeente nog uit van 1 mei aanstaande.
In een gezamenlijke verklaring spreken de transportsector, ondernemersorganisaties in de binnenstad en de gemeente Utrecht over een "goede gezamenlijke stap vooruit", meldt https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/4029876/strengere-regels-voor-vrachtverkeer-in-binnenstad-opnieuw-uitgesteld. De transporteurs krijgen meer tijd om een ontheffing aan te vragen.
Op 26 maart kondigde de transportsector juridische stappen aan tegen de strengere regels. "Ondernemers hebben na publicatie op 10 februari nog geen drie maanden om ontheffingen aan te vragen, afspraken met klanten aan te passen of andere voertuigen te regelen", https://www.tln.nl/actueel/tln-stapt-naar-de-rechter-om-onwerkbaar-toegangsbeleid-utrecht transportkoepel TLN toen. "Dat is onrealistisch."
De gemeente Utrecht stelt de maatregel nu onder druk van de dreigende rechtszaak uit. "Partijen constateren dat het uitstel mede tot stand is gekomen nadat juridische procedures zijn gestart", aldus de gezamenlijke verklaring. Tegelijk zeggen transportsector, ondernemers en gemeente dat ze er liever "in goed overleg" uit waren gekomen.
Kwetsbare binnenstad
Utrecht wil met strengere regels de kwetsbare historische binnenstad beschermen, de leefbaarheid verbeteren en fietsers en voetgangers meer ruimte geven. Als de nieuwe regels ingaan, mogen vrachtwagens die de binnenstad inrijden niet zwaarder zijn dan 3,5 ton. In de praktijk betekent dit dat alleen nog bestelbusjes of elektrische personenauto's met een aanhanger het gebied in kunnen.
In een klein deel van de binnenstad mogen nog wel lichte vrachtwagens komen. Maar die mogen dan inclusief lading niet zwaarder zijn dan 7,5 ton.
Daarmee kan je geen vrachtwagenlading frisdrank of bouwmateriaal afleveren, stelt TLN.
Objectieve criteria
De transportsector zegt in de gezamenlijke verklaring niet tegen de strengere regels te zijn, maar wil dat de gemeente "objectieve, transparante criteria voor ontheffingen" vaststelt. Ook moet de gemeente "intensiever communiceren" zodat ondernemers, transporteurs en leveranciers op tijd weten waar ze aan toe zijn.
De gemeente op zijn beurt belooft dat al verleende ontheffingen worden verlengd tot 1 mei 2028; "ondernemers hoeven hiervoor niets te doen". Leveranciers en ondernemers die nog geen ontheffing voor bevoorrading in het centrum van Utrecht hebben aangevraagd, moeten dat snel doen. "Aanvragen die vóór 1 oktober 2026 worden ingediend, worden vóór 1 januari 2027 afgehandeld", belooft de gemeente.
Of daarmee alle juridische procedures van de baan zijn, is nog onduidelijk. "Als de hierover gemaakte afspraken goed worden uitgevoerd, is er bereidheid om de lopende procedures te beëindigen", staat in de gezamenlijke verklaring.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347282/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609828

2026-04-09 18:41:34 UTC

Lokale 'PRO'-partijen gaan strijd aan met GroenLinks-PvdA om nieuwe naam, 'kan nog staartje krijgen'
Tientallen lokale partijen met Pro in hun naam gaan de strijd met GroenLinks-PvdA aan vanwege de naam. Ze stappen naar de rechter als de Kiesraad de naam Pro voor de nieuwe fusiepartij toestaat, zegt Dario Castiglione, die namens vijftig lokale partijen de kar trekt.
Onder de vijftig zijn ook partijen die er wel mee kunnen leven, maar in zo'n vijftien tot twintig gemeenten zijn partijen bereid heel ver te gaan, waaronder ProVlissingen, ProVeenendaal en PRO Eindhoven.
De lokale partijen vinden het onbegrijpelijk dat GroenLinks-PvdA voor de nieuwe naam heeft gekozen terwijl zij hem al veel langer gebruiken. Ze voelen het als een aanslag op hun identiteit.
Binnenkort beslist de Kiesraad of GroenLinks-PvdA zich voor de volgende Tweede Kamerverkiezingen als Pro mag registreren. De kans dat dat mag is groot omdat er in de landelijke politiek geen andere partijen zijn met die naam.
Maar als het van de Kiesraad mag, stappen de lokale partijen meteen naar de Raad van State om het aan te vechten, zegt Castiglione. Het is voor kiezers volgens Castiglione totaal verwarrend als er een landelijk partij is met dezelfde naam die al jaren in tientallen gemeenten bestaat, en in veel gevallen inhoudelijk ook voor iets heel anders staat.
Of zo'n rechtsgang goed uitpakt voor de lokale partijen is niet te zeggen, erkent Castiglione. Maar mocht Groenlinks-PvdA goedkeuring krijgen om landelijk als Pro door te gaan, dan is het nog maar de vraag of ze met die naam ook in alle gemeenten kunnen meedoen, zegt hij.
Zo'n 15 tot 20 lokale partijen willen zich hardnekkig verzetten en zullen zelf de naam niet wijzigen. Als er dan twee partijen in één gemeente met dezelfde naam mee willen doen, moet het gemeentelijk stembureau beslissen en daar wordt waarschijnlijk gekeken wie het langst geregistreerd staat.
Ook provinciaal probleem
Ook bij de verkiezingen voor provinciale staten stuit GroenLinks-PvdA op een probleem: in Zeeland is een partij die ProZeeland heet. Robert Brunke liet die naam al in 2019 registreren.
Brunke acht de kans groot dat GroenLinks-PvdA achter het net vist. Hij heeft het idee dat GroenLinks-PvdA zich verkeken heeft op de situatie. "Op zijn diplomatiekst gezegd vind ik het amateuristisch hoe dit gaat".
GroenLinks-PvdA liet eerder weten met de lokale partijen in gesprek te gaan en te hopen er dan uit te komen. Brunke: "Ik heb nog niets van ze vernomen. Mochten ze komen praten, dan zijn ze welkom. Als ze maar niet denken dat wij hier de naam van onze partij gaan wijzigen".
Castiglione, actief voor ProVeenendaal, nam zelf contact op met het partijbureau van GroenLinks-PvdA. Er staat nu een afspraak voor eind van deze maand.
Hij vraagt zich af wel wat hij met zo'n gesprek kan bereiken. De naam ProVeenendaal staat, en dat blijft zo. "Wij zijn niet links en niet rechts en staan met deze naam al langer voor lokale pragmatische politiek. We hebben niets met de landelijke Groenlinks-PvdA te maken. Het zou van arrogantie getuigen als ze denken dat wij zomaar even gaan buigen".
Het valt hem op dat diverse lokale GroenLinks-PvdA-afdelingen hun naam op de site en in debatten al hebben aangepast. Zo voeren ze in Groningen sinds kort de naam https://gemeenteraad.groningen.nl/Raadsleden/PRO
Dat kan zonder officiëel verzoek tot nieuwe registratie helemaal niet, zegt Castiglione, die de indruk heeft dat lokale partijen dat op verzoek doen van de landelijk partij. Castglione vindt dat flauw. "Denken ze echt dat ze met hun grote beweging dit gewoon maar even kunnen doen?"
Al met al denkt hij dat de gang van zaken nog wel "een staartje kan krijgen".
Een woordvoerder van GroenLinks-PvdA zegt in een reactie dat de partij de zorgen van sommige lokale partijen met "Pro" in hun naam begrijpt, en daarover de komende tijd met hen in gesprek gaat. "We hebben er vertrouwen in dat we er in goed overleg uitkomen", aldus de woordvoerder.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347260/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609820

2026-04-09 18:34:36 UTC

Weelderige kroningsjurk en felgekleurde pakjes: nieuwe expo laat leven The Queen zien in kleding
Op de dag dat de Britse koningin Elizabeth II 100 had moeten worden, gaan morgen de deuren van de publieke kunstgalerie in Buckingham Palace open om het leven van 'the Queen' te laten zien in kleding.
Op de tentoonstelling Queen Elizabeth II: Her Life in Style zullen zo'n 200 stukken uit haar garderobe te zien zijn; stukken als jurken, pakken, kronen, handschoenen, schoenen en tunieken.
Volgens de https://www.rct.uk/collection/exhibitions/queen-elizabeth-ii-her-life-in-style/the-kings-gallery-buckingham-palace, de Britse stichting die eigendommen van het Britse koningshuis beheert en tentoonstelt, zullen sommige kledingstukken voor het eerst te zien zijn en is het de grootste en "meest uitgebreide tentoonstelling van de mode van de overleden koningin ooit."
Kroningsjurk
Zo zal de jurk waarin Elizabeth in 1953 gekroond werd, worden getoond. De zijden jurk, ontworpen door de Britse modeontwerper Norman Hartnell, is geborduurd met parels, kristallen, kralen en gouddraad en legt de nadruk op haar koninkrijk.
De zijde is geproduceerd en gewoven in Engeland. Op het kledingstuk zijn bloemen geborduurd die door de koningin zijn uitgekozen: bloemen uit het Verenigd Koninkrijk zoals de tudorroos (Engeland) en de distel (Schotland), en bloemen uit de overzeese gebieden waar ze koningin van zou worden, zoals het esdoornblad (Canada) en de bloem van de Australische acacia.
Een ander opmerkelijk stuk is een jurkenset die gedragen werd door Elizabeth II en haar stuntvrouw tijdens de openingsceremonie van de Olympische Spelen in 2012. Dat jaar vonden de Zomerspelen plaats in Londen.
Gedurende de openingsceremonie kreeg het publiek https://www.youtube.com/watch?v=1AS-dCdYZbo te zien waarin James Bond, destijds gespeeld door Daniel Craig, de koningin ophaalt en met haar in een helikopter stapt. Vervolgens springen ze live boven het Olympisch Stadion uit het luchtvaartuig met een parachute.
Ook vele felgekleurde hoedjes en outfits, waarin de koningin vaak gezien werd, zullen worden tentoongesteld. Kleur was belangrijk voor Elizabeth, zegt conservator Caroline de Guitaut tegen de Britse omroep https://www.bbc.com/news/articles/cd9ke9j445jo. Elizabeth wilde volgens De Guitaut dat mensen die afreisden om haar te zien haar ook altijd konden spotten in de mensenmassa.
"Zelfs als je tien rijen diep in de menigte staat, kun je nog steeds een figuur in een felgele jas of zoiets zien. Dan heb je de koningin gezien", aldus De Guitaut.
De tentoonstelling is van 10 april tot en met 18 oktober te bekijken.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347251/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609819

2026-04-09 17:41:58 UTC

Orbán of Magyar? Brussel houdt adem in voor Hongaarse verkiezingen
Zondag brengen zo'n acht miljoen Hongaren hun stem uit in de parlementsverkiezingen. Peilingen voorspellen al tijden een spannende tweestrijd tussen de rechts-conservatieve premier Viktor Orbán en de christendemocratische oppositieleider Péter Magyar.
Er staat veel op het spel. Niet alleen voor Hongarije zelf, maar ook voor Europa. Bijna niemand in Brussel durft het hardop te zeggen, maar achter de schermen hopen velen vurig op het einde van het tijdperk-Orbán. Om dat te verhelderen: hier vijf vragen (en antwoorden) over de Hongaarse verkiezingen vanuit EU-perspectief.
Hoe kijkt de Europese Unie naar de Hongaarse verkiezingen?
Europese leiders houden zich opvallend stil. Dat is niet toevallig: ze willen Orbán geen brandstof geven voor zijn anti-EU-campagne. Ook is het sowieso taboe om je in Brussel of vanuit andere Europese hoofdsteden uit te spreken over nationale verkiezingen van andere lidstaten.
Dat neemt niet weg dat de verhoudingen met Orbán ronduit slecht zijn. Hongarije houdt zich op tal van punten niet aan Europese afspraken. Zo heeft de Hongaarse premier een groot deel van de media in zijn land onder controle gebracht en is er kritiek op het gebrek aan onafhankelijkheid van de rechtspraak. Ook is sprake van grootschalige corruptie en staanhttps://nos.nl/artikel/2560216-hongarije-neemt-wet-aan-die-pride-mars-verbiedt
Op Europese toppen kunnen regeringsleiders niet over alle onderwerpen vrijuit spreken omdat er een directe lijn vanuit de Hongaarse regering naar Moskou loopt. Dit blijkt onder andere uit een recent https://www.youtube.com/watch?v=1i5PkSo3gPM tussen de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Szijjártó en zijn Russische collega Lavrov, waarover de https://nos.nl/artikel/2609786-eu-wil-uitleg-van-hongarije-over-gelekte-gesprekken-met-russische-minister.
Op welke manieren dwarsboomt Orbán EU-beslissingen?
De afgelopen tijd gebruikt de Hongaarse premier vaak zijn veto, waarmee hij in zijn eentje besluiten kan blokkeren. Dat doet hij in de Europese Raad, waar alle regeringsleiders vertegenwoordigd zijn.
Op de meeste punten komen ze er daar gezamenlijk wel uit, maar het is gebruikelijk dat Orbán bepaalde besluiten tegenhoudt, zoals over steun aan Oekraïne en sancties tegen Israël.
Tijdens de laatste EU-top in maart leidde deze houding tot https://nos.nl/artikel/2606955-eu-leiders-gefrustreerd-over-oekraine-veto-hongarije-onaanvaardbaar onder EU-leiders. Toen hield Orbán een noodpakket aan Oekraïne tegen, hoewel hij op de top ervoor nog had ingestemd met een lening aan Kyiv.
Correspondent Christiaan Paauwe volgt de verkiezingscampagne in Hongarije:
Wat kan de EU doen als Orbán zich niet aan afspraken houdt?
De Europese Commissie is al vaak naar de https://nos.nl/artikel/2524404-hongarije-krijgt-200-miljoen-euro-boete-voor-schenden-europese-migratieregels gestapt om hervormingen in Hongarije af te dwingen. Op dit moment lopen er ook rechtszaken, bijvoorbeeld op het terrein van persvrijheid en asielbeleid.
Een andere optie is het bevriezen van EU-fondsen waar Hongarije aanspraak op kan maken. Dat kan Brussel doen als landen zich niet aan de regels van de rechtsstaat houden. Hongarije mist hierdoor 20 miljard euro voor broodnodige investeringen in infrastructuur, digitalisering en landbouw.
Daarnaast loopt er al jaren een procedure waardoor Hongarije uiteindelijk zijn stemrecht kan verliezen. Maar die heeft weinig kans van slagen, want onder de andere EU-landen is er onvoldoende steun om die door te zetten.
En hoewel ze Orbáns Hongarije liever kwijt dan rijk zijn in Brussel, kunnen ze het land volgens de EU-regels niet uit de unie gooien. Alleen Hongarije zelf kan eruit stappen, zoals het Verenigd Koninkrijk eerder deed.
Wat zou winst van Magyar voor de EU betekenen?
Als Péter Magyar de verkiezingen wint, is het aannemelijk dat hij een hand uitsteekt naar Brussel. Hij voert namelijk campagne met de belofte om de bevroren Hongaarse EU-fondsen vrij te spelen, en dat kan alleen als hij de hervormingen in de rechtsstaat doorvoert.
Maar de EU lijkt met een Magyar-overwinning niet te hoeven rekenen op onvoorwaardelijke Hongaarse steun voor Oekraïne. Tijdens zijn campagne heeft hij zich kritisch uitgelaten over de Europese steunpakketten voor het buurland en ook de mogelijke EU-toetreding van Oekraïne lijkt hij niet te steunen.
Wat zou herverkiezing van Orbán betekenen?
In Brussel weet niemand wat te verwachten is als Orbán nog vier jaar mag regeren: ofwel hij gaat zich na deze felle verkiezingsstrijd nog kribbiger opstellen of hij bindt juist een beetje in.
Orbán zal dan hoe dan ook een inspiratie blijven voor uiterst rechtse politici, die binnen de EU steeds invloedrijker worden. De fractie Patriotten voor Europa, waar behalve Orbáns Fideszpartij ook de PVV inzit, is nu de derde partij in het Europees Parlement.
Volgens de peilingen worden het heel spannende verkiezingen. Het kan daarom nog wel dagen duren voordat er een duidelijke uitslag is. Brussel houdt tot die tijd de adem in.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347233/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609816

2026-04-09 17:21:17 UTC

Vijf jaar cel voor Utrechtse taxichauffeur die klanten misbruikte
Een 48-jarige taxichauffeur uit Utrecht die meerdere vrouwen verkrachtte en aanrandde, moet 5,5 jaar de cel in. Dat heeft de Utrechtse rechtbank bepaald. De rechtbank rekent het de man extra aan dat hij de vrouwen misbruikte in zijn taxi, een plek waar ze zich juist veilig horen te voelen.
De chauffeur moet de vrouwen ook een geldbedrag van bij elkaar bijna 29.000 euro betalen, meldt https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/4029735/taxichauffeur-die-jonge-vrouwen-verkrachtte-en-aanrandde-moet-5-5-jaar-cel-in. Ook mag hij acht jaar lang niet werken als taxichauffeur en vijf jaar lang geen contact opnemen met de slachtoffers.
Volgens de rechtbank staat vast dat de chauffeur in 2024 en 2025 vier jonge vrouwen in zijn taxi seksueel misbruikte in en rond Utrecht. Hij bracht de vrouwen 's avonds naar huis. Een van hen verkrachtte hij. Met een ander had hij seks terwijl hij wist dat ze "in een staat van verminderd bewustzijn verkeerde", aldus de rechter. Ook randde de taxichauffeur twee vrouwen aan.
Sombere gevoelens
"In een taxi ben je veilig, of dat zou je moeten zijn. Maar in de taxi van de verdachte waren ze dat verre van", aldus het Openbaar Ministerie. "Op berekenende wijze koos hij zijn slachtoffers uit."
Slachtoffers vroegen zich tijdens de rechtszitting af of ze zich ooit nog veilig zouden voelen in een taxi. "Die avond heeft de persoon die ik ervoor was veranderd", zei een van hen. Een ander slachtoffer: "Het vertrouwen dat ik vroeger had in zo'n alledaagse situatie is weg."
De slachtoffers zeiden ook te kampen met sombere gevoelens, slaaptekort en studievertraging.
De taxichauffeur zei dat de vrouwen de seksuele handelingen vrijwillig hadden verricht. Volgens hem hadden zij het initiatief genomen.
Eigen gevoel voorop
Maar in de uitspraak zegt de rechter een patroon te zien waarbij de man zijn eigen seksuele verlangens opdrong aan de vrouwen, zonder dat hij rekening hield met wat zij wilden.
Het OM eiste negen jaar cel, maar dat vond de rechtbank een te hoge straf ten opzichte van vergelijkbare zaken. Ook woog de rechter mee dat de chauffeur niet eerder is veroordeeld voor seksuele delicten.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347225/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609814

2026-04-09 17:01:11 UTC

Anthropic houdt AI-model voorlopig achter slot: 'Een soort digitale koevoet'
Een AI-model dat zo sterk is dat het voor het 'gewone' publiek niet beschikbaar is. Het Amerikaanse bedrijf Anthropic heeft er naar eigen zeggen een gebouwd, dat vooral sterk is op het gebied van cyberveiligheid.
Het model wordt nu alleen beschikbaar gesteld voor zo'n veertig techbedrijven, waaronder Apple, Microsoft en Google. Cyberspecialisten spreken van een grote verschuiving in de sector.
Dat het nieuwe AI-model krachtig is, bleek al in de testfase. Het model ontdekte volledig zelfstandig een 27 jaar oude kwetsbaarheid in het besturingssysteem OpenBSD. Binnen de techwereld heeft OpenBSD een reputatie als een van de best beveiligde besturingssystemen.
Juist omdat het model zo krachtig is, wil Anthropic het nog niet vrijgeven. Als dat gebeurt, kan het namelijk ook gebruikt worden door cybercriminelen.
'Geen gebrek aan verbeelding'
Binnen de cybersecuritywereld wordt met grote belangstelling gekeken naar de ontwikkelingen. "Anthropic spreekt van een soort digitale koevoet", vertelt Dave Maasland, directeur van IT-beveiligingsbedrijf ESET. "Dat is een enorm probleem want de hele wereld draait op software. Je mag geen gebrek aan verbeelding hebben, je moet rekening houden met dit soort scenario's."
Anthropic is 'een buitenbeentje' binnen de AI-branche. Het positioneert zich als 'verantwoorde' AI-ontwikkelaar. Dat is ook een van de redenen waarom het bedrijf het AI-model achter slot en grendel houdt.
Dit jaar kwam het bedrijf in het nieuws omdat het in de clinch lag met het Pentagon over een https://nos.nl/artikel/2604046-ruzie-tussen-het-pentagon-en-een-ai-bedrijf-waarvoor-mag-je-ai-inzetten. De Amerikaanse minister van Defensie Hegseth (of van Oorlog, zoals het tijdens de Trump-regering is gaan heten) wilde carte blanche om hun AI-model in te zetten. Anthropic wilde als voorwaarden opnemen dat het model niet gebruikt wordt voor wapens en massa-controlesystemen waar geen mens meer aan te pas komt.
Glasvlinder
Nu probeert Anthropic zich opnieuw te positioneren als een 'verantwoord AI-bedrijf' door het model niet vrij te geven voor het grote publiek. In plaats daarvan hebben ze Project Glasswing opgetuigd, vernoemd naar de glasvlinder.
De doorzichtige vleugels van de vlinder zorgen ervoor dat hij bijna onzichtbaar is, net als beveiligingslekken die jarenlang aanwezig kunnen zijn zonder dat iemand ze opmerkt. Het project houdt in dat veertig techbedrijven het model mogen gebruiken om op zoek te gaan naar beveiligingslekken.
Cybersecurityexpert Maasland plaatst een kanttekening bij de motieven van Anthropic, want buiten de ontwikkelaar heeft nog niemand het model gezien. "En ze hebben er alle baat bij dat iedereen naar Anthropic kijkt. Dat is goed voor de aandeelhouders en klanten."
Toch lijkt het model wel degelijk baanbrekend. Er waren al AI-modellen die beveiligingsrisico's konden zoeken, maar niet elk risico was een gevaar. Anthropic zegt dat zijn model een lek daadwerkelijk kan vinden en kan misbruiken. "Het is alsof je in de muur kan zien waar de scheur is, maar je kan ook met een tik met de hamer door de muur heen komen", vertelt Maasland.
Die nieuwe ontwikkeling betekent dat de cyberveiligheid een flinke inhaalslag moet maken, vertelt cybersecurityspecialist Sijmen Ruwhof. "We komen nu in een tijdperk dat AI veel sneller ontwikkelt dan wij als mensheid kunnen bijhouden. Dat is een zorgwekkende ontwikkeling", vindt Ruwhof. Hij vindt het daarom van Anthropic een goede keuze om het model nog niet vrij te geven. De grote techbedrijven kunnen hierdoor eerst hun systemen veiliger maken.
Ethische keuzes
Vroeg of laat zal het Anthropic-model toch naar buiten komen. De concurrentie is ook druk bezig met het ontwikkelen van modellen. Mogelijk maken die bedrijven andere keuzes. "De AI-bedrijven proberen elkaar allemaal van de troon te stoten. Het AI-bedrijf dat het meest ethisch is, zal niet het meest commercieel zijn. Aandeelhouders sturen sterk op het snel terugverdienen van investeringen en zoveel mogelijk winst maken. Daardoor komt de ethiek in de praktijk geregeld onder druk te staan", vertelt Ruwhof.
De komende tijd moeten bedrijven werken aan 'basishygiëne', zoals Maasland het noemt. Bedrijven moeten de cyberveiligheid gaan prioriteren, vindt hij. "De stagiair kan bij de directiegegevens, bij wijze van spreken. Dat is niet in orde. Het is alsof de gebouwen al een beetje op instorten staan en nu komt AI met een sloopkogel. Dan kun je weinig doen. Dus we moeten als de donder deze basishygiëne regelen."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347221/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609813

2026-04-09 16:55:53 UTC

Van levertraan tot duurzaamheid: hoe de Schijf van Vijf door de jaren heen veranderde
Wie gezond wil eten kan al sinds 1953 de Schijf van Vijf raadplegen. https://nos.nl/artikel/2609676-voedingscentrum-vernieuwt-schijf-van-vijf-100-gram-rood-vlees-per-week kwam het Voedingscentrum met de zevende versie van het gezondheidsadvies. De verschillen met de eerste versie zijn groot. Waar toen bijvoorbeeld levertraan sterk werd aangeraden, "voor de jeugd en aanstaande moeders", ligt de nadruk vandaag de dag op plantaardig eten.
Er zijn ook andere verschillen. Naast gezondheidseffecten wegen nu ook voedselveiligheid en duurzaamheid mee.
In de eerste jaren na de Tweede Wereldoorlog was voedsel schaars in Nederland. De Schijf van Vijf werd geïntroduceerd door het Voorlichtingsbureau voor de Voeding, de voorloper van het Voedingscentrum, om mensen in tijden van schaarste te helpen voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen.
Dagelijks halve liter melk
Vlak na de oorlog was bijvoorbeeld een advies: drink minimaal een halve liter melk per dag. De gedachte was, wie veel melk drinkt is zwaarder en dus gezonder. Een advies dat later ook goed paste bij de Nederlandse landbouw, die een zuiveloverschot produceerde.
Onderzoek liet later zien dat melk minder onmisbaar en ook minder gezond is dan toen werd gedacht, waardoor het imago kantelde. Inmiddels mijden veel mensen koemelk, terwijl het in werkelijkheid nog steeds prima in een gebalanceerd dieet past.
De eerste Schijf van Vijf bleef zo'n twintig jaar intact. In de jaren 70 werd de link tussen gezondheid en voeding steeds duidelijker en kwam er steeds meer wetenschappelijk onderzoek naar voeding en de effecten daarvan op de gezondheid. Dat maakt dat de Schijf van Vijf door de jaren heen is veranderd. Op basis van nieuwe wetenschappelijk onderbouwde inzichten werd het hulpmiddel steeds aangepast.
Niet alles is veranderd. Ook vroeger al was de boodschap: eet veel volkorenproducten, peulvruchten, groente en fruit. "De basis van de Schijf van Vijf is altijd gelijk gebleven", zegt Marije Verwijs, gezondheidsexpert bij het Voedingscentrum. "Maar de geadviseerde hoeveelheden zijn veranderd door de jaren heen."
Hieronder zie je de Schijf van Vijf door de jaren heen, beginnend in 1953:
Veilig eten
Dit jaar is voor het eerst voedselveiligheid meegenomen in de Schijf van Vijf, want in veel voedingsmiddelen zitten schadelijke stoffen als PFAS, bestrijdingsmiddelen en microplastics. "In sommige producten zitten meer schadelijke stoffen dan in andere, maar als je gevarieerd eet dan krijg je niet continu hetzelfde product binnen en daarmee herhaaldelijk eventuele schadelijke stoffen."
Al sinds 2002 vraagt het Voedingscentrum aandacht voor duurzaamheid. In 2016 werd - nadat het Klimaatverdrag van Parijs tegen de opwarming van de aarde was ondertekend - voor het eerst echt rekening gehouden in de Schijf van Vijf met de impact van voeding op het klimaat.
Onderstaande afbeelding komt uit een campagne van het Voedingscentrum uit 2009:
Niet iedereen is het ermee eens dat duurzaamheid is meegenomen. Sommigen vinden dat het verdergaat dan de rol van het Voedingscentrum. Op sociale media reageert iemand: "Als het Voedingscentrum zich gaat bemoeien met milieu en duurzaamheid dan verliest de Schijf van Vijf direct zijn waarde en geloofwaardigheid."
Verwijs begrijpt dat het imago van het Voedingscentrum gaat over enkel de gezondheid van de mens, maar volgens de onderzoeker kun je gezonde voeding en duurzaamheid niet meer los van elkaar zien. "We willen over 40 jaar ook nog toegang hebben tot gezonde voeding, en hetzelfde geldt voor onze kinderen".
Impact van voedingindustrie op klimaat
Wereldwijd zorgen de huidige voedsel- en consumptiepatronen voor ongeveer 25 procent van de broeikasgasuitstoot, volgens https://edepot.wur.nl/589666. Vlees en zuivel dragen hieraan relatief veel bij.
Door de ondertekening van het https://unfccc.int/process-and-meetings/the-paris-agreement is Nederland sinds 2016 verplicht zich in te zetten tegen de opwarming van de aarde. "Daarin is een doelstelling opgenomen om broeikasgasuitstoot te verminderen, we willen daarom niet meer uitstoten of meer water verbruiken dan de planeet aankan", zegt Verwijs.
"Met name rood vlees heeft een heel ongunstige uitwerking op het milieu vanwege de uitstoot en het grote grondgebruik", zegt Ingeborg Brouwer, hoogleraar Voeding voor Gezond Leven aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Ook van zuivelproducten is de milieudruk een stuk hoger dan van plantaardige producten. De uitstoot van peulvruchten is veel lager, aldus Brouwer.
De aanbevolen hoeveelheid van 300 gram vlees per week per persoon levert nog steeds een optimaal effect voor de gezondheid, zegt Brouwer. Het gemiddelde in Nederland zit ver daarboven: Nederlanders aten https://nos.nl/artikel/2587378-nederlanders-eten-minder-vlees-laagste-aantal-kilo-s-in-twintig-jaar gemiddeld 37 kilo vlees per persoon per jaar, per week is dat meer dan 700 gram vlees.
Het Voedingscentrum benadrukt dat de Schijf van Vijf een advies is en mensen zelf moeten kijken wat bij hun eetpatroon en levensstijl past. "Wil je gezonder of duurzamer eten, dan kun je daarin kiezen wat bij jou past", zegt Verwijs. "Is het minderen in vlees nog een brug te ver, dan kun je misschien ook meer groente of fruit eten, of minder proberen te snacken".
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347211/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609811

2026-04-09 16:49:37 UTC

Ondanks bestand is Straat van Hormuz zo goed als dicht: 'Ruim 800 schepen gevangen'
Hij moest en hij zou open, anders zou de Amerikaanse president Trump Iran "terug naar het stenen tijdperk bombarderen". Maar vandaag is op dag twee van het staakt-het-vuren één ding duidelijk: de Straat van Hormuz is nog altijd zo goed als gesloten. Aanwijzingen dat er een vrije doorvaart is, zijn er niet.
Gisteren voer nog geen handvol vaartuigen door de voor de wereldwijde olie- en gasmarkt belangrijke zeestraat bij Iran, zo registreerde de datawebsite MarineTraffic. Dat waren er zes minder dan de dag vóór het staat-het-vuren. Een akkoord dat alleen kon worden gesloten bij heropening van de zeestraat, zo hamerde Trump https://nos.nl/artikel/2609515-trump-voert-zijn-oorlogsretoriek-op-terugtrekken-is-gezichtsverlies-voor-hem.
"Praktisch geen enkele verandering", vat analist Naveen Das van MarineTraffic de situatie samen. "Er varen wel wat schepen, maar vooral vrachtschepen naar Iran zelf. Plus wat tankers naar India en Maleisië, als bevriende landen van Iran. Maar zo'n 820 commerciële schepen zitten nog altijd gevangen in de Perzische Golf."
Onder die schepen zijn er zes van rederij Hapag-Lloyd. Aan boord bevinden zich 150 bemanningsleden en 40.000 containers. Dat alles voor 60 miljoen dollar aan kosten per week, rekent woordvoerder Nils Haupt voor.
Hij rekent er niet op dat de vaartuigen op korte termijn wegkunnen. "Gisterochtend waren we optimistisch, maar dat optimisme is vannacht weer verdwenen", laat hij weten. "Onze schepen liggen gewoon voor anker in de Perzische Golf. We bewegen ze alleen nu en dan om de motoren te testen."
Het snel teruggekeerde pessimisme komt door alle tegenstrijdige berichten van Iran en de Verenigde Staten over de Straat van Hormuz. "En het antwoord op de belangrijkste vraag: is de doortocht veilig voor onze schepen?", zegt Haupt. "Wij hebben 150 mensen aan boord van onze schepen. Wij zijn voor hun veiligheid verantwoordelijk. Dus we gaan pas door de Straat van Hormuz als het absoluut veilig is. En zeker niet als eerste."
Tol
Hoewel president Trump blijft beweren dat hij een vrije doorgang door de Straat van Hormuz heeft geregeld, eist Iran een vergoeding van 1 dollar per vat ruwe olie voor elke tanker. Dat zou moeten worden betaald in Chinese yen of in cryptomunten.
Een woordvoerder van de Europese Commissie noemde het vandaag "kristalhelder" dat dit in strijd is met het internationale recht van vrije doorgang op zee: "Dat betekent dat er geen tol of iets anders kan worden geheven en dat een vrije doorgang moet worden gegarandeerd."
Das van MarineTraffic noemt tolheffing in de Straat van Hormuz hoe dan ook een waanidee. "Panama vraagt tol voor doorgang in het Panamakanaal. Dat gaat op basis van het type en de omvang van vracht. Hoe Iran dit systeem praktisch zou moeten optuigen voor een open zeestraat is me een raadsel."
Daarnaast lijkt het politiek een onhaalbare kaart, meent Das: "Alle landen rond de Perzische Golf zouden dan in essentie de sleutels van deze zeestraat aan Iran overhandigen. En daarmee een groot deel van hun inkomsten."
Geen doorgang
In de Verenigde Arabische Emiraten is de verontwaardiging over de deal van Trump groot. "Dit is geen vrijheid van scheepvaart. Dit is dwang", schreef Sultan Al Jaber, het hoofd van staatsoliebedrijf Abu Dhabi National Oil Company, op LinkedIn. "Voorwaardelijke doorgang is geen doorgang. Het is controle onder een andere naam."
Hapag-Lloyd heeft vooralsnog niets gehoord over het betalen van tol om door de Straat van Hormuz te mogen varen. "Het zijn tot nu toe alleen geruchten en wat wij lezen in de media", zegt Haupt.
Dat meldt ook de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR). De organisatie laat weten dat het "nog altijd niet duidelijk is wat de voorwaarden zijn waaronder schepen weer door de Straat van Hormuz zouden kunnen varen". Sterker, volgens de KVNR lijkt het er zelfs op dat Iran de zeestraat opnieuw heeft gesloten.
Of Hapag-Lloyd gaat betalen als Iran die tol daadwerkelijk vraagt, weet Haupt niet: "Ten eerste betaal je voor het vrijlaten van schepen die nu vastzitten in de Perzische Golf. Daarover kun je nog discussiëren. Maar ten tweede: moet je straks in vredestijd ook nog gaan betalen? Dat is juridisch niet houdbaar. En het zou catastrofaal zijn voor de scheepvaartindustrie, voor onze klanten en uiteindelijk voor de consument."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347204/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609807

2026-04-09 16:27:15 UTC

Talpa moet salaris Yvonne Coldeweijer doorbetalen
Talpa moet het salaris van Yvonne Coldeweijer blijven betalen. Dat heeft de rechter in Amsterdam bepaald.
Coldeweijer zou voor het mediabedrijf een tv-programma maken, maar dat ging uiteindelijk niet door. Ze spande een kort geding aan tegen Talpa nadat de samenwerking vorig jaar november werd opgezegd. Ook stopte het mediabedrijf met het betalen van haar salaris. Die beëindiging is volgens de rechter niet rechtsgeldig.
De 39-jarige Coldeweijer zou een dagelijks roddelprogramma ontwikkelen en presenteren, spraken beide partijen vorig jaar april af. Daarvoor zou Coldeweijer in twee jaar zo'n 850.000 euro krijgen.
Het uitzenden van het programma werd tot twee keer toe uitgesteld. Volgens Talpa kwam dat door het gedrag van de influencer. Ook stapten twee werknemers op en haakten tafelgasten af omdat ze niet meer met Coldeweijer wilden samenwerken. Daarop besloot het mediabedrijf om de samenwerking stop te zetten.
Frustratie
Twee maanden na de beëindiging van de overeenkomst plaatste Coldeweijer een video op haar Instagramaccount waarin ze haar frustratie deelde over de gang van zaken. Talpa zag dat als een beëindiging van de overeenkomst door Coldeweijer zelf. Daar was de rechter het niet mee eens.
Volgens de rechter werd de video gedeeld op het moment dat haar werkzaamheden al waren beëindigd "en toezeggingen vanuit Talpa om te onderzoeken welke andere werkzaamheden zij kon verrichten tot geen enkel concreet voorstel leidden".
Ook had Talpa volgens de rechter zijn bezwaren aan Coldeweijer moeten laten weten en had ze een "redelijke termijn moeten krijgen om alsnog aan haar verplichtingen te voldoen". Dat was ook in de overeenkomst afgesproken.
De influencer krijgt haar volledige salaris, maar mag geen roddels (juice) delen buiten Talpa. Ook mag Coldeweijer geen opdrachten aannemen van concurrerende mediabedrijven.
Er volgt nog een bodemprocedure in de zaak.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347194/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609801

2026-04-09 16:04:37 UTC

Ministerie wil strengere regels tegen asbest in speelzand
Het ministerie van Volksgezondheid wil een strengere norm voor de hoeveelheid asbest die in speelzand mag zitten. Dat laat een woordvoerder van het ministerie weten na vragen van de NOS. Aanleiding is het https://www.rivm.nl/nieuws/heel-kleine-kans-op-gezondheidseffecten-maar-asbest-in-speelzand-onwenselijk van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) naar de gezondheidsrisico's van speelzand met asbest.
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) https://www.nvwa.nl/actueel/nieuws/2026/04/08/gezondheidsrisico-speelzand-is-verwaarloosbaar op basis van datzelfde onderzoek dat kinderen mogelijk een gezondheidsrisico lopen als ze jarenlang spelen met speelzand dat meer asbest bevat dan wettelijk is toegestaan.
Als het zand wél aan de norm voldoet, is het gezondheidsrisico volgens de NVWA "verwaarloosbaar". De toezichthouder concludeerde dat de wet "voldoende bescherming geeft". De NVWA had 106 producten onderzocht waar speelzand in zat, waaronder speelgoed met zandvulling.
Altijd onwenselijk
Het grootste deel van het onderzochte speelzand bevatte geen of heel weinig asbest. Toch wil het ministerie strengere regels voor de hoeveelheid asbest in speelgoed.
Ook met een strengere norm blijft het mogelijk om speelzand te produceren, zegt de woordvoerder. "Om het gezondheidsrisico zo laag mogelijk te krijgen, willen we de norm verlagen."
Het ministerie vraagt het RIVM om - mede op basis van het onderzoek - een voorstel te doen voor een nieuwe norm voor asbest in speelgoed. Het RIVM stelde gisteren dat het "altijd onwenselijk is dat er asbest zit in speelzand of ander speelgoed".
'Geen reden om spelen te ontraden'
Op dit moment mag speelzand volgens Europese regels tot 0,1 procent aan asbest bevatten. Het ministerie wil de nieuwe, lagere norm presenteren in een werkgroep die de Europese Commissie adviseert over chemische stoffen.
Voor de zomer van 2027 hoopt het ministerie dat er een advies ligt voor een nieuwe norm bij de Europese Commissie, die vervolgens de wet kan aanpassen.
In de tussentijd is het volgens het ministerie niet nodig om speelzand te vermijden. "We snappen dat ouders daarvoor kiezen, zeker omdat er veel alternatief speelgoed is. Maar op basis van dit onderzoek is er geen reden om spelen met speelzand te ontraden."
Risico op kanker
Asbestvezels die worden ingeademd kunnen na lange tijd leiden tot longkanker en mesothelioom, een zeldzame vorm van asbestkanker. Het gaat om vezels die in de longen terechtkomen; inslikken of contact met de huid vormen geen risico. Kleine hoeveelheden asbest komen ook in de buitenlucht voor, waardoor iedereen dagelijks een bepaalde concentratie inademt.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346702/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609795

2026-04-09 15:52:13 UTC

Provincie gaat heckrunderen Oostvaardersplassen bijvoeren
Staatsbosbeheer gaat de heckrunderen in de Oostvaardersplassen bijvoeren. De provincie heeft daar toestemming voor gegeven omdat een deel van de kudde is vermagerd en te weinig voedsel kan vinden.
Dat komt vooral door een gebrek aan gras, meldt https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/466648/provincie-besluit-tot-bijvoeren-heckrunderen-oostvaardersplassen-conditie-dieren-matig. In het gebied waar de honderden heckrunderen grazen, groeit wel gras, maar het is te kort. Bovendien eten grote groepen ganzen een deel van de jonge grasaanwas op, waardoor er weinig overblijft voor de runderen.
Als gevolg daarvan verspreiden de heckhunderen zich nu over een groter gebied in de Oostvaardersplassen, maar dat betekent niet automatisch dat ze gemakkelijker voedsel vinden.
Staatsbosbeheer benadrukt de noodzaak tot bijvoeren met cijfers. Op 26 maart 2026 werd de conditie van bijna de helft van het aantal heckrunderen in het natuurgebied onderzocht. Uit het onderzoek onder 213 dieren bleek dat ruim 40 procent te mager was en in slechte conditie. Nog eens 40 procent 'scoorde' beter, maar was ook niet in heel goede conditie.
Het officiële besluit om de heckrunderen bij te voeren, komt ruim een maand na een illegale voeractie van activisten. Op 1 maart besloten zo'n veertig activisten om de heckrunderen op eigen houtje van voedsel te voorzien. Ze voerden meer dan vijftig grote hooibalen aan, laadden die op kruiwagens en zetten die balen uiteindelijk per vlot over, het gebied in.
"De heckrunderen zijn uitgehongerd, we gaan ze helpen", aldus Ada Versluis van de stichting Hart voor Dieren Oostvaardersplassen toen. "Heckrunderen hebben grasstengels nodig van minimaal 9 centimeter, anders kunnen ze het niet pakken", https://www.omroepflevoland.nl/nieuws/461792/actievoerders-voeren-bij-in-oostvaardersplassen-heckrunderen-zijn-weer-uitgehongerd de actievoerster uit.
Boswachter Hans-Erik Kuypers van Staatsbosbeheer benadrukte een dag later dat bijvoeren écht niet nodig was. "Ze zijn heel krachtig, in de zomer en herfst eten ze zich helemaal kogelrond." Volgens hem was er ook voldoende vegetatie in het gebied en werden de heckrunderen nauwgezet in de gaten houden.
Nieuwe demo
Staatsbosbeheer gaat de dieren nu dus toch bijvoeren, maar voor de stichting Hart voor Dieren Oostvaardersplassen is dat besluit niet genoeg. Komende zondag staan een nieuwe demonstratie en voeractie gepland.
De problemen spelen alleen bij de heckrunderen. Met de twee andere grote groepen grazers in de Oostvaardersplassen gaat het wel goed. Edelherten en konikpaarden verkeren in goede conditie en hebben voldoende voedsel.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347173/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609791

2026-04-09 15:15:58 UTC

Zwangerschapsdiscriminatie hardnekkig, bijna de helft is vermoedelijk slachtoffer
Nog steeds is bijna de helft van de vrouwen die zwanger en werkend of werkzoekend zijn, vermoedelijk slachtoffer van zwangerschapsdiscriminatie. Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Werkgevers mogen zwangerschap, moederschap of een kinderwens geen rol laten spelen bij personele beslissingen, zoals het aannemen van iemand, promotie, beloning, het wijzigen van contracten of ontslag. Maar dat gebeurt dus wel.
Onderzoeksbureau SEO becijferde dat 44 procent van de zwangeren op het werk of tijdens de zoektocht naar een baan waarschijnlijk een vorm van dergelijke discriminatie heeft meegemaakt. Daarmee zijn de cijfers de afgelopen jaren vrijwel gelijk gebleven. https://nos.nl/artikel/2357747-zwangerschapsdiscriminatie-nog-steeds-probleem-op-arbeidsmarkt lag het aandeel op 43 procent.
Het onderzoek
SEO heeft een enquête gehouden onder 1156 vrouwen die in de afgelopen vier jaar zijn bevallen en tijdens de zwangerschap werkten of werk zochten. De vrouwen kregen concrete werksituaties voorgelegd die volgens de wet verboden zijn, zonder dit te vermelden. Vrouwen die aangaven zo'n situatie te hebben meegemaakt, werden aangeduid als 'vermoedelijk gediscrimineerd'.
Zwangerschapsdiscriminatie speelt vooral een rol bij sollicitaties en bij beslissingen over het verlengen of omzetten van tijdelijke contracten. Ongeveer de helft van de solliciterende vrouwen uit het onderzoek kreeg vermoedelijk te maken met discriminatie.
Bij een op de tien sollicitanten noemde de werkgever de zwangerschap zelfs ronduit als reden om de procedure te beëindigen. Nog eens 10 procent vermoedt dat de zwangerschap de reden was voor een afwijzing. Verder lopen vrouwen promotie, salarisverhoging of opleidingsmogelijkheden mis vanwege zwangerschap of pril moederschap, aldus de onderzoekers.
'Tijd voor een trendbreuk'
Minister Vijlbrief van SZW noemt het van groot belang dat vrouwen en mannen gelijk behandeld worden op de arbeidsmarkt. "Dat er geen vooruitgang is (...) laat wederom zien dat op dit gebied nog behoorlijke stappen te zetten zijn." Hij zegt in gesprek te gaan met werkgevers- en werknemersorganisaties over de mogelijkheden om zwangerschapsdiscriminatie tegen te gaan.
Vakbond FNV heeft laten weten een meldpunt te openen voor zwangere vrouwen die discriminatie ervaren. Met het meldpunt wil de vakbond ervaringen bundelen om druk op de werkgevers en de politiek op te voeren. "De cijfers liegen niet", zegt FNV Vrouwen-bestuurder Lisa Viktorsson. "Het is tijd voor een trendbreuk."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347162/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609788

2026-04-09 15:06:30 UTC

EU wil uitleg van Hongarije over 'gelekte gesprekken' met Lavrov
De Europese Commissie eist uitleg van Hongarije over "uiterst zorgwekkende" berichten over het delen van vertrouwelijke EU-informatie door Hongarije met Rusland.
Commissievoorzitter Von der Leyen zal de kwestie met de EU-regeringsleiders bespreken, zei haar woordvoerder. Volgens die woordvoerder brengen de beschuldigingen de "alarmerende mogelijkheid" in beeld dat Hongarije met Rusland samenwerkt "tegen de veiligheid en belangen van de EU en al zijn burgers".
De Europese Commissie doelt op publicaties van een collectief van journalisten, waaronder het Hongaarse onderzoeksplatform Vsquare, dat zich richt op Tsjechië, Hongarije, Polen en Slowakije.
Van lijsten halen
Het collectief https://nos.nl/artikel/2608576-omstreden-hongaarse-minister-lobbyde-om-russen-van-sanctielijst-te-halen vorige week dat de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Szijjártó op verzoek van Rusland had geprobeerd Russische burgers en bedrijven van EU-sanctielijsten te halen. Dat zou naar voren zijn gekomen uit gelekte telefoongesprekken tussen Szijjártó en zijn Russische collega Lavrov.
De NOS heeft de gelekte audio-opnamen niet gehoord en niet kunnen verifiëren, maar Szijjártó gaf zelf min of meer toe dat dit gesprek heeft plaatsgevonden.
Hij zei dat de opname niets nieuws bevatte. Volgens hem zijn de sancties schadelijker voor de EU dan voor Rusland. Het échte schandaal was volgens hem dat buitenlandse geheime diensten hem hebben afgeluisterd.
Bijpraten Lavrov
Een eerdere beschuldiging van de kant van https://www.washingtonpost.com/world/2026/03/21/hungary-election-interference-russia-orban/ sprak hij tegen. De krant schreef dat Szijjártó Lavrov jarenlang op de hoogte had gehouden van onderhandelingen in Brussel. Hij zou in de pauzes van die onderhandelingen Lavrov telefonisch hebben bijgepraat over wat er was gezegd. Szijjártó noemde dat https://nos.nl/artikel/2607566-nieuwe-claims-over-contacten-met-moskou-zetten-hongaarse-campagne-op-scherp.
Gisteren kwam https://vsquare.org/about-us/ met een bericht dat op het tegendeel wijst. In 2023 sprak de Europese Raad van regeringsleiders over het starten van toetredingsgesprekken met Oekraïne en Moldavië. De Hongaarse premier Orbán wilde daar wel mee instemmen, maar alleen als de EU 22 miljard euro aan bevroren Hongaarse tegoeden zou vrijgeven.
Szijjártó zou Lavrov ook in dat geval telefonisch hebben bijgepraat. "Oké, goed ja, geweldig", zei Lavrov volgens Vsquare. "Soms is goedbedoelde chantage de beste oplossing."
Sturen documenten
De Hongaarse minister zou Lavrov ook aan vertrouwelijke documenten hebben geholpen. Toen Lavrov vroeg naar een document over de toetredingsbesprekingen en met name wat daarin over talen van minderheden wordt gezegd, zou Szijjártó hebben geantwoord: "Ik stuur het je. Het is geen probleem. Ik stuur het naar mijn ambassade in Moskou en die geven het aan jouw chef-staf. Dan staat het tot jouw beschikking."
Het is https://nos.nl/artikel/2606955-eu-leiders-gefrustreerd-over-oekraine-veto-hongarije-onaanvaardbaar dat de Hongaarse regering op goede voet staat met de Russen. Hongarije lijkt in de oorlog in Oekraïne voortdurend de kant van Rusland te kiezen.
Verkiezingen
Hongarije gaat zondag naar de stembus. In de https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2605826-peter-magyar-is-de-man-die-een-eind-kan-maken-aan-de-macht-van-viktor-orban staat de Tisza-partij van oppositieleider Péter Magyar er beter voor dan Fidesz van premier Orbán.
Orbán is al zestien jaar onafgebroken aan de macht. Als Tisza wint, zal vanuit Hongarije waarschijnlijk een meer pro-Europese wind gaan waaien.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347156/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609786

2026-04-09 14:35:11 UTC

Komende dagen weinig regen, wisselende temperaturen
Voorlopig staat het weer in het teken van nogal wisselende temperaturen. Vandaag was het erg zacht; in het zuiden werd het 24 graden. Dat is geen record, maar ten opzichte van de gebruikelijke 13 of 14 graden wel tamelijk extreem.
Morgen komt het kwik tot die gemiddelde waarde voor de tijd van het jaar, net als zondag. Maar zaterdag verloopt dan weer een stuk zachter.
In de tussentijd valt er maar weinig regen, wat best ongebruikelijk is als de temperatuur zo sterk fluctueert.
Vanavond kan er wel een bui vallen, mogelijk onweert het in het oosten en pakt een bui lokaal vrij stevig uit. Maar in de nacht is het alweer droog.
Morgen overdag schijnt de zon af en toe en blijft het vrijwel overal droog. De westelijke wind neemt af naar zwak of matig en het wordt 10 graden in het noorden tot 14 in het zuiden.
Zaterdag start de dag nog tamelijk fris, maar met de zon warmt het snel op. In de middag neemt de bewolking toe en van het westen uit ook de dreiging van regen. Voordat de regen begint, wordt het wel weer erg zacht; 16 tot lokaal 20 graden.
Zondag is de regen alweer voorbij en blijft het droog. Het oosten houdt daarbij lang bewolking, in het westen breekt de zon wat makkelijker door. Met een graad of 13 is het duidelijk minder zacht dan op zaterdag.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347150/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609784

2026-04-09 14:22:18 UTC

Weer meer wolven in Nederland, in totaal veertien roedels geteld
Het aantal wolven in Nederland blijft toenemen. Uit https://publicaties.bij12.nl/jaarrapportage-wolven-2025/samenvatting van BIJ12, de organisatie die voor provincies alle zaken rond wolven in Nederland monitort, blijkt dat vorig jaar 131 verschillende wolven zijn geïdentificeerd. Dat zijn er dertig meer dan in 2024.
Het merendeel van de groei (70 procent) komt door de geboorte van welpen in al bestaande wolvenroedels, zo meldt BIJ12. De overige groei komt doordat wolven vanuit buurlanden Nederland zijn binnengetrokken. De meeste nieuwkomers komen uit Duitsland.
Van alle in 2025 getelde wolven zijn er volgens BIJ12 79 'nieuw' in Nederland. Dat houdt in dat voor het eerst DNA van het dier is aangetroffen. Dat kan een haar of een drol zijn, maar DNA kan ook worden aangetroffen in een bijtwond bij een door een wolf aangevallen dier.
Hoeveel wolven er precies in Nederland zijn, is volgens BIJ12 echter niet te zeggen. Wolven trekken rond, verlaten het land en komen het land weer binnen. Dat bleek ook al uit https://nos.nl/artikel/2597387-zenderonderzoek-laat-zien-wolf-beweegt-vrijelijk-door-nederlands-landschap van de Wageningen Universiteit.
Zo haalt BIJ12 in het onderzoek wolvenouder GW4607m aan, die met een jong gebieden doorkruiste ver buiten zijn eigenlijke territorium. Het dier verbleef in Drenthe, Flevoland, Overijssel en Gelderland, om vervolgens terug te keren naar Drenthe. Daarna dook de wolf ineens weer op in Overijssel. Ook kan het zijn dat er wolven in Nederland rondtrekken die helemaal geen sporen achterlaten.
De schatting is dat er momenteel veertien wolvenroedels in Nederland leven. Zeven daarvan zijn gespot op de Veluwe, vier in Drenthe, twee in de Gelderse Vallei en één op de Utrechtse Heuvelrug. Vastgesteld is dat tien roedels vorig jaar in totaal bijna vijftig welpen voortbrachten.
Incidenten en schade
In totaal werden er vorig jaar 29 dode wolven geregistreerd. Naast verkeersincidenten (20) is ook onderlinge agressie en concurrentie (4) een doodsoorzaak onder wolven.
In 2025 kwamen bij BIJ12 1114 meldingen van schade binnen waarvan met zekerheid vastgesteld kon worden dat die is veroorzaakt door de wolf. Het jaar daarvoor waren dat er 804.
Opvallend is dat het aantal incidenten tussen wolven en vee in het https://nos.nl/artikel/2609016-aantal-meldingen-van-wolvenaanvallen-op-vee-afgenomen-in-eerste-kwartaal van dit jaar juist is afgenomen. Er kwamen 255 meldingen binnen van wolvenaanvallen. In dezelfde periode vorig jaar waren dat er nog 385. Deskundigen zeggen geen verklaring voor deze daling te hebben. Het zou te maken kunnen hebben met preventiemaatregelen van veehouders.
Ook kan het zijn dat de wolf zich vooral tegoed heeft gedaan aan zwijnen en herten. Die werden aangetrokken door een bovengemiddeld aantal eikels en beukennootjes en vormden zo een makkelijke prooi voor wolven.
De wolf keerde in 2015, na 150 jaar afwezig te zijn geweest, terug in Nederland.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347147/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609783

2026-04-09 14:19:58 UTC

Drentse brandweer wil meer geld nu risico op natuurbranden toeneemt
De Veiligheidsregio Drenthe wil snel meer geld voor de brandweer, zeker nu het risico op natuurbranden toeneemt.
Mocht dat extra geld er niet komen, "dan kunnen we misschien niet meer overal uitrukken", zegt directeur Fred Heerink van de veiligheidsregio bij https://www.rtvdrenthe.nl/nieuws/18361695/brandweer-slaat-alarm-en-wil-meer-geld-anders-kunnen-we-misschien-niet-overal-meer-uitrukken.
Heerinks oproep komt op een opvallend moment. Het KNMI maakte gisteren bekend dat het risico op natuurbranden door klimaatverandering in Nederland toeneemt, vooral in het voorjaar. Het meteorologisch instituut https://www.knmi.nl/over-het-knmi/nieuws/natuurbrandrisico daarom deze maand met een natuurbrandverwachting.
Gisteren nog https://www.rtvdrenthe.nl/nieuws/18359799/tientallen-brandweerlieden-blussen-brand-op-het-dwingelderveld de Drentse brandweer tientallen mensen in om een natuurbrand in het Dwingelderveld te blussen. Dat lukte binnen een paar uur, mede omdat brandweermensen uit verschillende delen van Drenthe en het Friese Appelscha te hulp schoten. Even later stond een klein deel van een militair oefenterrein bij Assen in brand. Ook daar werd snel geblust.
Heerink is er niet gerust op. "Niet alleen is het natuurbrandrisico is groter, ook de kans dat er meerdere tegelijkertijd zijn neemt toe", zegt hij. "Gisteren waren er drie meldingen van natuurbranden, die waren niet tegelijk maar wel vlak achter elkaar."
Vrijwilligers
Hij wijst er op dat Drenthe met 35 volledig vrijwillige brandweerteams werkt. Vrijwilligers die opgeleid en ondersteund moeten worden. "Vrijwillig brandweermens-zijn doe je er even bij in je drukke leven en dat kost meer tijd en meer geld", aldus Heerink.
Als er geen geld bijkomt, kan het volgens Heerink betekenen dat er onvoldoende goed opgeleid personeel beschikbaar is. "Als het misgaat, duurt het daarom veel langer voordat het geblust is."
Heerink pleit voor de oprichting van zogenaamde handcrews, die bijvoorbeeld in Twente al worden ingezet. "Dat zijn teams gespecialiseerd in het bestrijden van natuurbranden met de hand, die het vuur uit kunnen maken nadat de eenheden getracht hebben te blussen."
De mensen in zo'n team hoeven niet volledig opgeleid te worden als brandweermensen en worden uitsluitend ingezet bij natuurbranden.
Bosbrandvoertuigen
Heerink wil ook meer materieel. "We hebben nog de wens om het aantal bosbrandweervoertuigen uit te breiden, daar hebben we niet veel van in het land", zegt hij.
Bosbrandweervoertuigen zijn in het zuiden van Europa al heel gewoon. Ze zijn kleiner dan gewone brandweerwagens, een stuk minder zwaar en met hun 4x4-aandrijving wendbaarder in bos-, duin- en veengebieden.
Voorkomen van branden
Heerink zegt dat de brandweer in Drenthe de komende vier jaar elk jaar een miljoen euro extra nodig heeft om in 2030 helemaal up-to-date te zijn. Een deel van het geld stopt hij in het voorkomen van natuurbranden. "Het gaat dan om de manier waarop wij met de natuur omgaan. Hiervoor werken we samen met de provincie en natuureigenaren."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347145/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609782

2026-04-09 13:46:51 UTC

Podcast de Dag: wachtlijsten en lege behandelkamers, naar de rechter voor een betere ggz
Op de wachtlijst voor een psychiater of psycholoog, terwijl je die hard nodig hebt. In de ggz moeten patiënten wachten. Maanden, en soms zelfs jaren.
Een groep zorgmedewerkers, patiënten en oud-patiënten is het zat. Ze slepen de Nederlandse Staat voor de rechter. Zij zeggen dat 56.000 mensen met complexe problematiek onaanvaardbaar lang moeten wachten.
De Dag beluisteren?
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via https://npo.nl/luister/podcasts/123-de-dag en alle https://pod.link/1339219119. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
In deze podcast vertellen twee mensen die betrokken zijn bij de zaak wat die lange wachttijden in de praktijk betekenen. Psychiater Manon Kleijweg hoort het van patiënten, maar loopt er ook als behandelaar tegenaan. Oud-patiënt Linda van der Galiën moest zelf zeven maanden wachten op zorg, en vertelt wat dat met haar en haar klachten deed.
Reageren? Mail naar [email protected]
Presentatie en montage: Dieuwke Teertstra
Redactie: Max Smedes
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347133/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609776

2026-04-09 13:04:36 UTC

Duitse acteur Mario Adorf (Die Blechtrommel) overleden op 95-jarige leeftijd
De Duitse acteur Mario Adorf is op 95-jarige leeftijd overleden. Hij stierf in zijn woonplaats Parijs na een kort ziekbed, meldt zijn manager.
Adorf werkte tijdens zijn lange loopbaan met beroemde regisseurs als Rainer Werner Fassbinder, Billy Wilder en Sam Peckinpah. Hij heeft in totaal ruim 200 film- en tv-titels op zijn naam staan, waarvan Die Blechtrommel in Nederland waarschijnlijk het bekendst is.
In die film uit 1979 naar een roman van Günter Grass speelde hij een van de twee mogelijke vaders van Oskar, de hoofdpersoon die in aanloop naar de Tweede Wereldoorlog besluit niet meer groter te willen groeien. Adorf is in de film het kleinburgerlijke familiehoofd dat valt voor de verleidingen van het nationaalsocialisme.
Adorf was in 1957 doorgebroken met een andere film over de verwrongen Duitse moraliteit in de oorlogsjaren: Nachts, wenn der Teufel kam. Daarin speelde hij een fictieve versie van Bruno Lüdke, een verstandelijk beperkte man die door de nazi's van een reeks moorden werd beschuldigd. Hoewel het regime hem in eerste instantie als untermensch wil vervolgen, komt het toch niet tot een showproces, omdat daarbij ook het falen van de autoriteiten blootgelegd zou worden.
In Zürich geboren als zoon van een Italiaanse vader en een Duitse moeder lag een internationale carrière voor Adorf voor de hand. Behalve in Duitse films speelde hij ook geregeld bandieten in Italiaanse spaghettiwesterns. Zijn La polizia chiede aiuto was daarnaast een prominent voorbeeld van het poliziottesco-genre, de op Amerikaanse neonoir geënte misdaadfilms.
Met het in 1975 verfilmde Die Verlorene Ehre der Katharina Blum van Heinrich Böll stelde hij de invloed van de Duitse roddelpers aan de kaak. Adorf onderzoekt als politie-inspecteur een vrouw die onwetend het bed heeft gedeeld met een terreurverdachte, terwijl de sensatiepers haar al kruisigt. De film eindigt met de weinig subtiele mededeling "dat enige overeenkomst met de praktijken van Bild-Zeitung puur op toeval berust".
'Wereldklasse'
Adorf werd begin deze eeuw in de serie populariteitswedstrijden Unsere Besten nog door het televisiepubliek uitgeroepen tot de op een na beste Duitstalige acteur ooit, na nummer 1 Heinz Rühmann, maar nog voor actrice Romy Schneider.
Hij bleef tot op hoge leeftijd acteren. Zijn laatste filmrol dateert van slechts drie jaar geleden. In 2019 werd er nog een documentaire over hem gemaakt, getiteld: https://www.youtube.com/watch?v=5oMi78uriwk. In zijn overlijdensbericht dankt hij zijn fans voor hun decennialange trouw.
Persbureau DPA roemt Adorf als "een van de grootste naoorlogse film- en tv-sterren", met een enorme bandbreedte in zijn rollenkeuze. Volgens de Duitse cultuurminister Weimer verliest het vak een acteur van wereldklasse. "Je kunt je de Duitse film nauwelijks voorstellen zonder hem."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347114/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609770

2026-04-09 12:34:23 UTC

Kamer bezorgd over stijgend aantal verwarde mensen en uitblijven van oplossingen
In de Tweede Kamer leven grote zorgen over de toename van het aantal mensen met verward of onbegrepen gedrag, en vooral ook over het uitblijven van oplossingen. Dat bleek tijdens een debat in de Kamer. Inspecties concludeerden een paar maanden geleden dat de https://nos.nl/artikel/2594131-inspecties-zorg-aan-verwarde-mensen-schiet-tekort-meer-bemoeizorg-nodig
Vorig jaar kreeg de politie een recordaantal meldingen binnen van bijna 170.000, gemiddeld 465 meldingen per dag. De mensen over wie de meldingen gaan, kampen vaak met een drugsverslaving en psychische problemen, en veroorzaken overlast.
De politie komt hierdoor niet aan andere taken toe, zien ook Kamerleden. De zwaarste eenheid van de politie, die is opgericht om op te treden bij gijzelingen en terreur, is https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2580724-zwaarste-eenheid-politie-vaker-ingezet-bij-personen-met-verward-gedrag bij de meldingen.
Burgemeesters sloegen herhaaldelijk alarm vanwege de problemen. Bij het Leger des Heils, dat opvang biedt aan mensen met milde problemen, belanden steeds vaker mensen met zware problematiek. De organisatie waarschuwt dat het https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2606644-intense-incidenten-door-meer-en-ernstiger-verward-gedrag-in-opvanglocaties. Ook op de spoedeisende hulp komen vaker mensen terecht die daar niet geholpen kunnen worden.
Versnipperd
De aanpak is te veel versnipperd en moet centraler worden geregeld, benadrukten veel partijen in het debat. Bijna twee jaar geleden kwam een parlementair onderzoek al tot die conclusie.
Vorig jaar eiste een ruime Kamermeerderheid dat het kabinet met maatregelen zou komen, waaronder het afdwingen van betere informatie-uitwisseling tussen instanties, meer woon(zorg)plekken en uitbreiding van het aantal wijk-ggz's. Dat er vandaag vier bewindspersonen bij het debat aanwezig waren, laat volgens VVD-Kamerlid Wendel zien hoe versnipperd de aanpak ook is over de ministeries.
Politie ontlasten
Het kabinet werkt aan een wet waarmee mensen die verward gedrag vertonen en een strafbaar feit plegen verplicht https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/12/15/nieuwe-zorgmaatregel-in-strafrecht-helpt-personen-met-verward-gedrag-en-een-hoog-veiligheidsrisico-sneller Maar de meeste partijen vinden dat de aanpak van de problemen daarnaast te langzaam gaat.
Onder meer GroenLinks-PvdA, Groep Markuszower en JA21 zien dat ook de coalitiepartijen hun zorgen uiten, maar begrijpen niets van de voorgenomen bezuinigingen op de geestelijke gezondheidszorg. Veel meer mensen zouden daar beter en langduriger geholpen moeten worden, in plaats van korter of helemaal niet.
Volgens de minister van Langdurige Zorg Sterk (CDA) gaat het niet om bezuinigingen, maar wil het minderheidskabinet "minder meer gaan uitgeven" en "de groei in de zorg bijsturen" omdat het stelsel anders onhoudbaar wordt. Er zijn nu al wachtlijsten en die mogen niet oplopen, aldus Sterk.
Diverse partijen zijn er niet gerust op en willen het commissiedebat van vandaag binnenkort plenair voortzetten. Daarin willen sommige Kamerleden met voorstellen komen om de bezuinigingen terug te draaien.
Alle partijen benadrukken dat de politie snel ontlast moet worden. De politie is geen oppas, vatte BBB-Kamerlid Van der Plas samen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347107/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609767

2026-04-09 11:57:14 UTC

Verdachte Russische activiteit in Noordzee, onderzeeërs verjaagd
Drie Russische onderzeeërs hebben langer dan een maand "kwaadaardige activiteiten" laten zien in het noordelijke deel van de Noordzee. Dat heeft de Britse minister van Defensie Healey gezegd in een ingelaste persconferentie.
De Britten en de Noren hadden de activiteiten in de gaten en hebben de aanvalsonderzeeër en de twee spionageonderzeeërs met een fregat, vliegtuigen en honderden mensen aan personeel in de gaten gehouden en de Russen laten merken dat ze gezien werden. Uiteindelijk zijn de onderzeeërs vertrokken.
Pijpleidingen en kabels
Volgens Healey hem ging de interesse van de Russen uit naar pijpleidingen en kabels in het gebied. Voor zover bekend is daarbij geen schade aangericht.
Volgens de Britse defensieminister wil de Russische president Poetin dat het Verenigd Koninkrijk en zijn bondgenoten zich laten afleiden door de gebeurtenissen in het Midden-Oosten. Maar Rusland blijft de belangrijkste dreiging, benadrukte Healey.
Onze boodschap aan de heer Poetin is helder, zei hij. "We zien je. We zien je activiteit boven onze pijpleidingen en kabels. We zullen niet toestaan dat je ze beschadigt, dat zal ernstige gevolgen hebben."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347103/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609759

2026-04-09 11:24:42 UTC

Keizerspinguïn door klimaatverandering op lijst bedreigde diersoorten
De keizerspinguïn is op de lijst met bedreigde diersoorten gezet. Door klimaatverandering wordt verwacht dat de keizerspinguïnpopulatie in Antarctica flink zal krimpen de komende jaren. Het zoogdier had voorheen de status 'bijna bedreigd', maar is nu toegevoegd aan de lijst met bedreigde soorten. Ook de Kerguelenzeebeer is vanaf nu officieel bedreigd.
De belangrijkste reden van de aanscherping van de status is het verdwijnen en afbreken van zee-ijs. Keizerspinguïns hebben zee-ijs nodig dat vastzit aan de kust, zodat hun kuikens daar kunnen leven voordat ze kunnen zwemmen. Ook is dat ijs belangrijk in hun ruiperiode, omdat hun vacht dan niet waterdicht is.
De International Union for Conservation of Nature and Natural Resources (IUCN), die de rode lijst van bedreigde diersoorten samenstelt, maakt zich zorgen over de toekomst van de keizerspinguïn. Volgens de IUCN is de klimaatverandering die door mensen wordt veroorzaakt de grootste bedreiging voor de keizerspinguïn.
Satellietbeelden laten zien dat tussen 2009 en 2018 10 procent van de populatie is verdwenen, wat neerkomt op 20.000 pinguïns. Als er niets verandert aan de uitstoot van broeikasgassen, zal naar verwachting de populatie gehalveerd zijn in 2080.
Zeebeer
Ook de Kerguelenzeebeer is toegevoegd aan de lijst van de IUCN. De zeeberen behoren tot dezelfde familie als zeeleeuwen, maar hebben een dikkere vacht en zijn kleiner. Net als de keizerspinguïn komt het dier vooral voor in Antarctica.
Het tekort aan voedsel is het grootste probleem voor de zeebeer, zegt de IUCN. De kleine visjes die ze eten, krill, leven in koud water. Vanwege de oplopende temperatuur van het oceaanwater trekken de visjes naar steeds diepere wateren, weg van het leefgebied van zeeberen.
"Het is een wake-upcall over de realiteit van de klimaatverandering", zegt de directeur van de IUCN over de toevoegingen aan de rode lijst. Ze noemt Antarctica de "bevroren beschermer" van de aarde.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347094/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609751

2026-04-09 10:39:14 UTC

Cameraman Doug Allan van Blue Planet-serie overleden
De gelauwerde Schotse natuurfilmer en -fotograaf Doug Allan (74) is overleden. Dat heeft zijn management bekendgemaakt. Hij was de hoofdcameraman bij natuurfilms van de Brit Sir David Attenborough, zoals The Blue Planet, Blue Planet II, Planet Earth en Frozen Planet.
Allan stierf in het harnas. Hij overleed tijdens een trektocht in Nepal "te midden van de natuur en omringd door vrienden", https://www.instagram.com/p/DW4KM-7glsZ/?img_index=1 zijn management.
Allan studeerde zeebiologie, mede geïnspireerd door de tv-series van de Franse natuurseriemaker Jacques-Yves Cousteau. Daarna ging hij aan het werk als duiker, fotograaf en onderzoeker in onder meer in het Zuidpoolgebied.
Attenborough
Daar ontmoette hij in 1981 Attenborough. Allan hielp Attenborough een paar dagen en keek naar diens cameraman. "Ik dacht: jij doet alles wat ik leuk vind om te doen", zei hij volgens https://www.thesun.co.uk/tv/38764862/wildlife-cameraman-blue-planet-david-attenborough-dies/.
Op zijn volgende reis naar de Zuidpool nam Allan een filmcamera mee. Zijn beelden verkocht hij aan de BBC. Dat was het begin van een nieuwe carrière die hem opnieuw met Attenborough samen zou brengen.
Allan bleek een groot talent: zijn camerawerk leverde hem acht Emmy's, vier Bafta's en een Britse koninklijke onderscheiding op.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347075/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609735

2026-04-09 10:27:05 UTC

Vogels voorlopig niet welkom in toekomstige beeldentuin Rijksmuseum
Het Rijksmuseum doet er alles aan om vogels voorlopig weg te houden uit de toekomstige beeldentuin van het museum. https://www.at5.nl/artikelen/237609/waarom-zijn-de-bomen-bij-het-rijks-ingepakt-met-netten werden al zeker tien bomen in het plantsoen voorzien van grote netten, inmiddels zijn ook vogelhuisjes dichtgetapet.
Het museum doet dat vanwege naderende werkzaamheden in het Carel Willinkplantsoen, waar de beeldentuin komt. "Op het moment dat vogels hier gaan nesten, verstoor je eigenlijk hun broedperiode op het moment dat we zouden gaan starten met de werkzaamheden", legde projectleider van de beeldentuin Micha Wijngaarde onlangs uit bij stadsomroep AT5.
In de bomen zijn voor de zekerheid ook nog plastic kraaien geplaatst. "Daar hebben we meerdere vragen over gekregen. We hebben inmiddels ook bordjes op de bomen gehangen: dat het geen echte kraaien zijn. We hebben het gedaan om de vogels ook echt weg te houden bij de netten. Zo doen we het maximale wat we kunnen om te voorkomen dat de vogels hier in het park komen."
De netten houden vogels weg uit de bomen:
De vogelhuisjes die buurtbewoners zelf hebben opgehangen, zijn inmiddels dichtgetapet. Sommige omwonenden vinden dat niet fraai.
"Vanwege een of ander poenerig project wordt het afgeplakt", https://www.nhnieuws.nl/nieuws/358723/rijksmuseum-plakt-vogelkastjes-dicht-vanwege-poenerig-project buurtbewoner Arnold tegen regionale omroep NH. "Ik ben voor kunst. Kunst geeft zuurstof, kunst geeft leven. Maar dat moet samengaan: natuur en kunst."
Bomen
Het Rijksmuseum laat weten dat er inmiddels op het eigen terrein alternatieve nestkastjes hangen en zegt dat het plakken van tape een tijdelijke maatregel is. "Het is goed dat mensen hun zorgen kenbaar maken en het Rijksmuseum gaat graag met hen in gesprek", aldus een woordvoerder.
In het plantsoen worden straks negen bomen gekapt vanwege de beeldentuin. Twee bomen worden verplaatst. De woordvoerder van het museum benadrukt dat er 22 nieuwe bomen voor in de plaats komen.
60 miljoen euro
De aanleg van de beeldentuin moet dit jaar beginnen, maar een datum is nog niet bekend. De netten om de bomen worden half juli weggehaald, omdat het broedseizoen dan weer voorbij is.
De beeldentuin komt er dankzij een schenking van ongeveer 60 miljoen euro van de adellijke familie Van Rappard. Het is de https://nos.nl/artikel/2597963-rijksmuseum-ontvangt-grootste-gift-ooit-voor-nieuwe-beeldentuin ooit aan het museum. De aanleg van de beeldentuin kost 10 miljoen. De rest van het geld wordt gebruikt voor de exploitatie of belegd voor later gebruik.
Er zullen werken van onder anderen Alberto Giacometti, Louise Bourgeois, Alexander Calder, Jean Arp, Roni Horn en Henry Moore te zien zijn.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347071/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609734

2026-04-09 09:41:39 UTC

Sjoerdsma trekt boetekleed aan na ophef over UNRWA-geld: 'Onhandig gedaan'
"Er zijn dingen niet goed gegaan. Dat ligt aan mij. Ik heb het onhandig gedaan." Met die woorden trok minister Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingshulp het boetekleed aan tegenover de Tweede Kamer. De bewindsman ligt sinds vorige week https://nos.nl/artikel/2608684-minister-sjoerdsma-van-alle-kanten-onder-vuur-eet-van-twee-walletjes over de manier waarop hij alsnog de bezuiniging wil terugdraaien op UNRWA, de VN-organisatie die noodhulp biedt in de Palestijnse Gebieden.
Sjoerdsma kreeg twee weken geleden een meerderheid voor zijn begroting door steun van de rechtse oppositiepartijen zoals JA21. Die stemden voor, omdat in de begroting de subsidie voor UNRWA werd afgebouwd van 19 naar 11 miljoen euro. Dat was nog een besluit van het vorige kabinet, omdat de VN-organisatie te nauwe banden zou onderhouden met terreurorganisatie Hamas.
Maar een paar dagen later liet de minister de Kamer weten dat hij toch nog dit jaar 8 miljoen euro extra wilde overmaken naar UNRWA. Hij verwees daarbij naar het coalitieakkoord van het nieuwe kabinet, waarin de intentie staat om de samenwerking met die organisatie, onder voorwaarden, weer te herstellen.
Poets gebakken
Dat schoot een groot deel van de Kamer in het verkeerde keelgat. "Dan krijg je het gevoel dat je een poets wordt gebakken", zei fractievoorzitter Eerdmans van JA21 vanmorgen in een commissiedebat over de kwestie. "Als dat vaker gebeurt? Daar doet JA21 niet aan mee." Het kabinet is afhankelijk van oppositiepartijen, omdat de coalitie geen meerderheid heeft.
Volgens veel partijen probeert Sjoerdsma (D66) van twee walletjes te eten. Met het herstellen van de subsidie zou hij juist weer linkse oppositiepartijen willen paaien, die hij nodig heeft om in de Eerste Kamer een meerderheid voor zijn begroting te krijgen. Maar ook GroenLinks-PvdA, met een grote fractie in de senaat, is niet te spreken over de manier waarop Sjoerdsma met de volksvertegenwoordiging omgaat. "Je kan niet een beetje shoppen", zei Kamerlid Kröger.
De minister ontkent dat er sprake is van kwade opzet. "Ik wilde transparant zijn, maar ik heb het tegenovergestelde bereikt. Dat reken ik mijzelf aan", ging hij door het stof. Na de stemming over de begroting ontstond onduidelijkheid of het kabinet de afspraak uit het regeerakkoord nog zou nakomen en die onduidelijkheid wilde hij wegnemen, zei Sjoerdsma.
Hij sprak van een dilemma, omdat hij recht wilde doen aan het coalitieakkoord en tegelijkertijd zijn begroting door de Tweede Kamer wilde krijgen. Bovendien is de situatie in Gaza nog steeds rampzalig. "UNRWA speelt daar een onvervangbare rol bij het verstrekken van noodhulp. Die rol kan op dit moment niet overgenomen worden door anderen."
Treurnis
JA21 en SGP hebben al aangekondigd dat ze vanmiddag een 'motie van treurnis' willen indienen tegen Sjoerdsma. Als die wordt aangenomen, hoeft de minister niet weg, maar het is wel een waarschuwing van de Kamer. Onduidelijk is nog of die 'gele kaart' een meerderheid zal krijgen.
Of UNRWA inderdaad dit jaar weer het volledige subsidiebedrag krijgt, wordt overigens pas in september duidelijk. Sjoerdsma wil het regelen in de zogeheten najaarsnota, een update van de begroting. Daar moet het parlement dan opnieuw mee instemmen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347043/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609724

2026-04-09 09:17:03 UTC

Dag van rouw in Libanon, brede verontwaardiging over aanvallen Israël
Libanon heeft vandaag uitgeroepen tot dag van nationale rouw na de verwoestende aanvallen van Israël gisteren, waarbij volgens de autoriteiten meer dan 180 mensen omkwamen. In het land werden in het huidige conflict niet eerder zo veel mensen gedood op één dag. Internationaal leidt dat ook tot felle reacties.
Libanese overheidsgebouwen blijven vandaag dicht, zenders passen de programmering aan en premier Salam http://www.pcm.gov.lb/arabic/subpg.aspx?pageid=27045 de vlaggen halfstok te hangen. Hij zegt er ondertussen alles aan te zullen doen om "de Israëlische moordmachine" een halt toe te roepen.
Het officiële dodental van https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-iran-sluit-straat-van-hormuz staat op 182, maar reddingswerkers zeggen dat er zeker 254 mensen zijn omgekomen gisteren, onder wie vrouwen en kinderen. Alleen al in de hoofdstad Beiroet zouden 91 mensen zijn gedood.
Overvallen
Het Israëlische leger zei gisteren in 10 minuten tijd honderd doelen te hebben geraakt in Libanon. De aanvallen waren volgens de legerleiding gericht tegen terreurorganisatie Hezbollah, maar er werden ook veel burgerdoelen getroffen.
De aanvallen kwamen onverwacht omdat https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609571-tegenstrijdige-berichten-over-of-het-staakt-het-vuren-ook-voor-libanon-geldt dat de gevechten in Libanon ook vielen onder een staakt-het-vuren dat Israël en de VS met Iran hadden gesloten. Bovendien bleven de gebruikelijke Israëlische waarschuwingen tot evacuatie dit keer grotendeels achterwege, melden Libanezen.
De Amerikaanse vicepresident Vance, die de vredesonderhandelingen moet gaan leiden met Iran, noemt het een misverstand dat de wapens ook in Libanon zouden zwijgen. "De Iraniërs dachten dat het staakt-het-vuren ook over Libanon ging, maar dat is gewoon niet zo", reageerde hij. "Dat is nooit beloofd, we hebben nooit gezegd dat dat zo zou zijn." Onderhandelaar Pakistan had Libanon eerder wel onderdeel van het bestand genoemd.
Brede veroordelingen
De Franse president Macron vindt het juist cruciaal dat een bestand geldt "voor alle fronten", zei hij na overleg met de Amerikaanse president Trump en president Pezeshkian van Iran. Macron wijst de "lukrake aanvallen van Israël" https://x.com/EmmanuelMacron/status/2041990505760772551 af en noemt die "een directe bedreiging voor het staakt-het-vuren". Frankrijk heeft als voormalig kolonisator nog altijd een sterke band met Libanon.
Ook de Britse buitenlandminister Cooper zegt dat Libanon onder de afspraken moet vallen, omdat anders "ontwrichting dreigt voor de hele regio". "De Israëlische escalatie gisteren heeft veel verslechterd. We willen een einde zien aan de gevechten." Italië heeft de Israëlische ambassadeur ontboden. "We willen voorkomen dat er een tweede Gaza ontstaat", zegt minister Tajani van Buitenlandse Zaken.
VN-chef Guterres https://www.un.org/sg/en/content/sg/statements/2026-04-08/un-secretary-generals-spokesperson-lebanon de Israëlische aanvallen eveneens. Hij zegt dat burgers te allen tijde beschermd moeten worden en benadrukt dat "er geen militaire oplossing is voor dit conflict". Dat was eerder al de boodschap van de Nederlandse VN-gezant Jeanine Hennis-Plasschaert: "Dit kan niet zo doorgaan. Geen van de partijen kan met aanvallen vrede krijgen. Het is tijd een eind te maken aan alle vijandelijkheden."
'Vinger op de trekker'
In reactie op het bloedbad kondigde Iran gisteren aan de Straat van Hormuz weer te zullen sluiten, terwijl vrije doorgang voor de VS een strikte voorwaarde was voor het https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609597-veel-nog-onduidelijk-over-staakt-het-vuren-midden-oosten-dit-weten-we-nu. In hoeverre dat is gelukt en wat daarmee de status is van het staakt-het-vuren, is onduidelijk.
Wel zegt de Iraanse onderhandelaar Ghalibaf, voorzitter van het parlement, dat verdere vredesgesprekken nu niet aan de orde zijn. "In deze situatie is een bilateraal staakt-het-vuren of vredesoverleg onredelijk." Buitenlandminister Araghchi zegt dat de bal bij de VS ligt: "De wereld ziet de slachtpartij in Libanon en kijkt of de VS zijn beloftes nakomt."
Premier Netanyahu waarschuwde in een tv-toespraak dat Israël de bredere strijd elk moment kan hervatten. "We hebben onze vinger op de trekker."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347037/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609720

2026-04-09 09:11:44 UTC

Boot met migranten gekapseisd voor Franse kust, zeker vier doden
Voor de kust van de Franse stad Boulogne-sur-Mer zijn vier mensen omgekomen bij een bootongeluk. Het gaat om twee mannen en twee vrouwen. Franse autoriteiten melden dat de boot waarin zij zaten vanochtend rond 07.00 uur kapseisde. Een vijfde persoon verkeert in levensgevaar.
Lokale media melden dat bij een grote zoek- en reddingsoperatie 37 mensen uit het water zijn gehaald, onder wie twee jonge kinderen. Wat de oorzaak van het ongeluk is, is nog niet onbekend. De migrantenboot was op weg naar het Verenigd Koninkrijk. Over de nationaliteit van de opvarenden is niets bekendgemaakt.
Het Kanaal is een van de drukste scheepvaartroutes ter wereld. Vaak zijn de weersomstandigheden daar onstuimig. Toch nemen veel migranten het risico om de gevaarlijke overtocht te maken. Vorig jaar waagden tussen de 30.000 en 35.000 migranten de oversteek, is de inschatting van de https://www.gov.uk/government/statistics/immigration-system-statistics-year-ending-december-2025.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347034/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609718

2026-04-09 08:42:39 UTC

Vlaketunnel vanaf vanavond dicht, tot ruim uur extra reistijd verwacht
De Vlaketunnel in de A58 in Zeeland gaat vanaf vanavond tien dagen lang in beide richtingen dicht. Rijkswaterstaat voert groot onderhoud uit. Het verkeer moet rekening houden met extra reistijd die kan oplopen tot meer dan een uur.
Rijkswaterstaat gaat onder meer asfalt vervangen, beton en voegen herstellen en de vangrails vernieuwen. De organisatie https://www.rwsverkeersinfo.nl/nieuws/meerdaagse-afsluiting-van-de-vlaketunnel-a58-04-2026/ mensen om de komende anderhalve week thuis te werken, de spits te vermijden en alternatief vervoer te kiezen. Lokaal verkeer kan gebruikmaken van de Vlakebrug.
De tunnel gaat volgens planning maandagochtend 20 april om 05.00 uur weer open.
Goedkoper met de trein
De NS en Rijkswaterstaat bieden samen goedkopere treintickets aan voor wie normaal gesproken via de Vlaketunnel rijdt. Het gaat om een proef. De kaartjes zijn tot 60 procent goedkoper dan normaal voor afstanden langer dan 10 kilometer. De hoogte van de korting https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18215421/goedkoper-reizen-tijdens-afsluiting-van-de-vlaketunnel-ns-biedt-korting-aan de dag, het tijdstip en de afstand. Voor jongeren van 12 tot en met 17 jaar kan de korting oplopen tot 68 procent.
In 2029 staat een veel uitgebreidere renovatie van de Vlaketunnel gepland. Die werkzaamheden gaan zes tot negen maanden duren. Er wordt nog onderzocht of het mogelijk is om tijdelijk over te stappen op tweerichtingsverkeer door één buis, schrijft https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/17837589/vlaketunnel-vanaf-vanavond-tien-dagen-dicht-voor-groot-onderhoud.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347028/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609715

2026-04-09 08:12:14 UTC

ABN Amro: uitbreiding Defensie zet woningbouw onder druk
De miljardeninvesteringen van het ministerie van Defensie vergroot de druk op woningbouw. Voor de bouw van kazernes, opslagplaatsen en militaire infrastructuur zijn namelijk dezelfde arbeidskrachten nodig. Dit kan een prijsopdrijvend effect hebben, staat in een rapport van ABN Amro.
Defensie heeft 2,5 miljard euro aan bouw- en renovatieopdrachten gepland. Zo wordt een zeekade in Den Helder aangelegd en wordt de https://www.defensie.nl/onderwerpen/v/vastgoed/bernhardkazerne in Amersfoort opgeknapt. Hier zijn allerlei aannemers, ingenieurs en installateurs voor nodig. Maar deze vraag komt niet "niet boven op een lege plank."
Deze arbeidskrachten zijn ook nodig voor woningbouw, netuitbreiding en grootschalig onderhoud aan bruggen en wegen. Daarom drijft het juist de druk in de bouwsector verder op, want er is een sterk tekort aan deze arbeidskrachten.
Het kabinet heeft als doelstelling om 100.000 woningen per jaar te bouwen, maar dit lukt tot nu toe niet. Zo werden in 2025 slechts 70.000 woningen opgeleverd.
Opstapeling
De bouwsector worstelt met een vol stroomnet, stikstofmaatregelen en arbeidstekorten. Tegelijkertijd kunnen grondstoffen en energie duurder worden vanwege de oorlogen in het Golfgebied.
De belangrijkste oorzaak van het arbeidstekort is dat er binnenkort veel mensen met pensioen gaan. Het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) berekende dat tot 2030 per jaar in totaal 17.000 tot 19.000 nieuwe arbeidskrachten in de bouw nodig zijn.
Defensie vist in dezelfde vijver als de bouwsector, waardoor de vraag naar dezelfde arbeidskrachten alleen maar groter wordt. De krijgsmacht wil alleen al dit jaar zo'n 15.000 extra mensen aannemen, berekende https://www.uwv.nl/nl/arbeidsmarktinformatie/sector/overheid/defensie-zoekt-14500-nieuwe-militairen-in-2026 in januari. Het gaat met name om medewerkers technische dienst, bouwprojectleiders en timmerlieden. Dit kan een concurrentiestrijd tussen de bouwsector en defensie veroorzaken.
ABN Amro ziet een oplossing in strenge voorwaarden voor defensieprojecten, zoals modulair en fabrieksmatig bouwen. Deze voorwaarden kunnen een extra aanjager zijn voor innovaties in de bouw.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347016/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609704

2026-04-09 07:47:42 UTC

Seriemoordenaar VS bekent acht gruwelijke moorden, jarenlang mysterie opgelost
Na tientallen jaren is een einde gekomen aan een slepend moordmysterie in de omgeving van New York. Een 62-jarige architect bekende gisteren de moord op zeven vrouwen, plus een achtste moord waarvoor hij nog niet was aangeklaagd. Hij gaf toe ze allemaal op dezelfde gruwelijke wijze gedood te hebben.
Hij wurgde ze en versneed daarna hun lichamen. Hun stoffelijke resten liet hij achter op afgelegen stranden bij Long Island aan de Atlantische kust. Verspreid over meer dan 100 kilometer kustlijn zijn resten gevonden.
Voor de families van de slachtoffers was de bekentenis in de rechtszaal een grote doorbraak, na decennia van mysterie en onzekerheid. De moorden zijn gepleegd tussen 1993 en 2010 en de meeste vrouwen waren jaren vermist. In 2010 werden op Gilgo Beach de eerste resten gevonden, waarna de zaak bekend kwam te staan als de Gilgo Beach-moorden.
Politieonderzoek volgde, maar zonder resultaat. Volgens sommige familieleden van de slachtoffers deed de politie niet z'n best omdat de vrouwen sekswerkers waren, https://www.bbc.com/news/articles/crl12xl2p4lo.
Vader uit rustige buitenwijk
In 2022 kreeg de Suffolk County Police nieuw leiderschap en werd de zaak weer opgepakt. Een jaar later werd Rex Heuermann https://nos.nl/artikel/2482873-mogelijke-seriemoordenaar-gearresteerd-in-new-york, een getrouwde man met twee kinderen woonachtig in een rustige buitenwijk van Long Island. Dat gebeurde op basis van een tip uit 2010 over de auto waarin een van de slachtoffers was gezien.
Hij kon uiteindelijk worden gelinkt aan de moorden door een haar die onderzoekers vonden op een van de lichamen. Een DNA-match kon worden gemaakt aan de hand van een stuk weggegooide pizzakorst. Ook telefoongegevens brachten Heuermann in verband met de slachtoffers.
In juni hoort hij zijn vonnis. Waarschijnlijk krijgt de Amerikaan een levenslange gevangenisstraf.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1347011/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609700

2026-04-09 05:50:13 UTC

NAVO-chef Rutte 'begrijpt punt Trump', maar verdedigt ook Europees standpunt
NAVO-secretaris-generaal Rutte zegt een "eerlijk en open" gesprek te hebben gehad met de Amerikaanse president Trump, na diens dreigementen om uit het militaire bondgenootschap te stappen. In een bezoek van twee uur aan het Witte Huis probeerde Rutte Trumps kritiek weg te nemen dat er te weinig steun is voor diens oorlog in Iran.
"Hij is duidelijk teleurgesteld in veel NAVO-landen - en ik begrijp zijn punt", zei Rutte na afloop https://edition.cnn.com/2026/04/08/world/video/donald-trump-iran-nato-war-strike-hormuz-oil-lead-jake-tapper. "Maar er zijn ook veel landen wel behulpzaam geweest, door toe te staan dat de VS gebruikmaakte van bases, logistiek en hun luchtruim."
Rutte bleek Trump na afloop van het gesprek niet te hebben overtuigd. "NAVO was er niet voor ons toen we ze nodig hadden en dat zal in de toekomst weer zo zijn", citeerde het Witte Huis de president op sociale media. Het is tot nu toe de enige reactie op het gesprek. Een persmoment met de twee was er niet.
Marieke de Vries, verslaggever in de VS:
"Rutte heeft alles uit de kast getrokken om Trump aan boord te houden. Hij prees hem als een sterke leider en zei dat de wereld een stuk minder veilig zou zijn als Trump niet had gedaan wat hij heeft gedaan in Iran.
Je kan er bij Trump van uitgaan dat die er geen doekjes om gewonden heeft, maar de diplomaat Rutte noemde het vooral 'een gesprek tussen twee goede vrienden'."
Verschillende NAVO-landen hebben de VS de afgelopen weken uitdrukkelijk laten weten niet bij de strijd tegen Iran betrokken te willen raken. Zo beperkten Spanje en Frankrijk de Amerikaanse toegang tot het luchtruim en bases vanwege de oorlog. Het Verenigd Koninkrijk staat alleen toe dat bases in de regio worden gebruikt voor defensieve doeleinden, zoals het afslaan van Iraanse aanvallen.
Trump herhaalde daarom de afgelopen dagen dreigementen om het NAVO-verdrag uit 1949 op te zeggen. Hij noemde het militair verbond maar een papieren tijger. "Het was een test en ze zijn niet geslaagd."
Tegen CNN-presentator Tapper ging Rutte tot twee keer toe niet in op de vraag of hij bang is dat Trump daadwerkelijk uit de NAVO zal stappen. Ook de vraag hoeveel zorgen hij zich maakt op een schaal van 1 tot 10 wuifde hij weg.
Zomaar uit de NAVO stappen kan overigens niet. Daar moet de president toestemming voor krijgen van het Amerikaanse Congres.
Geen Noord-Korea-moment
Rutte wilde ook niet ingaan op een bericht in The Wall Street Journal dat Trump van plan zou zijn Amerikaanse troepen te verplaatsen van landen die in zijn ogen te weinig steun boden naar landen die wel meewerkten. De NAVO-baas stelde dat de meeste landen hun verplichtingen gewoon waren nagekomen. De "enkele landen" die dat volgens hem niet hadden gedaan, noemde hij niet bij naam.
Liever wilde Rutte het hebben over wat de bondgenoten verbindt. Hij prees de Britse premier Starmer, die landen bijeenbracht om te spreken over wat er moet gebeuren als de strijd is geluwd.
Ook is volgens hem iedereen het erover eens dat Iran met een kernwapenprogramma en uitgebreid raketarsenaal een ontoelaatbare dreiging zou betekenen. Rutte vreesde een 'Noord-Korea-moment', "dat je zo lang praat dat het op een gegeven moment te laat is". Hij noemde de VS het enige land dat dat zou kunnen voorkomen.
Al met al was volgens Rutte de wereld door het optreden van Trump "absoluut" veiliger geworden.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346987/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609690

2026-04-09 05:37:18 UTC

Prijzen aan de pomp weer gedaald, maar niet een-op-een met olieprijs
De landelijke adviesprijs voor diesel daalt vandaag naar verwachting met bijna 7 cent. Voor benzine wordt een daling van zo'n 3 cent verwacht. De adviesprijs van diesel is daarmee 2,751 euro en die van benzine 2,571 euro, meldt consumentencollectief United Consumers. Dat heeft alles te maken met de olieprijs die gisteren hard daalde na de aankondiging van het staakt-het-vuren tussen de VS en Iran.
"Deze adviesprijs is gebaseerd op prijzen die vijf grote oliemaatschappijen hanteren", zegt Derk Foolen van United Consumers. "Die maken ze aan het eind van de dag bekend en dat zie je een dag later terug aan de pomp."
Dure olie ingekocht
De daling van de olieprijs zal overigens niet meteen een-op-een ook een daling van de prijs aan de pomp betekenen. Volgens Martin van Eijk, voorzitter van de branchevereniging van tankstations Drive, komt dat doordat tankstations de brandstof duur hebben ingekocht op de wereldmarkt. "De olie die komende weken verkocht wordt, is een paar weken geleden ingekocht."
Vervolgens moest de olie nog verwerkt worden bij een raffinaderij. Het duurt zo enkele weken voordat de olie bij de pomp terechtkomt. "Pomphouders willen deze duur ingekochte brandstof niet met verlies verkopen", zegt Van Eijk.
Er zijn meerdere verklaringen waarom prijzen aan de pomp niet zoveel dalen als de prijs van olie, zegt Stef de Jong, onderzoeker bij toezichthouder ACM. "Een mogelijke verklaring is dat de mensen bij een prijsdaling minder hard op zoek gaan naar goedkope tankstations." Hierdoor neemt de druk van tankstations af om hun prijs te verlagen en kunnen ze deze langer hoger houden.
Uit pindata van de ING is te zien dat mensen de afgelopen weken wel iets minder in Nederland hebben getankt. Maar vrij snel normaliseerde dit weer. Het aantal pintransacties is de afgelopen dagen min of meer gelijk aan voorgaande jaren.
Oliebedrijven bepalen de prijs
Toch zijn de marges van tankstations in Nederland niet bijzonder groot. De prijs wordt voornamelijk bepaald door de oliebedrijven en tussenhandelaren die brandstof verkopen aan de pomphouders. En deze bedrijven zullen de prijs niet heel hard laten dalen, ziet ING-econoom Rico Luman.
De situatie in het Midden-Oosten blijft namelijk onzeker. Het is onduidelijk in hoeverre de Straat van Hormuz echt helemaal opengaat. Via deze zeestraat werd voor het begin van de oorlog in het Midden-Oosten heel veel olie vervoerd. "Er zit veel aarzeling op de markt omdat het zo weer kan veranderen", zegt Luman.
Bovendien is de vraag naar brandstof nog altijd onverminderd hoog, omdat het aantal schepen dat door de zeestraat vaart zeer beperkt is. Het zal vermoedelijk nog weken duren voordat dit weer een beetje op niveau komt. "Dit zie je ook in de vraag. Azië trekt nu heel hard aan kerosine en diesel", aldus Luman. "De vraag is groot en met de situatie in het Midden-Oosten hebben bedrijven ook een argument om niet direct de brandstofprijs te verlagen."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346981/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609687

2026-04-09 04:31:17 UTC

Hoogste aantal verkeersdoden in bijna 20 jaar, toename zit alleen bij mannen
Het aantal verkeersdoden in Nederland is sinds 2007 niet meer zo hoog geweest als vorig jaar, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. In 2025 kwamen 759 mensen om het leven in het verkeer, ruim 12 procent meer dan het jaar ervoor.
Opvallend is dat er minder vrouwen waren onder de slachtoffers. Het aantal mannelijke verkeersdoden steeg juist met 21 procent, naar 575. In totaal kwamen ruim drie keer zo veel mannen als vrouwen om het leven in het verkeer.
Aan het begin van deze eeuw nam het aantal verkeersdoden snel af, tot ongeveer het niveau waar we nu zijn. In 2022 was ook een grote stijging te zien, daarna nam het aantal weer twee jaar op rij af.
Verkeersveiligheidsinstituut SWOV https://nos.nl/artikel/2471835-meeste-verkeersdoden-sinds-2008-vooral-toename-onder-75-plussers nog voor hogere aantallen verkeersdoden. Het instituut ging toen uit van 720 tot 760 verkeersdoden in 2040, maar dat aantal blijkt dus afgelopen jaar al te zijn bereikt.
Het SWOV verwachtte vooral onder fietsers en ouderen meer verkeerslachtoffers, onder meer als gevolg van vergrijzing. Het instituut pleitte daarom voor meer en veiligere fietspaden en een lagere maximumsnelheid voor auto's.
Fietsers
De grootste groep slachtoffers is opnieuw fietsers. Vorig jaar kwamen 281 fietsers om het leven, 35 meer dan het jaar ervoor. Die toename zat alleen bij oudere mannen, zegt het CBS.
Er kwamen ook meer inzittenden van bestel- en vrachtauto's om het leven. In die groep waren er 40 slachtoffers. Gemiddeld waren dat er de afgelopen jaren 17.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346971/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609683

2026-04-09 04:23:20 UTC

Wekdienst 9/4: Kamerdebat energierekening • AZ in actie in Conference League
Goedemorgen! De Tweede Kamer debatteert over de oplopende energierekeningen en AZ neemt het op tegen Sjachtar Donetsk in de eerste kwartfinale van de Conference League.
Het weer: de dag begint met veel zon, vooral in het zuiden. In de middag meer bewolking en in de avond kans op felle regen- en onweersbuien. Het wordt 18 tot 23 graden.
Ga je vandaag op pad? https://nos.nl/verkeer vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en https://www.ns.nl/reisinformatie/actuele-situatie-op-het-spoor de situatie op het spoor.
Wat kan je vandaag verwachten?
Dit is er vannacht gebeurd:
NAVO-chef Mark Rutte heeft in Washington zo'n anderhalf uur gepraat met Donald Trump. De Amerikaanse president zou overwegen om NAVO-landen te straffen die hem niet genoeg hebben geholpen in de oorlog met Iran. Trump dreigde eerder uit de NAVO te stappen omdat hij te weinig steun kreeg voor zijn oorlog.
https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-rutte-open-gesprek-met-trump-bestand-tussen-vs-en-iran-wankelt#UPDATE-93576741 dat hij Trump erop heeft gewezen dat de meeste Europese landen wel luchtmachbases en logistiek beschikbaar stelden. Rutte noemde het bij CNN een "eerlijk en open gesprek, maar ook een gesprek tussen vrienden".
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
Vier scholieren van het technasium in Enschede maakten een proefpop met dikke buik voor betere en realistische CT-scans. En dat werkt in de praktijk zo goed, dat het ziekenhuis in hun thuisstad deze meteen in gebruik heeft genomen. "We hebben een negen gekregen", zeggen de leerlingen.
Fijne dag!
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346968/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609682

2026-04-09 04:01:20 UTC

Inzet scanauto bij foutparkeren leidt tot 500.000 onterechte boetes per jaar
Steeds meer gemeenten gebruiken scanauto's om foutparkeerders te beboeten. Die kunnen veel meer geparkeerde auto's controleren dan een handhaver te voet, maar de inzet van scanauto's levert naar schatting 500.000 onterechte boetes per jaar op.
De ongeveer 250 tot 375 miljoen scans die de scanauto's voor gemeenten uitvoeren leiden tot 3 tot 5 miljoen parkeerboetes per jaar. Volgens berekeningen van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) wordt zo'n 10 procent van de boetes onterecht opgelegd.
Voor de berekeningen baseerde de Autoriteit zich op gegevens van gemeenten. Mensen die bezwaar maken tegen de boete krijgen in 40 tot 62 procent van de gevallen gelijk.
Laden/lossen en gehandicaptenkaart
Scanauto's bekijken met geavanceerde camera's kentekens van geparkeerde voertuigen en controleren met AI en algoritmes of voor de parkeerplaats is betaald. De beelden komen binnen bij handhavers die ze beoordelen.
Het blijkt nu dat juist de combinatie van een menselijk oordeel met de inzet van de technologie leidt tot verschillende risico's en tekortkomingen, zegt de AP.
Zo maakt een scanauto alleen een momentopname en ziet die geen omstandigheden. De auto kan bijvoorbeeld niet vaststellen dat iemand aan het laden en lossen is. In zo'n situatie kan een uitzondering gelden en mag iemand geen boete krijgen.
Ook de gehandicaptenkaart, die niet standaard op kenteken is geregistreerd en achter de voorruit wordt geplaatst, 'ziet' de scanauto niet. Is er niet betaald, dan zijn de systemen onverbiddelijk en volgt automatisch een boete.
Wat doet de Autoriteit Persoonsgegevens?
De AP beschermt burgers en hun grondrechten in de digitale wereld. Als toezichthouder signaleert en analyseert de AP risico's en effecten van de inzet van algoritmes in de Nederlandse samenleving. Zo was het doel van dit onderzoek naar scanauto's om een beter inzicht te krijgen in de risico's en effecten van de inzet van scanauto's voor parkeerhandhaving, en concrete aanbevelingen te geven die burgers beter beschermen.
Mensen die de dupe zijn van onterechte boetes en er bezwaar tegen maken, krijgen vervolgens te maken met tijdrovende, vaak geautomatiseerde bezwaarprocedures en gebrekkige transparantie, concludeert de Autoriteit Persoonsgegevens.
Dat geldt dus voor mensen met een gehandicaptenparkeerkaart, maar ook voor mensen die digitaal minder vaardig zijn. Gemeenten nemen hun belangen onvoldoende mee bij het ontwerp en de uitvoering van de parkeerhandhaving, vindt de AP. De kloof tussen mensen die wel digitaal vaardig zijn en mensen die dat niet zijn, wordt op die manier vergroot.
Zo wordt de boete vaak bij de foutparkeerder bezorgd via de digitale post. Als iemand die mist, volgt eerst een digitale herinnering en pas daarna een herinneringsbrief per post. Mensen kunnen zo onbewust meerdere overtredingen begaan, waardoor parkeerboetes zich opstapelen.
Privacy-risico's in beeld
Daar komt bij dat een gemeente pas scanauto's mag gebruiken als de privacy-risico's zijn onderzocht en beperkt, maar niet elke gemeente doet dat. En de controle op de commerciële partijen die het handhavingsproces soms uitvoeren, is vaak onvoldoende geregeld.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346961/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609680

2026-04-09 02:45:26 UTC

Grote brand op dak olympische wielerbaan Rio de Janeiro
De olympische wielerbaan in Rio de Janeiro is gisteren beschadigd geraakt bij een flinke brand. Er vielen geen gewonden.
Zo'n tachtig brandweerlieden kwamen 's ochtends vroeg ter plaatse om de vlammenzee tegen te gaan. Het lukte ze in de loop van de dag om de brand te blussen. Met name het dak van het gebouw heeft schade.
Burgemeester Eduardo Cavaliere meldde ter plaatse dat de baan nog steeds te gebruiken is, aldus de Braziliaanse krant https://oglobo.globo.com/rio/noticia/2026/04/08/incendio-atinge-o-parque-olimpico-na-zona-sudoeste-do-rio.ghtml. De collectie van het olympische museum, dat in hetzelfde gebouw is gevestigd, liep lichte schade op. De oorzaak van de brand wordt onderzocht.
Het velodroom werd gebouwd voor de Olympische Spelen in 2016. Elis Ligtlee en Matthijs Büchli wonnen er respectievelijk goud en zilver op de keirin. In 2017 werd de wielerbaan ook al twee keer getroffen door een https://nos.nl/artikel/2185821-brand-ruineert-olympische-wielerbaan-in-rio-de-janeiro.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346957/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609679

2026-04-09 01:23:13 UTC

Man bekent schuld in zaak rond crash Mexico waarbij 53 migranten omkwamen
Een Guatemalteekse man heeft in de VS schuld bekend voor zijn rol in de smokkel van een groep illegale migranten in een vrachtwagen in Mexico in 2021. De met meer dan 160 mensen gevulde truck raakte een voetgangersbrug en https://nos.nl/artikel/2408888-tientallen-doden-bij-ongeluk-met-vrachtwagen-vol-migranten-in-mexico. Daarbij kwamen zeker 53 mensen om het leven en raakten ruim honderd mensen gewond.
De 42-jarige Daniel Zavala Ramos kan een levenslange gevangenisstraf krijgen voor zijn aandeel in de smokkel. Hij hoort dinsdag 7 juli welke straf hij opgelegd krijgt. Ramos is een van de https://nos.nl/artikel/2547737-zes-guatemalteken-aangeklaagd-na-dodelijk-ongeval-met-migranten-in-2021 die terechtstaan voor de crash en de eerste die veroordeeld wordt. Voor de andere vijf staat in juni een zitting gepland.
Snelweg
Het ongeluk was op een snelweg op zo'n 160 kilometer van de grens van Mexico met Guatemala. Het zestal werd in 2024 gearresteerd in Guatemala en Texas. Ramos werd in 2025 uitgeleverd door Guatemala.
Volgens het OM werkte het zestal samen om tegen betaling migranten vanuit Guatemala via Mexico naar de VS te smokkelen. Vervoerde kinderen kregen instructies over wat zij tegen autoriteiten moesten zeggen als ze werden aangehouden. De smokkelaars maakten onder meer gebruik van minibusjes, veewagens en vrachtwagens om illegale migranten te vervoeren.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346955/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609678

2026-04-09 00:14:50 UTC

Automobilist rijdt door na botsing met motor, A2 bij Eindhoven ruim uur dicht
De A2 tussen Best en Eindhoven is gisteravond ongeveer 1,5 uur afgesloten vanwege een verkeersongeval waarbij een motorrijder ernstig gewond raakte.
Een automobilist botste op de motor en reed vervolgens door. Vanwege het ongeluk werd een traumahelikopter ingeschakeld.
De gewonde motorrijder is naar een ziekenhuis in Tilburg vervoerd, meldt https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6006491/ongeluk-a2-bij-eindhoven-motorrijder-zwaargewond-bestuurder-rijdt-door. Naar de bestuurder van de auto wordt nog gezocht, meldt de omroep.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346953/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609677

2026-04-08 22:11:54 UTC

Voedingscentrum vernieuwt Schijf van Vijf: maximaal één gehaktbal per week
Nederlanders zouden minder vlees en meer plantaardige eiwitten moeten eten. Dat staat in de nieuwe Schijf van Vijf, die het Voedingscentrum vandaag presenteert. Het advies is om maximaal 100 gram rood vlees per week te eten, vergelijkbaar met een gehaktbal.
Daarmee gaat het Voedingscentrum https://nos.nl/artikel/2593165-nieuwe-richtlijnen-van-gezondheidsraad-minder-biefstuk-meer-peulvruchten dan de Gezondheidsraad. Die https://nos.nl/artikel/2593165-nieuwe-richtlijnen-van-gezondheidsraad-minder-biefstuk-meer-peulvruchten in december nog om maximaal 200 gram rood vlees per week te eten. Volgens het Voedingscentrum is het beter voor het milieu om te minderen.
Wat is de Schijf van Vijf?
In de Schijf van Vijf staan sinds 1953 producten die volgens de wetenschap goed zijn voor de gezondheid en het milieu. Volgens het Voedingscentrum moet je het zien als hulpmiddel voor een gezond en duurzaam voedingspatroon. In het blauwe vak staan dranken als water, thee en frisdranken zonder suiker. In het gele vak staan volkorenbrood, volkoren pasta's en zilvervliesrijst; producten waar veel vezels in zitten.
De laatste Schijf van Vijf was tien jaar oud. Tussendoor zijn er wel kleine updates geweest, maar geen grote veranderingen zoals nu. Wereldwijd wordt veel onderzoek gedaan naar voeding en eetpatronen. De nieuwe Schijf van Vijf is opgesteld op basis van de nieuwste inzichten waar de meeste wetenschappers het over eens zijn.
De vakken zelf zijn hetzelfde gebleven, maar binnen het roze vak heeft een grote verandering plaatsgevonden. Het advies voor vlees gaat van maximaal 500 gram per week naar 300 gram, waarvan slechts 100 gram rood vlees. De overige 200 gram is voor vis en kip. Ook moeten Nederlanders minder kaas op hun boterham doen: maximaal 20 in plaats van 40 gram per dag.
Minder dierlijke eiwitten dus en meer plantaardig, luidt de aanbeveling. Het Voedingscentrum adviseert om bijna twee keer zoveel linzen en bonen te nemen als eerst. Duurzaamheid is daarin doorslaggevend. Het advies was 120 tot 180 gram per week, dat gaat naar 250 gram per week.
Het zou beter zijn om nog meer peulvruchten te nemen, maar dat is volgens gezondheidsexpert Marije Verwijs van het Voedingscentrum niet realistisch. "Peulvruchten zijn voor veel mensen nog geen onderdeel van hun eetpatroon. Haalbaarheid is ook belangrijk."
'Verandering is hard nodig'
De makers van de nieuwe Schijf van Vijf zeggen dat een gezond, duurzaam en veilig eetpatroon "belangrijker dan ooit" is. Daarom moet het eetpatroon veranderen. "De helft van de Nederlanders heeft overgewicht en 1,2 miljoen mensen kampen met diabetes. Het huidige voedselsysteem is verantwoordelijk voor een derde van de klimaatimpact."
Het Voedingscentrum zegt te benadrukken dat niet alleen consumenten iets moeten veranderen aan hun eetpatroon. "Ook de overheid, producenten en aanbieders hebben veel invloed op de eetkeuzes die mensen maken."
D66-minister Van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur laat in een reactie weten in het najaar met plannen te komen om de Nederlandse consument te helpen bij een meer plantaardig eetpatroon, zoals prijsafspraken met supermarkten.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/09/1346948/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609676

2026-04-08 21:05:07 UTC

Na jaren strijd voor hun kwelder mogen de Wierummers er nu niet naartoe
Rijkswaterstaat heeft de kwelder in de Waddenzee bij het Noord-Friese dorp Wierum afgesloten om de vogels te beschermen. Voor de bewoners van Wierum is de afsluiting een koude douche. Als zij meer dan tien jaar geleden niet in actie waren gekomen, was de kwelder er niet meer geweest.
"In het hele traject hebben we er rekening mee gehouden dat de kwelder in ieder geval buiten het broedseizoen toegankelijk was. En nu staan er bordjes met 'verboden toegang'", reageert de teleurgestelde Kornelis Yntema uit Wierum bij https://www.omropfryslan.nl/nl/nieuws/18357942/mensen-zijn-niet-meer-welkom-in-de-kwelders-van-wierum-en-ternaard.
Een kwelder is een begroeid stuk land net buiten de dijk in zee, dat bij vloed of stormen (deels) onderloopt. Vogels zijn er gek op, want er blijven vaak allerlei visjes en ander voedsel achter. Bovendien kunnen ze er ongestoord broeden en rusten.
Afkalving
Kwelders zijn overal langs de Noordzee- en Waddenkust, Maar die bij Wierum is een geval apart. Op de website https://www.friesland.nl/nl/locaties/742687979/kwelder-van-wierum-kromme-horne wordt gesproken over "een uniek kweldergebied dat rustplaatsen biedt voor wadvogels, zoals scholeksters en bontbekplevieren, en fungeert als een beschermd stukje natuur langs de Waddenkust".
Maar dat beschermde stukje natuur was er bijna niet meer geweest, omdat de Waddenzee steeds meer land van de kwelder 'afsloeg' en meenam het water in.
Op zich kunnen rijshouten dammen in zee die afkalving voorkomen. Het gaat om houten palen die in zee worden geplaatst, de golven breken en veel worden gebruikt voor landaanwinning.
Ook bij de kwelder van Wierum werden ooit rijshouten dammen geplaatst. Maar die waren er door jarenlange bezuinigingen en gebrek aan onderhoud slecht aan toe. Ze hielden de afkalving niet meer tegen, zoals Rijkswaterstaat ook https://www.rijkswaterstaat.nl/nieuws/archief/2025/07/kwelder-wierum-groeit-weer-door-rijshouten-dammen.
Red de kwelder
Totdat het dorp een jaar of tien geleden in actie kwam en de werkgroep Red de kwelder oprichtte. Pim de Wit van de werkgroep https://www.pagw.nl/actueel/nieuws/2025/07/24/wierum-zonder-kwelder-is-als-wierum-zonder-kerk de afkalving niet alleen een ecologisch, maar ook cultureel verlies. "Veel oudere inwoners hebben hun jeugd op de kwelder doorgebracht. In Wierum zeggen we: Wierum zonder kwelder is als Wierum zonder kerk", aldus De Wit.
In Wierum wonen zo'n 300 mensen. Maar de https://petities.nl/petitions/behoud-de-kwelder-bij-wierum?locale=nl die de werkgroep opstelde om Rijkswaterstaat en andere autoriteiten aan te sporen om actie te ondernemen voor de kwelder werd 1407 keer ondertekend.
En Rijkswaterstaat kwam in actie. In 2024 werden de rijshouten dammen bij de kwelder in Wierum gerenoveerd. Met snel resultaat. Vorig jaar bleek dat er tussen de gerenoveerde dammen 10 tot 35 centimeter 'grond' is bijgekomen in de kwelder. Ook "is er geen verdere erosie opgetreden van de kwelderrand", https://www.rijkswaterstaat.nl/nieuws/archief/2025/07/kwelder-wierum-groeit-weer-door-rijshouten-dammen Rijkswaterstaat.
Versoepeling
De kwelder lijkt gered, maar juist nu het mooi weer wordt, mogen de Wierummers er niet naartoe. "Wij hopen nu maar dat we buiten het broedseizoen toch wat versoepeling kunnen krijgen", zegt Kornelis Yntema voorzichtig.
Maar ook dat gaat waarschijnlijk niet gebeuren. "Het zijn ook hoogwatervluchtplekken voor vogels. Dus ook na het broedseizoen is het van belang dat het rustig blijft op de kwelders", stelt Piet Leijstra van Rijkswaterstaat.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346931/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609671

2026-04-08 20:55:30 UTC

15 jaar cel voor 'ketaminekoningin' die Matthew Perry dodelijke dosis verkocht
In de Verenigde Staten is Jasveen Sangha, de vrouw die Friends-acteur Matthew Perry vlak voor zijn dood de drug ketamine verkocht, veroordeeld tot vijftien jaar cel. Ze heeft de Amerikaanse acteur de dosis geleverd die hem fataal werd.
Sangha, die bekend is komen te staan als de 'ketaminekoningin', verkocht Perry vier dagen voor zijn dood 25 flesjes met de drug, waaronder de dodelijke dosis. Ze zou er 6000 euro voor hebben gekregen.
Perry werd in 2023 dood aangetroffen in een jacuzzi in zijn huis in Los Angeles. Hij had een grote hoeveelheid ketamine in zijn bloed, waardoor hij bewusteloos raakte en verdronk.
Sangha https://nos.nl/artikel/2579156-vrouw-die-ketamine-leverde-die-acteur-matthew-perry-het-leven-kostte-bekent-schuld. Ze gaf toen ook toe schuldig te zijn aan vier andere aanklachten, waaronder het leveren van een fatale dosis aan een andere 33-jarige man. Sangha verkocht drugs aan meerdere rijke klanten.
Ketamine voorgeschreven
Er zijn vijf mensen gelinkt aan de dood van de acteur. Naast Sangha zijn twee artsen, Perry's assistent en een tussenpersoon bij het kopen van de ketamine in verband gebracht met de dood van de tv-ster. Sangha's straf is vele malen hoger dan de andere straffen die tot nu toe zijn opgelegd.
Perry kampte een groot deel van zijn leven met verslavingen. Zijn huisarts schreef hem ketamine voor tegen zijn depressie, maar de acteur was verslaafd en wilde meer dan hem was voorgeschreven. Een arts die hem in de weken voor zijn dood op illegale wijze regelmatig voorzag van de drug en deze soms ook bij Perry injecteerde, werd in december veroordeeld https://nos.nl/artikel/2593111-arts-die-ketamine-aan-friends-acteur-matthew-perry-leverde-krijgt-2-5-jaar-cel.
Matthew Perry werd wereldberoemd door zijn rol als Chandler Bing in de populaire sitcom Friends. De Amerikaanse serie liep van 1994 tot 2004 en Perry was in alle seizoenen te zien.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346922/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609669

2026-04-08 20:17:35 UTC

Rutte in Witte Huis, 'onder meer om te praten over terugtrekking uit NAVO'
NAVO-chef Rutte is in het Witte Huis in Washington en spreekt daar met de Amerikaanse president Trump. Volgens het Witte Huis keek Trump uit naar dat overleg en zullen de twee het onder meer hebben over de mogelijke terugtrekking van de VS uit de NAVO.
De president heeft daar al vaker mee gedreigd, https://nos.nl/artikel/2608658-trump-dreigt-met-vertrek-uit-navo-nu-steun-van-bondgenoten-bij-iran-oorlog-uitblijft, maar hij hield nooit voet bij stuk. Vlak voor de ontmoeting met Rutte haalde Trump opnieuw uit naar de NAVO. Hij vindt dat het militaire bondgenootschap "is getest en heeft gefaald", zei de woordvoerder van het Witte Huis vanavond.
Trump doelt daarmee op zijn hulpverzoeken aan de NAVO-bondgenoten in zijn oorlog tegen Iran. De andere landen https://nos.nl/artikel/2606574-europese-landen-niet-happig-op-missie-in-straat-van-hormuz-is-niet-onze-oorlog. "Dit is niet onze oorlog", zei onder meer de Duitse defensieminister Pistorius.
Correspondent NAVO Kysia Hekster:
"Trump voert met deze aankondiging de druk op zijn gesprek met Rutte nog verder op, terwijl hij de afgelopen weken al meerdere keren keihard uithaalde naar de NAVO. Hij blijft maar herhalen dat zijn bondgenoten hem in de steek hebben gelaten.
Rutte heeft het afgelopen jaar al meerdere crises binnen het militaire bondgenootschap bezworen en zal ook nu weer proberen om Trump te overtuigen aan boord te blijven. Hij wil zoveel mogelijk tijd kopen waarin de Europese bondgenoten en Canada meer verantwoordelijkheid kunnen nemen voor hun eigen veiligheid en ook taken van de Amerikanen binnen de NAVO kunnen overnemen.
Trump hoeft de daad niet bij het woord te voegen en echt uit de NAVO te stappen om de club verder te beschadigen. Afgelopen weken zei de Franse president Macron hardop dat de NAVO al verzwakt is door de ondermijnende uitspraken van de Amerikaanse president en uit andere Europese hoofdsteden klonken soortgelijke geluiden.
Maar waar de een zegt dat door alle uitspraken van Trump de NAVO eigenlijk al niet meer is dan een lege huls, wijzen anderen er juist op dat op het hoofdkwartier in Brussel alles gewoon doordraait, met de VS erbij, en dat Trump vooral beoordeeld moet worden op wat hij echt doet, in plaats van wat hij allemaal roept."
Rutte staat in Europa bekend als "Trump-fluisteraar" en heeft ondanks de spanningen https://nos.nl/collectie/13989/artikel/2572505-hoe-rutte-met-hulp-van-trump-zijn-navo-succes-orkestreerde met de Amerikaanse leider opgebouwd. De NAVO-topman zou het versterken van de samenwerking in de defensie-industrie willen bespreken, net als de oorlogen in Iran en Oekraïne.
Hij heeft van de andere NAVO-leiders geen opdracht gekregen om zich te committeren aan een operatie in de Straat van Hormuz.
Kan Trump Amerika terugtrekken uit de NAVO?
De NAVO is een defensieve organisatie die alleen in actie komt als een van de leden wordt aangevallen. Daarom weigeren verschillende NAVO-landen om aan de VS militaire bases beschikbaar te stellen in de oorlog tegen Iran of militaire hulp te sturen om de Straat van Hormuz open te krijgen.
Trump kan zich ook niet op eigen houtje terugtrekken uit de NAVO, want nog voor zijn tweede termijn vorig jaar begon, is er een wet aangenomen die het de president verbiedt om dat te doen zonder goedkeuring van het Congres. Die wet werd aangenomen juist met het oog op Trump die in zijn eerste termijn ook al negatief was over het bondgenootschap.
Toch zijn Trumps negatieve uitlatingen desastreus voor de NAVO. De afschrikwekkende werking van het bondgenootschap zit hem in het vertrouwen dat de leden elkaar te hulp zullen komen. Zijn twijfels over het Amerikaanse lidmaatschap, de grootste en belangrijkste bondgenoot, zijn ongekend en zeer ondermijnend.
Trumps ontmoetingen in het Oval Office met buitenlandse leiders zijn vaak een spektakel, waarbij zowel lof als ongenoegen publiekelijk voor de televisiecamera's worden geuit. Het gesprek tussen Trump en Rutte is achter gesloten deuren. Na afloop wordt aan de pers bekendgemaakt wat de twee hebben besproken.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346910/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609667

2026-04-08 20:03:11 UTC

Trump claimt succes in staakt-het-vuren: 'Maar Iran bepaalt de uitkomst'
Na 40 dagen oorlog met Iran werd dinsdag, vlak voor het aflopen https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609515-trump-voert-zijn-oorlogsretoriek-op-terugtrekken-is-gezichtsverlies-voor-hem, een staakt-het-vuren voor twee weken bereikt. "Een grote dag voor wereldvrede", schreef de Amerikaanse president https://truthsocial.com/@realDonaldTrump/posts/116367088879643074. De Verenigde Staten deelden weliswaar zware klappen uit aan het Iraanse leger, maar Trumps claim van een overwinning is volgens experts voorbarig en nauwelijks te onderbouwen.
Volgens Trump zijn vrijwel alle twistpunten met Iran opgelost en vormt het twee weken durende akkoord een werkbare basis voor een definitief akkoord. Maar op de eerste dag van het staakt-het-vuren werden ook Israëlische en Iraanse aanvallen gemeld in https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-trump-oorlog-in-libanon-staat-los-van-bestand-iran-overweegt-nieuwe-aanvallen#UPDATE-93568896. En Iraanse staatsmedia deelden dat de Straat van Hormuz weer is gesloten vanwege https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz.
Gewiekst gespeeld
"Het staakt-het-vuren vormt het uitgangspunt voor onderhandelingen op basis van eerdere Iraanse voorstellen", duidt Karim El Taki, universitair docent politiek in het Midden-Oosten aan de Rijksuniversiteit Groningen. "Volgens die voorstellen zou Iran de feitelijke controle over de Straat van Hormuz krijgen en doorvoerrechten voor schepen innen, wat vóór de oorlog niet het geval was."
El Taki zegt dat Iran de oorlog zeer gewiekst heeft gespeeld. "Ze hebben de kosten voor Amerika, Israël en landen in de regio enorm opgedreven. Door honderden drones en ballistische raketten op de Golfstaten af te vuren en de Straat van Hormuz effectief te blokkeren, is https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609632-opluchting-over-opening-straat-van-hormuz-toch-herstelt-energiemarkt-zich-niet-zomaar veroorzaakt met stijgende energieprijzen, inflatie en kans op een wereldwijde recessie."
Trump raakte volgens een reconstructie van https://www.nytimes.com/2026/04/07/us/politics/trump-iran-war.html overtuigd van het nut van de oorlog na https://edition.cnn.com/2026/02/10/middleeast/netanyahu-visit-washington-iran-talks-intl en andere hooggeplaatste Israëlische functionarissen in februari. Daarbij werd hem een scenario geschetst waarin de Iraanse leiding snel zou worden uitgeschakeld.
Strekking was dat de militaire slagkracht van Iran zou worden verzwakt, een volksopstand zou worden ontketend en uiteindelijk het regime ten val zou worden gebracht. Trump zou waarschuwingen van zijn vicepresident Vance en inlichtingendiensten hebben genegeerd en zijn afgegaan op zijn "instinct".
Overleven
De oorlog pakte anders uit voor de VS dan vooraf gedacht, constateert El Taki. Het Iraanse regime stelde volgens hem zijn belangrijkste doel veilig: overleven. "Ze hebben niet geprobeerd te winnen, maar de kosten voor de tegenstander gemaximaliseerd en met effectieve vergeldingsaanvallen een dreigingsevenwicht gecreëerd. Iran heeft, ondanks de schade, de uitkomst van het conflict mede bepaald."
De universitair docent benadrukt dat het bestand https://nos.nl/liveblog/2609267-iran-overweegt-nieuwe-aanvallen-jetten-als-bestand-standhoudt-mogelijk-missie-naar-straat-van-hormuz#UPDATE-93562044 is. "Er waren vandaag alweer aanvallen op olie-infrastructuur in Iran en vergeldingsacties in meerdere landen in de Golfregio en volgens Trump valt Libanon https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-trump-oorlog-in-libanon-staat-los-van-bestand-iran-overweegt-nieuwe-aanvallen#UPDATE-93569412. Israël voerde daar zelfs https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-trump-oorlog-in-libanon-staat-los-van-bestand-iran-overweegt-nieuwe-aanvallen#UPDATE-93566673 uit sinds het begin van de oorlog."
Midden-Oostenkenner Carolien Roelants vindt het te vroeg om harde conclusies te trekken. "Het hangt er echt van af wat er uit het staakt-het-vuren komt, wat de basis vormt voor de onderhandelingen." Die zouden komend weekend https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-bestand-tussen-vs-en-iran-wankelt-trump-vindt-dat-de-navo-heeft-gefaald#UPDATE-93573195 moeten plaatsvinden. "Als Iran controle over de Straat van Hormuz behoudt, is dat een strategische nederlaag voor de Verenigde Staten."
De punten https://nos.nl/collectie/14015/liveblog/2609267-bestand-tussen-vs-en-iran-wankelt-trump-vindt-dat-de-navo-heeft-gefaald#UPDATE-93559995, zoals volledige terugtrekking van Amerikaanse troepen uit het Midden-Oosten, ziet Roelants niet snel gebeuren. "Ik ben ook pessimistisch, omdat de doelen van Netanyahu, het permanent uitschakelen van Iran, niet zijn bereikt. Trump zegt veel, maar ik kan me voorstellen dat hij inmiddels vooral een situatie van niet-oorlog wil."
Heilig huisje
Met de tussentijdse verkiezingen in de VS in november in aantocht heeft Trump forse politieke schade opgelopen, ziet Amerika-deskundige Diederik Brink. Niet alleen Democraten veroordelen de aanval, ook zijn https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2608328-trumps-achterban-verdeeld-over-oorlog-america-first-of-make-iran-great-again. "Trump heeft nooit aan draagvlak gewerkt, niet onder zijn eigen bevolking en ook niet in het Congres. De 'waarom-vraag' achter deze oorlog is nooit beantwoord."
"Veel aanhangers vragen zich af wat hier nog 'America First' aan is", vervolgt Brink. "Hij voerde campagne om juist geen nieuwe conflicten in het Midden-Oosten te beginnen en nu zijn zelfs de olieprijzen gestegen in de VS, voor veel Amerikanen een heilig punt."
Uitgehard regime
Volgens Brink is de positie van de VS dan ook verslechterd. "Iran is nu een uitgehard regime dat meer vertrouwen heeft in eigen kunnen en mogelijk ook in zijn nucleaire ambities. Voor de oorlog was de Straat van Hormuz open, nu staat die onder invloed van Iran. Tegelijk is de Amerikaanse wapenvoorraad deels uitgeput en lopen de kosten in de honderden miljarden dollars."
Daarmee heeft de oorlog de VS en Trump amper iets opgeleverd, zegt Brink. "Er zijn dertien Amerikaanse militairen gesneuveld, maar voor welk doel? Trumps tactiek van bluffen en dreigen werkte misschien als vastgoedman, maar blijkt op het wereldtoneel uiterst volatiel. De claim van succes in deze oorlog valt niet te staven."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346903/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609663

2026-04-08 19:29:20 UTC

Moskeekoepel doet aangifte van vernieling bij gebedshuis in Zaandam
Onbekenden hebben afgelopen weekeinde "ernstige vernielingen" aangericht bij het educatief centrum dat wordt gebouwd bij de Sultan Ahmet Moskee in Zaandam.
De Islamitische Stichting Nederland (ISN), waarbij 148 moskeeën zijn aangesloten, heeft aangifte gedaan, meldt https://www.nhnieuws.nl/nieuws/358703/islamitische-stichting-doet-aangifte-van-vandalisme-moskee-voetganger-zwaargewond-in-amsterdam. "Ze hebben de hele zijmuur en een aantal kolommen van het nieuwe gebouw vernield", aldus bestuurslid Ismail Mercimek.
Mercimek vermoedt dat sprake is van een bewuste actie. "Het nieuwe gebouw wordt neergezet op ons eigen terrein. Dat was goed afgesloten. Ze hebben zich dus eerst toegang moeten verschaffen om op het terrein te komen en de muur te vernielen."
Op de thee
De actie is door niemand opgeëist. "Maar dat doen ze nooit, ook niet bij alle dreigbrieven die we krijgen", stelt Mercimek. "Ik heb wel eens geprobeerd iemand op de thee uit te nodigen, maar dat lukte ook niet."
De ISN is volgens hem niet geschrokken van de vernielingen. "Nee, we zijn het helaas gewend. Maar het is natuurlijk wel heel vervelend", zegt hij. Het educatief centrum in aanbouw is volgens hem vooral bedoeld voor onderwijs, bijvoorbeeld het lezen van de koran door kinderen.
Zoveelste incident
De stichting zegt zich grote zorgen te maken. "Het is het zoveelste incident dat gericht is op gebedshuizen in Nederland", laat de stichting weten op https://www.facebook.com/hdvsultanahmet/posts/persberichternstige-vernieling-en-vandalisme-bij-isn-sultan-ahmet-moskee-te-zaan/1356119646543485/. Zo deed de ISN in december aangifte nadat bij een moskee in Middelburg "discriminerende en haatdragende uitingen" https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18045204/moskee-in-middelburg-beklad-met-beledigende-teksten-dit-heeft-diepe-impact-op-de-lokale-moslimgemeenschap aangetroffen.
Volgens de ISN kunnen dergelijke incidenten niet los worden gezien "van een breder patroon van anti-islamincidenten en toenemende onveiligheidsgevoelens rond gebedshuizen".
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346892/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609662

2026-04-08 18:44:50 UTC

Ondanks vuurwerkverbod 93 mensen naar EHBO bij kampioensfeest PSV
Ondanks een vuurwerk- en fakkelverbod hebben zich gisteren bij het kampioensfeest van PSV in Eindhoven 93 mensen gemeld bij de verschillende EHBO-posten. Zij hadden relatief lichte eerstegraads brandwonden en konden snel worden geholpen. Niemand hoefde naar het ziekenhuis. Dat laat de gemeente Eindhoven weten bij https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6006478/93-mensen-met-brandwonden-naar-de-ehbo-bij-huldiging-psv.
De gemeente liet eerder weten dat er een strikt verbod zou gelden op het meenemen van vuurwerk en fakkels naar de huldiging van de landskampioen. Zelfs het meenemen van tassen was verboden omdat daar bij de huldiging van vorig jaar vuurwerk in werd meegedragen. Toen liepen bij de huldiging 62 mensen brandwonden op.
Toch kleurde het Stadhuisplein gisteren, toen de spelers op het bordes van het stadhuis verschenen, net zo rood door meegenomen fakkels als vorig jaar.
Tientallen kilo's
De gemeente Eindhoven zegt dat het vuurwerkverbod wel degelijk zijn vruchten heeft afgeworpen. Hoeveel vuurwerk er is ingenomen, is niet bekendgemaakt. Er wordt gesproken over "enkele tientallen kilo's". "We evalueren nog hoe de aanpak dit jaar heeft gewerkt en wat er mogelijk aan verbeterd kan worden bij volgende huldigingen", aldus een woordvoerder.
Burgemeester Dijsselbloem vindt dat een "prachtig feest" is gevierd in de stad, waarbij ruim 70.000 mensen op de been waren. "De dag is over het algemeen goed verlopen, zonder grote incidenten en daar ben ik tevreden mee."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346875/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609658

2026-04-08 16:51:25 UTC

Zeeuwse scholen naar de rechter omdat de trein vier maanden niet rijdt
Een aantal Zeeuwse scholen stapt naar de rechter om een test van ProRail met een nieuw beveiligingssysteem tegen te houden. Omdat reizigers tijdens die test in 2029 vier maanden lang niet met de trein kunnen tussen Vlissingen en Goes vrezen de scholen dat scholieren in grote problemen komen.
"Natuurlijk kan een deel naar school met de scooter of fiets", zegt directeur Rinus de Rijder van een mbo in Goes bij https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18298752/zeeuwse-scholen-willen-via-rechter-treinproef-tegenhouden-ik-heb-straks-echt-een-groot-probleem. "Maar een groot deel ook niet."
Ook de bus is geen alternatief, vindt hij. "Moet je je voorstellen: honderden extra scholieren en studenten in bussen en dat maanden lang. Terwijl ze op tijd moeten zijn voor examens, lessen. Dat is niet te doen."
Meer treinen
ProRail wil overal op het Nederlandse spoor een nieuw beveiligingssysteem invoeren. Het gaat om het zogeheten European Rail Traffic Management System, de nieuwe Europese standaard voor treinbeveiliging en -besturing. Met het systeem kunnen treinen veilig en sneller rijden, https://www.prorail.nl/nieuws/zeeuwse-lijn-nieuwe-locatie-proefbaanvak-ertms ProRail. Er is ruimte voor meer treinen op het spoor en treinen kunnen gemakkelijker de grens over.
Om kinderziektes te voorkomen en te zien hoe het in de praktijk uitwerkt, wil ProRail het nieuwe systeem testen. Aanvankelijk was daarvoor de Hanzelijn tussen Lelystad en Zwolle in beeld, maar eind 2024 maakte toenmalig staatssecretaris Jansen bekend dat hij https://nos.nl/artikel/2543249-plan-voor-treinloze-maanden-in-zeeland-gaat-door-ondanks-felle-kritiek.
Impact
Een van de argumenten om voor het traject tussen Vlissingen en Goes te kiezen was dat "de impact" daar minder groot zou zijn dan bijvoorbeeld op de Hanzelijn. Met andere woorden: er reizen in Zeeland relatief weinig mensen met de trein, dan kun je die beter daar vier maanden niet laten rijden.
Maar de Zeeuwse scholen die de rechtszaak aanspannen, bestrijden dat. Uit eigen onderzoek blijkt volgens hen dat dagelijks 3000 mensen per trein reizen op het traject Vlissingen-Roosendaal. Van hen zou 80 procent scholier of student zijn, onderweg naar school of terug naar huis.
"Soms zouden inderdaad 10.000 reizigers elders in Nederland de dupe zijn", zegt Jaco van den Brink, advocaat van de scholen. "Maar daar is vaak ook beter alternatief vervoer. En liggen de scholen minder ver uit elkaar. De impact van de proef op 3000 reizigers hier in Zeeland is gewoonweg veel groter, juist omdat er geen goed alternatief is."
Drie studenten van een mbo in Goes bevestigen dat. Daniëlle Dekker (16) reist elke dag met de trein van Yerseke naar Goes: "Ik kan eventueel wel met de fiets, maar bij slecht weer is dat eigenlijk geen optie."
"Er gaat wel een bus, maar die sluit niet aan en doet er veel langer over", zegt medestudent Emmy van der Heijden (17) die nu treint tussen Arnemuiden en Goes. "Ik heb geen idee hoe ik dan hier moet komen", zegt Loïsanne van Moolenbroek (18) uit Middelburg.
Scholierenbus
Om de pijn te verzachten beloofde staatssecretaris Jansen eerder een "compensatiepakket". Dat bestaat uit vervangend busvervoer, extra reisinformatie en een speciale scholierenbus die langs het spoor zal rijden.
Maar de scholen, verenigd in de Stichting Scholierenvervoer Zeeland, zijn bang dat deze maatregelen onvoldoende zijn om "een langdurige ontwrichting van het onderwijs" op te vangen. De rechtszaak van de scholen tegen de Staat dient volgende week dinsdag in Den Haag.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346835/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609650

2026-04-08 16:39:37 UTC

Kabinet onderzoekt Arbeidsongeschiktheidsfonds: 'Uitkijken dat draagvlak vervalt'
Minister Vijlbrief (Sociale Zaken) wil het Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof) tegen het licht houden. Hij start een onderzoek naar de werking van het fonds na https://nos.nl/artikel/2609273-pot-voor-arbeidsongeschikten-vol-toch-blijft-politiek-premie-verhogen-spookbelasting van werkgevers, werknemers en ook Tweede Kamerleden. Zij vinden dat met de reserves uit het fonds geen andere dingen mogen worden gefinancierd.
Afgelopen jaren verhoogden verschillende kabinetten de arbeidsongeschiktheidspremie om andere gaten op de begroting te dichten. De reserves in het fonds liepen daardoor op tot 39 miljard euro. Toch wil het huidige kabinet de premie nog verder verhogen.
"Je moet uitkijken dat het draagvlak voor het stelsel vervalt", zei Vijlbrief in een commissiedebat met Tweede Kamerleden. "Daarom denk ik dat het verstandig is om transparant te zijn over hoe de relatie tussen de premie en uitkering ligt en wie er zeggenschap over heeft."
'Premie is een melkkoe'
Kritische Tweede Kamerleden noemden de premie in het debat "verkapte loonbelasting" en "een melkkoe". ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder maakte een vergelijking met een verzekeraar "die woekerpremies rekent, de premie verder verhoogt en intussen de polis versobert".
Vijlbrief vindt ook dat de arbeidsongeschiktheidspremie nu als een soort belasting wordt gebruikt. "De vraag is: is dat gewenst?", zo vroeg hij zich openlijk af. "Of wil je terug naar een systeem waarbij er veel meer een koppeling is tussen uitkering en lasten, en waar er ook veel meer zeggenschap zou kunnen zijn voor werkgevers en werknemers?"
'Geen gratis pot met geld'
Meerdere partijen vinden het extra pijnlijk dat het kabinet heeft voorgesteld om het mes te zetten in de arbeidsongeschiktheidsuitkeringen, terwijl de reserves zo groot zijn. "Net als de verhoging van de AOW-leeftijd gaat dit niet lukken", zo dreigde onder meer Edgar Mulder van de PVV.
Vijlbrief waarschuwde de Kamerleden dat het fonds geen "gratis pot met geld is". De arbeidsongeschiktheidspremie is één van de inkomsten van het rijk, waarmee andere zaken zijn gefinancierd. Het verlagen van de premie betekent volgens Vijlbrief dat het begrotingstekort stijgt, waardoor Nederland in principe niet meer aan de Europese begrotingsregels voldoet.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346829/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609646

2026-04-08 16:06:15 UTC

Zwaarste Israëlische aanvallen op Libanon, op dag van staakt-het-vuren met Iran
Libanon valt niet onder het staakt-het-vuren dat de Verenigde Staten en Iran https://nos.nl/artikel/2609597-veel-nog-onduidelijk-over-staakt-het-vuren-midden-oosten-dit-weten-we-nu. Dat zeggen de Amerikaanse president Trump en de Israëlische premier Netanyahu. Israël heeft de bombardementen op dat land juist opgevoerd.
Daardoor is vandaag misschien wel de dodelijkste dag van deze oorlog tussen Israël en Hezbollah. Het Israëlische leger spreekt van de grootste gecoördineerde aanval in de oorlog.
Israëlische luchtaanvallen troffen vanmiddag zonder waarschuwing binnen 10 minuten meer dan honderd Hezbollah-doelen in Beiroet, Zuid-Libanon en de oostelijke Bekaa-vallei. Volgens de Libanese overheid zijn vooral burgerdoelen geraakt.
Bekijk hier beelden van de schade:
Er zouden tientallen doden en honderden gewonden zijn. Alleen al in Beiroet zijn er 300 gewonden, meldt het Rode Kruis.
Appartementen en auto's geraakt
Boven verschillende delen van de hoofdstad aan de kust stegen zwarte rookwolken op. Er zijn appartementencomplexen geraakt en bebloede en gewonde mensen lieten hun auto in het verkeer achter, op weg naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis. De aanvallen op drukke locaties als winkelstraten en woonwijken veroorzaakten paniek op straat.
Op verschillende plaatsen was het zo druk dat mensen op straat werden opgeroepen om plaats te maken voor de vele ambulances, zodat die erlangs konden. Ziekenhuizen zouden overvol zijn door het grote aantal slachtoffers.
Het Libanese nationale persbureau meldt dat de luchtaanvallen minstens vijf verschillende wijken van Beiroet hebben getroffen. Volgens de Libanese premier Salam negeert Israël hiermee regionale en internationale pogingen om tot een staakt-het-vuren te komen.
Volgens de Israëlische premier Netanyahu is de overeenkomst met Iran niet van toepassing op de oorlog van Israël met Hezbollah in Libanon. Bemiddelaar Pakistan zei vanochtend dat volgens het tienpuntenplan voor het bestand tussen Iran, Israël en de VS, ook de aanvallen in Libanon moeten stoppen. Netanyahu ontkent dat dus en ook het Witte Huis stelde vanmiddag dat het inderdaad niet voor Libanon geldt.
Verscheidene landen, waaronder Nederland, benadrukten dat het bestand ook voor Libanon moet gelden. Tot nu toe voerde Israël vooral aanvallen uit op het zuiden en oosten van Libanon en op de zuidelijke buitenwijken van Beiroet; er waren vrijwel geen aanvallen op het centrum van Beiroet. Nu dus wel.
'Onderhandelingspoging gaande'
Volgens de Libanese minister Sayed van Sociale Zaken is haar regering bereid om met Israël te onderhandelen over een einde aan de vijandelijkheden. Dat aanbod is gedaan, maar Israël heeft er nog niet op gereageerd. "Er worden op dit moment telefoontjes gepleegd en pogingen ondernomen", aldus Sayed.
Premier Salam beschuldigt Israël ervan burgergebied te bombarderen juist op het moment dat Libanese functionarissen gesprekken wilden aangaan. Dat getuigt van "volstrekte minachting voor de beginselen van het internationaal humanitair recht, beginselen die Israël sowieso nooit heeft gerespecteerd", aldus de Libanese premier.
Burgers als menselijk schild
Volgens het Israëlische leger zijn in Libanon raketlanceerders, commandocentra en inlichtingendiensten aangevallen; het beschuldigt Hezbollah ervan burgers als menselijk schild te gebruiken. "De staat Libanon en zijn burgers moeten de vestiging van Hezbollah in burgergebieden en de opbouw van zijn wapencapaciteiten afwijzen", staat in een verklaring van het leger.
Bewoners en lokale functionarissen zijn woedend. "Kijk naar deze misdaden", zegt gemeenteraadslid Mohammed Balouza in de centrale wijk Corniche al Mazraa in Beiroet. Een appartementencomplex achter een populaire winkel die noten en gedroogd fruit verkocht, is geraakt. "Dit is een woonwijk. Er is hier niets militairs."
Sander van Hoorn, voormalig Midden-Oosten-correspondent:
"De hoop en de verwachting was dat het staakt-het-vuren ook voor Libanon zou gelden, maar het tegendeel bleek waar. De aanvallen kwamen zonder waarschuwing, vertellen mensen, en op plekken waar ze niet eerder waren, ook buiten de wijken die in Beiroet gelden als Hezbollah-gebied.
Mensen waanden zich juist in die andere wijken relatief veilig, omdat daar niet of minder werd gebombardeerd. 'Dit is een soennitische wijk', vertelt een kennis aan de telefoon. 'Er is hier geen Hezbollah.' Toch zijn er meerdere gebouwen compleet verwoest. Onder het puin wordt nog gezocht. Mensen die het overleefden, zijn op slag dakloos.
Waar is het nu veilig? Kan ik in mijn eigen huis blijven vannacht? De onzekerheid en de paniek overheersen. En de woede, ook bij mensen die niet per se achter Hezbollah staan. Wat wil Israël hiermee bereiken? Hoelang laat Amerika dit doorgaan?
Zelfs bij een definitief akkoord blijven er nog genoeg vragen over, want wat zou dat betekenen voor de dorpen in het zuiden van Libanon die nu door Israël worden bezet? Ook daar waren vandaag mensen teruggekeerd om te kijken wat er van hun huis en dorp over was, in de veronderstelling dat er ook in Libanon een staakt-het-vuren zou gelden."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346767/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609643

2026-04-08 16:03:34 UTC

Ook Grieken overstag, regering wil verbod op sociale media voor kinderen
Na onder meer Spanje, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk is Griekenland het volgende land dat de strijd aanbindt met sociale media. Vanaf volgend jaar wil het land kinderen tot 15 jaar de toegang tot sociale media verbieden. Dat heeft de Griekse premier Mitsotakis via een TikTokvideo laten weten.
De Griekse regering kiest hiervoor, zo zegt hij, om kinderen te beschermen tegen het verslavende karakter van sociale media, om slaapproblemen van kinderen tegen te gaan en omdat kinderen volgens hem in toenemende mate te maken hebben met angstgedachten. Uit onderzoek blijkt dat 80 procent van de Grieken voor een verbod is.
"Ik weet dat sommigen van jullie heel boos zullen zijn", zegt Mitsotakis in de video. "Ons doel is niet om jullie weg te houden bij technologie, maar om de strijd aan te gaan met de verslaving aan bepaalde applicaties die jullie onschuld en vrijheid aantasten."
Daarnaast zegt de premier dat hij in de afgelopen maanden talloze gesprekken voerde met ouders. Die wezen hem op de schadelijke gevolgen die zij opmerkten bij hun kinderen door het gebruik van platformen als TikTok, Instagram, Snapchat en Facebook.
Het Griekse parlement moet zich nog uitspreken over het plan. De verwachting is dat dat rond de zomer gebeurt.
Griekenland staat niet alleen
Griekenland is niet het enige land dat wil overgaan op een verbod op sociale media voor jongeren. Eerder dit jaar kondigde de Spaanse premier Sánchez ook al een soortgelijk plan aan. Het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Oostenrijk en Denemarken denken ook na over een verbod.
In Nederland bleek afgelopen januari uit https://www.newcom.nl/nationale-sociale-media-onderzoek-2026/ dat 63 procent van de mensen voor een socialemediaverbod voor jongeren is. Daarbij is de steun onder jongeren (tussen de 16 en 28 jaar) https://nos.nl/artikel/2599319-steun-voor-socialemediaverbod-voor-jongeren-groeit-vooral-onder-gen-z.
Australië kwam eind vorig jaar https://nos.nl/artikel/2593871-verbod-op-sociale-media-voor-kinderen-ingegaan-in-australie met een verbod op sociale media voor jongeren onder de 16 jaar. Techbedrijven die geen stappen ondernemen om accounts van kinderen te verwijderen, riskeren daar boetes tot omgerekend zo'n 28 miljoen euro. Sinds januari zijn er in Australië meer dan 4,7 miljoen profielen geblokkeerd.
Ook Nederland wil verbod
De Griekse minister Papastergiou van Digitale Zaken benadrukt dat het verbod in Griekenland anders in elkaar zal steken dan in Australië. Daar ligt de verantwoordelijkheid voor het naleven van de wetgeving volledig bij de platformen. Griekenland wil juist gebruikmaken van een leeftijdsverificatie-app, waarbij een ouder de leeftijd van de gebruiker op voorhand moet verifiëren.
Griekenland heeft de Europese Commissie per brief opgeroepen kaders te creëren zodat meer landen in Europa kinderen van sociale media kunnen weren. Het kabinet-Jetten heeft in het regeerakkoord de ambitie geformuleerd om te werken "aan een handhaafbare minimumleeftijd van 15 jaar voor sociale media". Het kabinet wil dit op Europees niveau regelen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346815/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609642

2026-04-08 15:47:33 UTC

Medewerker ABN Amro omgekomen door misdrijf, partner aangehouden
De politie heeft een 39-jarige man aangehouden in het onderzoek naar de dood van een vrouw, die eind maart dood werd gevonden in haar woning in Amsterdam-Zuid. De verdachte is de partner van het slachtoffer.
De politie houdt er na bijna twee weken onderzoek "sterk rekening mee" dat het gaat om een misdrijf. De verdachte en het slachtoffer komen beiden uit Amsterdam.
Vier dagen nadat de 40-jarige vrouw werd gevonden, werd een vrouwelijke collega van haar dood https://nos.nl/artikel/2608679-politie-geen-verband-tussen-dood-van-vrouwen-die-collega-s-waren. Hiervoor is een 36-jarige man aangehouden. De politie onderzocht of er een verband was tussen de dood van de vrouwen die beiden bij ABN Amro werkten, maar sloot dat uit.
Er wordt in Nederland iedere acht dagen https://nos.nl/artikel/2592317-cbs-aantal-vermoorde-vrouwen-door-ex-partner-blijft-gelijk. In ongeveer de helft van deze gevallen was een (ex-)partner de dader. Dit aantal is al vijftien jaar gelijk.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346811/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609640

2026-04-08 15:21:51 UTC

Toename leerlingen in praktijkonderwijs vergroot werkdruk leraren
Er zijn steeds meer jongeren die praktijkonderwijs volgen: dit schooljaar is voor het eerst de grens van 30.000 leerlingen gepasseerd. De groei komt onder meer door het grote aantal zij-instromers vanuit het vmbo of een (internationale) schakelklas.
De Sectorraad Praktijkonderwijs meldt in een jaarlijks rapport over de staat van het praktijkonderwijs in Nederland dat de groei ook leidt tot uitdagingen voor docenten. Zo is de werkdruk onder begeleiders en leraren hoger, wat weer zorgt voor meer verzuim. Ook zijn vacatures steeds moeilijker te vervullen.
Andere dynamiek
In een enquête gaf 96 procent van de praktijkdocenten aan dat de werkdruk op school is toegenomen ten opzichte van een jaar eerder. Ook het ziekteverzuim (6,4 procent) en het lerarentekort (5,6 procent) zijn nergens zo groot als in het praktijkonderwijs. In het vmbo-, havo- en vwo-onderwijs is het lerarentekort 3,3 procent.
"We zien dat klassen continu bezig zijn met het vinden van een goede dynamiek, omdat het hele jaar nieuwe leerlingen instromen", zegt Nicole Teeuwen, voorzitter van de Sectorraad Praktijkonderwijs. Instromen in het praktijkonderwijs kan in principe het hele jaar door.
Leerlingen die instromen, moeten wennen aan de nieuwe leeromgeving. Scholieren die van het vmbo komen, hebben volgens het rapport vaak een gevoel van falen. Dat kan weer leiden tot een negatief zelfbeeld en motivatieproblemen.
Duizend leerlingen
De instroom van nieuwe leerlingen neemt toe door een aantal oorzaken. Onder meer door de https://nos.nl/artikel/2572340-po-raad-doorstroomtoets-leidt-tot-verschillen-tussen-leerlingen-en-scholen, kansrijk adviseren en het groeiende aantal leerlingen uit een internationale schakelklas. Dit zijn klassen voor jongeren die nieuw zijn in Nederland. Vorig jaar kwamen er zo ruim duizend leerlingen bij. Nieuwkomers vormen daarmee de grootste groep zij-instromers.
Internationale leerlingen komen vaak in het praktijkonderwijs terecht vanwege een taalachterstand. Volgens het rapport zouden zij in veel gevallen beter op hun plek zijn op een meer theoretisch gerichte vmbo-school, maar zit de taalbarrière hen in de weg. Het gaat met name om Oekraïense leerlingen die na twee jaar in de internationale schakelklas voor het eerst instromen.
Praktijkonderwijs
Praktijkonderwijs is regulier voortgezet onderwijs voor leerlingen van 12 tot 18 jaar die vooral leren door te doen. Ze leren vooral praktische vakken, zoals koken, werken in een winkel of het bouwen en repareren van spullen. Ze krijgen les in kleine klassen en in hun eigen tempo. Zo worden ze zo goed mogelijk voorbereid op de maatschappij.
Als een leerling het niet lukt om een diploma voorbereidend beroepsonderwijs (vmbo) te halen, dan kan de leerling praktijkonderwijs volgen.
De Sectorraad Praktijkonderwijs waarschuwt al jaren voor de risico's van kansrijk adviseren. Daarbij geven leerkrachten zelf een advies aan de leerling. Dat advies kan vervolgens op basis van de https://nos.nl/artikel/2529126-hogere-schooladviezen-na-nieuwe-doorstroomtoets-basisscholen-kritisch naar boven worden bijgesteld. Daardoor krijgen leerlingen soms een hoger advies dan zij aankunnen.
"We hebben ook al jaren gewaarschuwd voor goedbedoelde maatregelen vanuit het ministerie van Onderwijs voor kansengelijkheid", zegt Teeuwen. "Dit jaar zien wij voor het eerst het effect van het gestegen aantal zij-instromers. Onze waarschuwingen worden nu realiteit. We hebben te maken met een bekostigingsplafond waardoor we geen nieuwe leerlingen aan kunnen nemen."
Geen 'restcategorie'
De raad schrijft de toename ook toe aan beleidskeuzes. Door regels van de overheid mogen basisscholen leerlingen niet meer alleen praktijkonderwijs adviseren, maar moeten zij een dubbel advies praktijkonderwijs/vmbo-basis geven. Daardoor kiezen veel ouders en leerlingen vaker voor het vmbo, omdat dat 'hoger' klinkt.
Maar niet alle leerlingen redden het daar. Als het niet goed gaat op het vmbo, stappen ze later alsnog over naar het praktijkonderwijs.
Teeuwen hoopt op de terugkeer van een advies voor alleen het praktijkonderwijs. Ook moet volgens haar het praktijkonderwijs centraal komen te staan en niet als "restcategorie" behandeld worden. "Praktijkonderwijs heeft zich geëmancipeerd om mensen naar het mbo te brengen of de arbeidsmarkt. Met de beste bedoelingen krijgen we te maken met alle negatieve neveneffecten."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346807/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609638

2026-04-08 14:59:44 UTC

Opluchting over opening Straat van Hormuz, toch herstelt energiemarkt zich niet zomaar
Enkele uren nadat de Verenigde Staten en Iran een staakt-het-vuren hadden gesloten, waagden vier schepen vanmorgen de tocht door de Straat van Hormuz. Toch is het ongewis wanneer het scheepsverkeer door de voor de aanvoer van olie en gas belangrijke zeestraat terug is naar normaal.
De Koninklijke Nederlandse Vereniging van Reders is desalniettemin opgelucht over het staakt-het-vuren. De vereniging zegt "vanwege het fragiele karakter en de voorwaarden van heropening" de ontwikkelingen wel eerst af te wachten, voordat schepen weer gaan varen.
Hoewel de schepen met olie en gas de zeestraat nog niet massaal bevaren, is er al wel een prijseffect te zien. Zo daalde de prijs van olie naar zo'n 92 dollar per vat. Gisteravond was die prijs nog ruim 117 dollar. En ook de Europese prijs van gas daalde vanmorgen, naar 44,6 euro per megawattuur. Gisteren was dat nog 53,2 euro.
Prijsdaling
Toch liggen de olie- en gasprijzen nog aanzienlijk hoger dan voor het begin van de oorlog. Eind februari, vlak voordat de VS en Israël de bombardementen begonnen, kostte een vat olie ongeveer 70 dollar, en de prijs van gas was 31,5 euro per megawattuur. De prijs van diesel steeg zelfs met 80 cent per liter.
Dat die prijs maar gematigd daalt, heeft volgens Jan-Paul van de Kerke van ABN Amro onder andere te maken met het tijdelijke karakter van het bestand. "Dat de prijs nu zakt, heeft met bepaalde verwachtingen te maken. Er lijkt nu een kans dat er een einde kan komen aan de oorlog, maar er is ook nog veel onduidelijkheid."
Omdat de wapenstilstand tussen de VS en Iran maar voor twee weken geldt, betekent dat volgens Van de Kerke dat de energiemarkten zich niet zomaar herstellen naar de situatie van voor de oorlog.
Schade aan voorzieningen
Bovendien zijn in de tussentijd flink veel energievoorzieningen in het Midden-Oosten aangevallen, benadrukt Lucia van Geuns, energie-deskundige bij HCSS: "Bij de raffinaderijen in Koeweit. waar wij veel vandaan halen, is veel schade. Voordat dat hersteld is en het zijn weg vindt naar Europa, gaat daar nog flink wat tijd overheen."
En ook het herstel van de aanvallen op gasinstallaties in Qatar is volgens Van Geuns een kwestie van de lange adem. De topman van het staatsbedrijf QatarEnergy zei https://x.com/qatarenergy/status/2034449492590653505 dat het zo'n drie tot vijf jaar duurt om de locaties te repareren. In die tijd verliest Qatar zo'n 17 procent van zijn lng-export, en dat heeft invloed op de prijs hier.
Volgens Van de Kerke van ABN Amro leidt de oorlog in het Midden-Oosten ook tot een grote vertrouwensschok hier. "De Nederlandse economie was aan het begin van de oorlog nog best weerbaar. Maar het gaat nu wel iets betekenen voor de inflatie, die weer effect heeft op de koopkracht en groei bij mensen."
200 liter diesel per dag
Zo belde Job Dekker van hoveniersbedrijf Grootgroener vanochtend nog met zijn leverancier over de brandstofprijzen. "We zijn nu al volop aan het maaien met kleinere machines, maar over drie weken komen ook de grote machines van stal en die jagen er wel zo'n 200 liter diesel per dag doorheen. Dat kost ons uiteindelijk twee ton extra per jaar."
Zijn leverancier meldde hem dat hij de brandstof nog niet goedkoper kan inkopen en het onduidelijk is wanneer de prijs naar beneden gaat. "Dat er een staakt-het-vuren is, daar ben ik blij mee omdat het verdere escalatie tegengaat. Maar aangezien dit bestand tijdelijk is, blijft de onzekerheid ook voor ons bestaan", zegt Dekker.
Dakdekkers vrezen voor een tekort van bitumen, een zwart kleverig restproduct van olie waarmee onder andere dakleer wordt gemaakt. De prijs daarvan is de afgelopen weken flink gestegen en daardoor hebben dakdekkers de rollen dakleer massaal ingeslagen, ziet de vereniging voor dakdekkers.
Dennis de Kraaij was de prijsstijging voor, want hij kocht met zijn dakdekkersbedrijf twintig pallets dakleer in nadat Iran werd aangevallen. "Toen de oorlog in Oekraïne uitbrak, kostte dat ons veel geld. Een ezel stoot zich niet twee keer aan dezelfde steen, zal ik maar zeggen."
Nu er een bestand is, lijkt de prijs van bitumen juist weer te zakken. Of het een goede zet is geweest, is daarom afwachten voor De Kraaij. En ook volgens Van de Kerke blijft er nog veel onduidelijkheid en onzekerheid over de energiemarkt. "Dat er nu een staakt-het-vuren is, betekent niet zomaar dat vanaf morgen de energiemarkten hersteld zijn."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346789/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609632

2026-04-08 14:28:17 UTC

Celstraf voor 20-jarige die opdracht gaf voor plaatsen explosief bij Pizzabakkers
De rechtbank Amsterdam heeft een 20-jarige man veroordeeld tot vijftien maanden celstraf omdat hij een jongen van 14 opdracht heeft gegeven om een explosie te veroorzaken bij een vestiging van restaurantketen De Pizzabakkers in Amsterdam-Oost.
Ook heeft hij de jongen spullen gegeven waarmee de ontploffing moest worden veroorzaakt, oordeelt de rechter. De bedoeling was dat de ontploffing in de nacht van 2 op 3 september vorig jaar zou plaatsvinden. De 14-jarige droeg een cobra-vuurwerkbom, ander zwaar vuurwerk en drie flessen benzine bij zich, maar voordat hij het explosief kon aansteken werd hij betrapt door de politie.
De politie surveilleerde in de buurt van het restaurant, omdat al eerder meerdere vestigingen van de keten https://nos.nl/artikel/2582272-locoburgemeester-amsterdam-sluit-vier-panden-van-pizzaketen-na-explosies door explosies. Het betrof vier andere restaurants van de pizzaketen in Amsterdam.
De 14-jarige was benaderd via Snapchat en uit telefoongegevens van de 20-jarige bleek dat hij de jongen had opgedragen om het explosief te plaatsen. Uit de berichten kwam ook naar voren dat hij zelf buiten beeld wilde blijven en zo probeerde de politie te ontlopen. De rechter oordeelt daarom dat de 20-jarige een sturende rol had in de poging om het explosief te laten afgaan.
'Maatschappelijke plaag'
Ook staat wat de rechter betreft vast dat de 20-jarige het explosief aan de jongen heeft gegeven. De rechter noemt ontploffingen waarbij jonge mensen worden ingezet om ze uit te voeren "een maatschappelijke plaag". Het is volgens de rechter "extra kwalijk" dat het explosief werd geplaatst door een jonge jongen, terwijl de 20-jarige op afstand bleef.
De 14-jarige zelf werd drie weken geleden https://nos.nl/artikel/2606942-14-jarige-veroordeeld-voor-poging-tot-ontploffing-bij-pizzabakkers in de zaak. De rechter neemt het hem kwalijk dat hij geen oog had voor de mogelijke gevolgen van een explosie. Wel hield de rechter er rekening mee dat hij de actie niet zelf had bedacht en zich onder druk gezet voelde. Hij kreeg zes maanden jeugdgevangenisstraf opgelegd.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346772/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609626

2026-04-08 13:51:17 UTC

Tbs voor man die moeder onthoofdde in Hellevoetsluis
De 32-jarige Jesse R. is veroordeeld tot tbs met dwangverpleging. Hij moet dus naar een tbs-kliniek. Volgens de rechtbank staat vast dat R. vorig jaar zijn moeder in Hellevoetsluis heeft onthoofd met een bijl.
De man is volledig ontoerekeningsvatbaar verklaard en krijgt daarom geen celstraf.
Uit onderzoek blijkt dat R. in een psychose verkeerde toen hij op 16 april vorig jaar zijn moeder in Hellevoetsluis bezocht. Hij dacht dat zij hem wilde vergiftigen. In zijn waanbeelden kreeg hij de opdracht van prinses Beatrix om haar te doden.
De man kocht een bijl en onthoofdde zijn moeder (63) in haar eigen huis. Toen hij kort daarna werd opgepakt op de snelweg A4, had hij het hoofd van het slachtoffer in een plastic tas bij zich.
Opgewekt
Over zijn aanhouding zei hij tijdens de rechtszitting: "Ik was toen nog opgewekt, want ik was bezig met een belangrijke missie. Pas in de gevangenis kwam ik erachter dat het een grote psychose was."
R. heeft sinds zijn kindertijd te kampen met psychische problemen. Sinds zijn 27e heeft hij last van psychoses. De maanden voor het doden van zijn moeder was hij gestopt met het slikken van antipsychotica, meldt omroep https://www.rijnmond.nl/nieuws/2178235/geen-celstraf-voor-onthoofden-moeder-maar-jesse-r-32-moet-wel-naar-tbs-kliniek.
Leven ontnomen
Pas tijdens de rechtszaak, een paar weken geleden, zei hij te beseffen wat hij heeft aangericht. "Ik ben ziek en dat is mijn moeder fataal geworden", aldus R. "Ik heb het leven ontnomen van de vrouw die mij het leven heeft gegeven."
Het lichaam van zijn moeder werd destijds gevonden door haar partner. Hij zag nog net hoe R. het huis verliet.
De rechter wees erop dat bij de nabestaanden tegenstrijdige gevoelens leven. "Er is betrokkenheid bij de verdachte, maar er zijn ook zorgen over de veiligheid." Tegelijkertijd is de familie blij dat er in de tbs-kliniek passende zorg komt voor de man.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346757/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609623

2026-04-08 13:23:57 UTC

In kringloop gevonden trouwalbum uit 1944 weer terug bij familie
Een verloren gewaand trouwalbum uit 1944 dat werd gevonden in een kringloopwinkel, is weer terug bij de Rotterdamse nabestaanden. Monique van Erp vond het onlangs in een tweedehandszaak in Deurne (Noord-Brabant) en begon een zoektocht naar de mensen op de foto.
"Ik werd getriggerd door alles wat erin zat. Een verlovingskaart, een trouwkaart en een geboortekaartje", vertelde ze enkele weken geleden aan de regionale omroep https://www.rijnmond.nl/nieuws/2178136/kleinzoon-meldt-zich-na-vondst-trouwalbum-dick-en-jopie-in-kringloopwinkel. Op de foto's zag ze een stel uit Rotterdam dat in 1944, midden in de Tweede Wereldoorlog, trouwde. Ze rekende 17,50 euro af en nam het mee naar huis.
Stadsarchief
Ze begon haar zoektocht naar Dick van Maanen en Jopie Verschuren bij het Rotterdams Stadsarchief, maar kwam niet verder. Uiteindelijk klopte ze aan bij de regionale omroep. De kleinzoon, die ook Dick van Maanen heet, kreeg al snel berichtjes van familieleden nadat Rijnmond over de zoektocht had https://www.rijnmond.nl/nieuws/2165082/unieke-trouwreportage-uit-oorlogstijd-duikt-op-in-kringloop-maar-wie-is-het-bruidspaar.
Afgelopen weekend overhandigde Monique van Erp het album aan de kleinzoon. Ze deed dat op de plek waar het echtpaar in 1944 ging wonen: aan de Hooidrift in Rotterdam-West.
Bewaren
Kleinzoon Dick van Maanen vindt het "heel bijzonder". "We hadden geen weet van het bestaan van dit album. Heel vreemd om iets in handen te krijgen wat ten tijde van de oorlog is gemaakt en waarin je opa en oma ineens terugziet."
De familie wil voorkomen dat het nogmaals in de kringloop belandt. "Goed bewaren", zegt hij lachend. Voor Monique van Erp is de missie volbracht. "Dat was ook het doel. Ik ben heel erg blij dat deze mensen er blij mee zijn."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346747/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609620

2026-04-08 13:14:07 UTC

Podcast De Dag: wat is de grens bij grensverlegger Kanye West?
Op z'n nieuwe album Bully staat het nummer Highs and Lows. En Kanye West, tegenwoordig Ye, kan opnieuw een low toevoegen aan z'n leven. De rapper mag het Verenigd Koninkrijk niet in door zijn antisemitische uitspraken. Ye noemde zichzelf eerder een nazi en verkocht T-shirts met een hakenkruis erop.
Luister hier:
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via https://npo.nl/luister/podcasts/123-de-dag/ en alle https://pod.link/1339219119/. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
In podcast De Dag loopt muziekjournalist bij 3Voor12 Atze de Vrieze de hoogte- en dieptepunten van de carrière van Ye af. Hij verlegde grenzen in zijn albums in de afgelopen twintig jaar.
Maar inmiddels is het de vraag of de grens met de artiest bereikt is. Hoe ga je om met zo'n controversiële artiest? Voorlopig door hem gewoon een podium te geven in het Gelredome in Arnhem in juni.
Reageren? Mail naar mailto:[email protected]
Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek
Redactie: Lisa Konings & Lars Hulshof
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346741/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609616

2026-04-08 13:09:00 UTC

Succesvolle wervingscampagne Defensie leidt tot lange wachtlijst
Het lukt Defensie niet om sollicitanten snel genoeg te keuren en op te leiden. Dat zegt het ministerie na vragen van de NOS. "Het aantal aanmeldingen is momenteel groter dan de capaciteit om de toestroom snel te verwerken."
Defensie heeft bij de selectie, keuring en opleiding van nieuwe collega's te weinig personeel beschikbaar. In de Tweede Kamer gaf het ministerie vandaag uitleg tijdens een technische briefing. Daar werd duidelijk dat er momenteel bijvoorbeeld al zo'n 2700 reservisten op de wachtlijst staan.
Hoeveel werknemers heeft Defensie nodig?
Door het personeelstekort lopen sollicitanten mogelijk vertraging op tijdens hun procedure. Die signalen ontvangen ook vakbonden die zich voor defensiepersoneel inzetten.
"Wij horen dat mensen die interesse hebben soms lang moeten wachten totdat ze voor de keuringen worden opgeroepen. Sommigen zelfs zes tot negen maanden", zegt Jean Debie. Hij is voorzitter van de Vakbond voor Burger en Militair Defensiepersoneel (VBM).
Voordat een sollicitant bij Defensie kan werken, moet diegene eerst door verschillende keuringen heen. Zo is er onder meer een psychologische en een fysieke test. De vakbond krijgt wekelijks klachten over de wachttijd daarvoor, zegt de voorzitter.
"Als ze dan door die tests heen komen, moet de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst nog een onderzoek doen naar de kandidaat. Defensie zegt dat dat bij 90 procent binnen acht weken lukt, maar ook hier krijgen wij signalen dat sollicitanten soms wel zes maanden moeten wachten", zegt Debie. Volgens het ministerie kunnen die onderzoeken in complexe gevallen langer duren dan de gebruikelijke acht weken.
Defensie zegt dat vertraging tijdens de procedure ook door de kandidaat zelf kan komen. "Er zijn bijvoorbeeld sollicitanten die eerst hun psychologische keuring doen en als ze daar doorheen zijn pas gaan trainen voor de fysieke keuring." Overigens zegt het ministerie zelf dat het best goed gaat met de instroom van nieuwe collega's: bijna een kwart van het streefdoel voor heel 2026 is tot nu toe gehaald.
Werkdruk
"Het vervelende aan de wachttijden is dat mensen vaak hun vorige baan al hebben opgezegd en dan dus maandenlang geen inkomen hebben", zegt Debie. Ook zijn collega Ruud Bergsma, voorzitter van de Algemene Federatie van Militair- en Burgerpersoneel (AFMP), krijgt veel signalen. "Het absorptievermogen is op bij Defensie. De organisatie is er gewoon nog niet op ingericht."
Bergsma hoort ook klachten van mensen die al bij Defensie werken. Zij moeten nieuwe collega's na de keuringen opleiden. "Zij zeggen dat ze het zo druk hebben met alles wat Defensie al van ze vraagt, dat ze geen tijd hebben om ook nog nieuwelingen op te leiden." Hij hoort zelfs van collega's die door de werkdruk willen stoppen.
AFMP ziet overigens wel dat Defensie oog heeft voor de problemen. "Ze zijn heel druk bezig met beleid maken om de taken die bij een mogelijke oorlog horen goed in te kunnen richten. Het klinkt dan mooi dat je al die nieuwe mensen hebt, maar ik ben benieuwd hoeveel daarvan ook echt inzetbaar zijn", zegt hij. "Je moet nu dus eerst officieren vrijmaken voor het opleiden."
Externe docenten
Defensie is hard aan het werk om de vertragingen op te lossen. "Om gevolgen voor de operationele inzet te voorkomen, huurt Defensie veel instructeurs voor de militaire basisopleiding en verdere opleidingscapaciteit extern in", zegt het ministerie. Dat gaat dan vaak om bijvoorbeeld oud-militairen. Ook is de wervingsorganisatie recent uitgebreid met meer dan 200 banen.
Verder verkort Defensie de https://www.trouw.nl/binnenland/legeropleiding-mbo-ingekort-op-aandringen-van-defensie-onverantwoord~b7e4f120/ en krijgen functies waar de grootste personeelsschaarste heerst, hogere prioriteit tijdens het wervingsproces. Ook kunnen geïnteresseerden nu al een open sollicitatie insturen, waarna Defensie de wensen, talenten en kwaliteiten van aanmelders koppelt aan bepaalde banen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346737/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609614

2026-04-08 12:31:16 UTC

Zeker tien mensen aangehouden na schietpartij Israëlische consulaat Istanbul
De Turkse autoriteiten hebben minstens tien mensen aangehouden in Istanbul in verband met de schietpartij gisteren bij het Israëlische consulaat. Dat schrijft persbureau Reuters op basis van Turkse media. Het Turkse https://www.aa.com.tr/tr/gundem/besiktasta-polis-noktasina-yonelik-teror-saldirisina-iliskin-gozalti-sayisi-10a-cikti/3897157 spreekt van elf aanhoudingen.
Onder de aangehouden verdachten zijn twee schutters. Zij raakten gewond en worden ondervraagd in het ziekenhuis. De andere verdachten zijn opgepakt in Istanbul en in nabije provincies.
Bij de schietpartij werd een van de drie aanvallers gedood. Twee agenten raakten lichtgewond.
Nog geen motief bekend
https://nos.nl/artikel/2609444-schoten-bij-israelische-consulaat-in-istanbul-een-aanvaller-gedood vond plaats in het financiële district van Turkije, waar het Israëlische consulaat staat. Daar was op dat moment niemand aanwezig.
De autoriteiten hebben geen motief voor de aanval gegeven, het onderzoek loopt nog. Een van de aanvallers, die is geïdentificeerd als Yunus Emre Sarban, is in het verleden gelinkt aan financiële netwerken met banden met IS, schrijft persbureau Reuters op basis van het Turkse staatsblad Official Gazette.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346730/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609610

2026-04-08 12:26:53 UTC

PSV biedt excuses aan voor 'onhandig' lied dat Flamingo zong tijdens huldiging
PSV heeft een dag na het kampioensfeest in Eindhoven afstand genomen van een actie van Ryan Flamingo, die tijdens de huldiging het lied 'Wie niet springt die is een Jood' zong.
Volgens de club heeft de speler zelf intern excuses gemaakt. PSV noemt het een onhandige actie en biedt excuses aan aan mensen die erdoor zijn geraakt.
"Wij willen niet dat onze supporters dit soort liederen zingen in het stadion en dus moeten spelers dat ook niet doen", aldus een woordvoerder van de club bij https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6006445/psv-maakt-excuses-voor-optreden-ryan-flamingo-tijdens-huldiging. "Spelers hebben immers een voorbeeldfunctie."
17 arrestaties
De politie arresteerde dinsdag zeventien mensen tijdens het kampioensfeest. De feestvierders werden opgepakt vanwege onder meer het afsteken van vuurwerk, vernieling, belediging en mishandeling, meldt de politie aan https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6006438/17-arrestaties-tijdens-kampioensfeest-van-psv-in-eindhoven.
Tijdens de viering van het kampioenschap een jaar eerder werden 22 mensen gearresteerd na een confrontatie met de politie. Grote ongeregeldheden bleven dit keer echter uit.
Dit jaar gold een vuurwerkverbod nadat mensen vorig jaar verwondingen hadden opgelopen tijdens het afsteken daarvan. Om te voorkomen dat er stiekem vuurwerk mee de pleinen op werd genomen, was er ook een tassenverbod. Toch raakte een man lichtgewond aan zijn been toen een pot vuurwerk omviel en de menigte in schoot op de Rechtsestraat.
Volgens de gemeente waren er ruim 70.000 mensen in de binnenstad om het kampioensfeest mee te vieren.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346728/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609609

2026-04-08 11:45:23 UTC

Advocatenkantoor Knoops moet ruim ton terugbetalen aan ex-cliënt
Het advocatenechtpaar Carry en Geert-Jan Knoops moet ruim een ton aan advocaat- en proceskosten terugbetalen aan een ontevreden ex-cliënt. Dat is https://www.rechtspraak.nl/organisatie-en-contact/organisatie/rechtbanken/rechtbank-amsterdam/nieuws/advocatenkantoor-moet-deel-advocatenkosten-terugbetalen-aan-ex-client van de rechtbank Amsterdam.
De voormalige cliënt is een Gelderse ondernemer. Hij eiste een bedrag van ruim 165.000 euro terug. De man vond dat het advocatenduo van 2022 tot 2024 knoeide met declaraties, een gebrekkige boekhouding had, afspraken niet nakwam en koos voor een verkeerde processtrategie.
Behalve de 95.453,50 euro moet Knoops' Advocaten ook nog ruim 8000 euro betalen voor de proceskosten die de ex-cliënt in deze procedure heeft gemaakt. In een eerder stadium noemde Geert-Jan Knoops deze zaak een grote smet op zijn 40-jarige loopbaan als advocaat.
Op meerdere punten gelijk
De rechtbank in Amsterdam geeft de man op meerdere punten gelijk, zo valt te lezen in het vonnis. Volgens de rechter is voldoende bewezen dat het duo Knoops hun cliënt niet goed informeerde over de kosten die hij kon verwachten. De man was alleen gewezen op het uurtarief en op het feit dat hij een voorschot van 65.340 euro moest betalen.
Het kantoor verstrekte echter geen maandelijks overzicht van de gemaakte kosten, hoewel dat wel onderling was afgesproken. Ook oordeelt de rechtbank dat zij een advocaat-stagiair aan de zaak lieten werken, terwijl juist was afgesproken dat het echtpaar en een derde advocaat de zaak zouden leiden. Volgens de rechtbank is het advocatenkantoor in beide gevallen ingegaan tegen het consumentenrecht.
Misbruik in Frankrijk
De man droeg bij de rechtbank ook aan dat het advocatenkantoor had gekozen voor een verkeerde verdediging in de zaak waarin hij werd verdacht van het seksueel misbruiken van zijn au pair in Frankrijk. In oktober 2023 werd hij veroordeeld tot twee jaar cel.
De man erkent dat er sprake was van seksueel verkeer, maar ontkent de aantijgingen van misbruik. Hij ging tegen de uitspraak in hoger beroep.
De rechtbank vond niet dat het duo Knoops een verkeerde processtrategie had gekozen. Ook zag het geen bewijs dat facturen onterecht waren 'opgeplust'. Volgens de man zou het advocatenkantoor achteraf uren aan de verdediging hebben toegevoegd.
Naast deze civiele zaak loopt er nog een tuchtzaak van de ondernemer tegen het echtpaar Knoops. Volgens de man rammelde de verdediging aan alle kanten. De uitspraak in deze zaak wordt verwacht op 1 juli.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346709/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609604

2026-04-08 11:20:09 UTC

Syrische handlanger Assad voor Nederlandse rechter om marteling en verkrachting
Een 57-jarige Syrische man uit Druten staat de komende weken voor de rechter in Den Haag voor het martelen en verkrachten van gevangenen in Syrië. Het Openbaar Ministerie verdenkt Rafik A. van misdrijven tegen de menselijkheid.
Volgens justitie was de verdachte in 2013 en 2014 actief als hoofdverhoorder van de aan het Syrische regime gelieerde militie National Defence Force. In die rol zou hij gevangenen hebben ondervraagd en daarbij veel geweld hebben gebruikt om informatie en bekentenissen af te dwingen.
'Geblinddoekt afgevoerd'
Jafaar Adrah is een van Rafik A.'s slachtoffers. Volgende week vertelt hij zijn verhaal in de rechtbank. Jafaar werd in 2014 opgepakt omdat hij meedeed aan protesten tegen het regime van president Bashar al-Assad. Ook plaatste hij kritische berichten op sociale media.
"Bij een kleine demonstratie werd ik van straat gekidnapt en geblinddoekt afgevoerd", vertelt Jafaar. "Tijdens de rit naar de verhoorlocatie in een dorp buiten Salamiyah werd ik al mishandeld. Er werden wapens op mij gericht, ook op mijn hoofd. Ik wist toen niet eens wie mij had meegenomen", zegt hij.
De plek waar Jafaar naartoe werd gebracht, bleek een boerderij waar volgens hem ongeveer honderd gevangenen vastzaten, verdeeld over meerdere ruimtes.
Ernstige beschuldigingen
Volgens het OM was Jafaar zeker niet de enige die werd mishandeld. De 'Syrische beul uit Druten', zoals het OM hem noemt, wordt verdacht van minstens negentien strafbare feiten. In de zaak worden vier slachtoffers genoemd, drie mannen en een vrouw, die zijn mishandeld en vernederd. Zij zouden zijn geslagen, geschopt, opgehangen en blootgesteld aan stroomstoten.
Ook zou sprake zijn geweest van seksueel geweld. Een vrouw zou zijn verkracht en seksueel mishandeld. Rafik A. wordt daarom vervolgd voor misdrijven tegen de menselijkheid.
De Syriër zou sinds 2021 in Nederland zijn en een tijdelijke asielvergunning hebben gekregen. In 2022 kwam hij met zijn gezin in Druten wonen. Het Team Internationale Misdrijven van de Landelijke Recherche kwam hem kort na zijn aankomst in Nederland op het spoor na een tip. In december 2023 werd A. https://nos.nl/artikel/2500803-man-uit-druten-verdacht-van-marteling-en-seksueel-geweld-tegen-syriers in zijn woning in Druten.
'Elke vraag een klap'
Jafaar herinnert zich nog goed dat hij meerdere dagen werd verhoord op de eerste, tweede en vierde dag dat hij in de boerderij werd vastgehouden. Het eerste verhoor duurde ongeveer zes uur. "Met elke vraag kwam een klap. Soms met de hand, soms met een riem. Mijn lichaam werd kapotgeslagen en mijn moreel gebroken."
Volgens Jafaar had verdachte Rafik A. een leidende rol bij de verhoren: "Hij gaf de instructies: sla hem, zorg dat hij meer zegt." Ook buiten de verhoren werd geweld gebruikt. Volgens Jafaar werd hij al mishandeld wanneer hij op de gang werd opgehaald. Medegevangenen vertelden dat zij onder meer stroomschokken kregen toegediend.
De omstandigheden waren slecht: "Soms kregen we alleen een stukje brood met wat smeerkaas, of wat gekookte granen te eten, maar vaak ook niks."
Zonder proces
Tijdens zijn gevangenschap had Jafaar geen contact met de buitenwereld. Hij maakte zich vooral zorgen om zijn familie, mede door dreigementen van bewakers. "Ik wist niet waar zij waren en zij wisten niet waar ik was."
Na ruim twee maanden werd hij overgebracht naar een gevangenis in de stad Hama, waar hij nog enkele maanden vastzat. Volgens hem was er geen sprake van een eerlijk proces. Uiteindelijk werd hij vrijgelaten nadat een rechter had geoordeeld dat zijn straf erop zat.
Na zijn vrijlating bleven de Syrische autoriteiten Jafaar in de gaten houden. In 2022 vluchtte hij via Turkije en Griekenland naar Nederland. Onderweg hoorde hij dat ook Rafik A. Syrië had verlaten. Toen later bleek dat hij in Nederland was opgepakt, meldde Jafaar zich als getuige: "Dat was voor mij een geschenk uit de hemel. Ik twijfelde geen moment."
'Geen wraak'
Jafaar kijkt uit naar het moment dat hij zijn voormalig verhoorder onder ogen komt in de rechtbank: "Ik heb geen angst meer. Ik wil dat hij wordt berecht, maar niet uit wraak."
Volgens hem is het verschil met Syrië groot. "Wij hadden geen echte rechtbank. Hier zijn regels en wetten, en dat is goed. Net als de gevangenis in Nederland: niet te vergelijken met hoe wij vastzaten", vertelt hij. "Dat is hoe het hoort. Laat het volgens de regels gaan."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346707/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609603

2026-04-08 10:48:46 UTC

Scholieren lossen medisch vraagstuk van ziekenhuis op met dikkere pop
Vier middelbare scholieren van het technasium in Enschede hebben een oplossing bedacht voor een medisch vraagstuk die in de praktijk zo goed werkt, dat het ziekenhuis in hun thuisstad deze meteen in gebruik heeft genomen. "We hebben een 9 gekregen", zeggen de leerlingen tegen https://www.oost.nl/nieuws/3636653/eindexamenopdracht-technasium-meteen-gebruikt-in-ct-ruimte-mst-heel-gaaf.
De tieners kregen een vraagstuk vanuit het ziekenhuis voor hun eindexamenproject. Omdat bij CT-scans gevaarlijke röntgenstraling vrijkomt, kunnen tests niet op mensen worden uitgevoerd. De huidige proefpop in het ziekenhuis, die de naam Kyoto draagt, heeft een slank postuur terwijl veel patiënten dat niet hebben. De opdracht was daarom: maak een dikkere pop.
Japanner
Norèll (17), Giel (16), Tristan (17) en Yade (18) werkten maandenlang samen aan het project. Norèll: "Kyoto is gebaseerd op een Japanner, dus hij is redelijk klein in verhouding tot een gemiddelde Nederlander."
Ze maakten eerst een scan van de huidige proefpop Kyoto. Daaroverheen maakten ze een mal die ze met siliconen vulden. Het resultaat is een buik die lijkt op die van iemand met een hoger vetpercentage.
De leerlingen met hun mal van de buik:
Yade: "We moesten het menselijk weefsel nabootsen. En natuurlijk is elke laag in het menselijk lichaam anders: je hebt spierweefsel en je hebt vetweefsel. Dus we hebben een beetje het gemiddelde ervan gepakt. Toen zijn we op zoek gegaan naar passend materiaal."
Niet in hokjes
Het resultaat blijkt bruikbaar voor het Medisch Spectrum Twente, zegt klinisch fysicus Casper Smit. "Het is een paar weken geleden opgeleverd en inmiddels hebben we het al op verschillende locaties hier in het ziekenhuis toegepast. Om betere scans te kunnen maken en om de plaatjes te beoordelen."
Het ziekenhuis is blij met het experiment. "Voor dit soort creatieve opdrachten zijn middelbare scholieren echt fantastisch. Zij denken nog niet zo in beperkingen en hokjes, zoals wij als oudere werknemers soms wel geneigd te doen."
Tristan: "We hadden eigenlijk niet verwacht dat het zo goed zou uitpakken en we zijn blij met het resultaat." Ook docent Benno Berendsen van het Bonhoeffer College is trots. "Dat het meteen gebruikt wordt, dat is echt uitzonderlijk."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346700/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609599

2026-04-08 10:41:18 UTC

Kabinet schrapt verhoging AOW-leeftijd nog niet uit coalitieakkoord
Het kabinet zet het plan om de AOW-leeftijd versneld te verhogen, nog niet definitief bij het grof vuil. Er moet eerst een alternatief worden bedacht om de stijgende kosten van de vergrijzing te betalen. Zoveel is duidelijk geworden na een debat in de Eerste Kamer, waar een grote meerderheid voor een voorstel van GroenLinks-PvdA was om het plan van tafel te halen.
D66, VVD en CDA hebben in hun coalitieakkoord afgesproken om de AOW-leeftijd één op één te koppelen aan de stijging van de levensverwachting. Met andere woorden: als mensen gemiddeld één jaar langer blijven leven, moeten ze ook één jaar langer doorwerken.
Dat is anders dan nu het geval is. In 2019 hebben het kabinet, werkgevers en vakbonden na veel gedoe het Pensioenakkoord gesloten. Daarin is juist afgesproken dat als de levensverwachting met één jaar zou stijgen, mensen acht maanden langer moeten doorwerken.
Veel verzet
Het plan van het nieuwe kabinet voor de versnelde verhoging leidt tot veel verzet. GroenLinks-PvdA-senator Rosenmöller zei gisteren nog maar eens dat het Pensioenakkoord overeind moet blijven. Hij wees erop dat destijds al was afgesproken dat de kosten voor de vergrijzing hierdoor betaalbaar zouden worden.
Groenlinks-PvdA wijst erop dat de "houdbaarheid van de AOW" sinds 2019 juist "is verbeterd" doordat de economie harder is gegroeid en dat het plan dus geschrapt moet worden. De motie in de Eerste Kamer werd mede ondertekend door onder anderen BBB, ChristenUnie, PVV, Partij voor de Dieren en Forum voor Democratie.
Premier Jetten erkent dat de weerstand groot is. Hij zei gisteren in het debat dat duidelijk was dat het versneld verhogen van de AOW-leeftijd zowel in Tweede als in Eerste Kamer als "middel an sich niet op een meerderheid kan rekenen". Daarom is een maand geleden, na debat met de Tweede Kamer, al afgesproken om https://nos.nl/artikel/2605191-kabinet-werkt-nu-niet-verder-aan-aow-plan-pas-op-de-plaats-en-luisteren te maken en de versnelde verhoging nog niet vast te leggen in een wet.
Nieuwe voorstellen
Maar, zei Jetten gisteren in de Eerste Kamer, er komt wel degelijk een groot probleem aan. Zoals D66-senator Van Meenen gisteren voorrekende: waar vroeger negen burgers voor één AOW'er betaalden, zijn dat er nu nog twee. "Dat dwingt ons dus ook om te kijken via welke alternatieve routes dat zou kunnen worden vormgegeven", aldus Jetten, die beloofde dat de twee ministers van Sociale Zaken "richting de zomer met nieuwe voorstellen zullen komen".
Minister Vijlbrief van Sociale Zaken nam gisteravond in het tv-programma Pauw en De Wit ook nog geen afscheid van het plan: "Als je dat opschrijft in een regeerakkoord, dan doe je dat uit volle overtuiging". Tegelijkertijd zei hij dat hij het eigenlijk al van tafel heeft gehaald na het debat in de Tweede Kamer, een maand geleden. "Ik heb al gezegd: ik kom voorlopig niet met een wet."
Hij wil nu eerst in overleg met onder meer de sociale partners. Maar daar ligt op dit moment een hindernis De vakbonden zijn woedend over het plan. FNV, CNV en VCP gaan op de Dag van de Arbeid, 1 mei, actie voeren. Of ze daarna eventueel wel weer met het kabinet om de tafel willen, is nog de vraag.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346696/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609598

2026-04-08 10:34:36 UTC

Veel nog onduidelijk over staakt-het-vuren Midden-Oosten, dit weten we nu
Vannacht heeft de Amerikaanse president Trump bekendgemaakt dat de Verenigde Staten en Iran akkoord zijn over een staakt-het-vuren van twee weken. De VS en Israël stoppen met aanvallen op Iran.
https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open kwam tot stand met hulp van bemiddelaar Pakistan en ging per direct in. De VS en Iran zeggen beide dat de Amerikanen akkoord zijn gegaan met een tienpuntenplan dat Iran had opgesteld. Trump stelt dat dit plan "een werkbare basis biedt voor verdere onderhandelingen".
Wat is er afgesproken?
Zowel de VS als Israël voert de komende twee weken geen aanvallen uit op Iran. Iran op zijn beurt stopt met het aanvallen van doelen in de regio. Ook moet Iran ervoor zorgen dat de scheepvaart veilig kan varen door de Straat van Hormuz. Dat was de belangrijkste eis van de Amerikaanse president.
Het staakt-het-vuren geldt volgens Pakistan ook voor Libanon, maar de Israëlische premier zegt dat die strijd doorgaat. Ook het Israëlische leger https://x.com/IDF/status/2041790554166415851?s=20 dat het in Libanon doorgaat met gerichte grondoperaties tegen Hezbollah.
De militante beweging mengde zich in de oorlog nadat de Iraanse opperste leider Khamenei werd gedood bij Amerikaans-Israëlische aanvallen. Sindsdien voeren Hezbollah en Israël geregeld aanvallen op elkaar uit. Het leidde in Libanon tot zeker 1500 doden en ruim een https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2606627-ruim-een-miljoen-libanezen-op-de-vlucht-vrees-voor-grote-humanitaire-ramp
Wat staat er in het tienpuntenplan?
De VS en Iran zijn volgens Trump tot het akkoord voor het staakt-het-vuren gekomen op basis van een tienpuntenplan van Iran. Het lijkt onwaarschijnlijk dat dit daadwerkelijk het plan is waar de Amerikanen mee hebben ingestemd. Zo staan er punten in die onverenigbaar zijn met de eisen van de VS.
In het bericht van het staatspersbureau, dat doorspekt is met teksten van het Iraanse regime, is te lezen dat Trump door deze voorwaarden als basis voor onderhandelingen te accepteren, "al zijn dreigementen en grootspraak laat varen".
Zo valt te lezen dat Iran uranium mag blijven verrijken, terwijl hoge doses verrijkt uranium gebruikt kunnen worden voor het maken van een atoombom. Het voorkomen dat Iran een kernbom in handen krijgt was volgens de Amerikanen een van de redenen waarom dat land was begonnen met de aanvallen op Iran. Ook is het zeer onwaarschijnlijk dat de VS alle strijdkrachten in de regio weghaalt en daarmee de Amerikaanse bases daar opgeeft.
Volgens het Iraanse https://www.tasnimnews.ir/en/news/2026/04/08/3560010/what-is-iran-s-10-point-proposal-to-end-war staan de volgende eisen in het tienpuntenplan van Iran:
Dit staat er volgens Iraanse staatsmedia in het tienpuntenplan
Hoe wordt de Straat van Hormuz heropend?
Iran heeft ook toegezegd dat schepen weer veilig door de Straat van Hormuz kunnen varen. Normaal gesproken gaat er dagelijks een vijfde van de wereldwijde olie- en gasbehoefte door de smalle zeestraat. Doordat deze ruim vijf weken zo goed als gesloten was, zijn de energieprijzen flink gestegen en komt er een https://nos.nl/collectie/14015/artikel/2609537-wat-staat-ons-te-wachten-door-de-wekenlange-sluiting-van-de-straat-van-hormuz in het wereldwijde olie- en gasaanbod.
Volgens president Macron hebben ruim vijftien landen toegezegd om mee te werken aan de heropening van de Straat van Hormuz. Minister Berendsen van Buitenlandse Zaken zegt dat er nog geen verzoek is gedaan aan Nederland om militairen te sturen die kunnen helpen de zeestraat te beveiligen.
Wat gebeurt er de komende twee weken?
De komende twee weken worden gebruikt om tot een definitief akkoord te komen, zegt de Amerikaanse president.
Volgens het Iraanse persbureau ISNA gaan gaan de Iraanse voorzitter van het parlement Qalibaf en de Amerikaanse vicepresident JD Vance vrijdag met elkaar om tafel in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad. Daar zouden Amerikaanse en Iraanse delegaties met elkaar in overleg gaan over een blijvend bestand. Volgens de Pakistaanse premier is de Iraanse president Pezeshkian daar ook bij.
De Amerikaanse vicepresident wilde niet bevestigen dat hij naar Islamabad gaat om de Amerikaanse delegatie te leiden. Hij roept Iran op "te goeder trouw" te onderhandelen", om zo tot een een bestand te komen. Hij noemde het staakt-het-vuren "een broos bestand".
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346694/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609597

2026-04-08 10:24:24 UTC

OM vervolgt Corné H., die vier mensen gijzelde in café Ede, voor gijzeling gevangenis Vught
Het Openbaar Ministerie gaat Corné H., die in 2024 vier mensen urenlang gijzelde in een café in Ede, vervolgen voor een tweede gijzeling. H. zit vast in het Penitentiair Psychiatrisch Centrum (PPC) in Vught en heeft afgelopen https://nos.nl/artikel/2593306-twee-medewerkers-paar-uur-gegijzeld-in-gevangenis-vught urenlang twee medewerkers van de gevangenis gegijzeld. Hij zou hen onder andere hebben bedreigd met een mes.
De 30-jarige verdachte zit vast in afwachting van plaatsing in een tbs-kliniek. Deze maatregel was hem opgelegd na de gijzeling in een café in Ede, in maart 2024. https://nos.nl/artikel/2600665-corne-h-is-gevaar-voor-zichzelf-en-omgeving-advocaten-eisen-met-voorrang-tbs vinden dat H. per direct moet worden opgenomen, omdat hij een gevaar vormt voor zichzelf en zijn omgeving.
H. lijdt aan verschillende psychiatrische stoornissen. Volgens een deskundige die hem na de tweede gijzeling onderzocht, is er geen sprake van volledige ontoerekenbaarheid. Hij zou dus ten dele verantwoordelijk kunnen worden gehouden voor zijn strafbare feiten.
Schadevergoeding
Het OM vindt dat H. alsnog moet worden vervolgd, ook al is hij in afwachting van plaatsing in een tbs-kliniek. "Ook als dat betekent dat het langer duurt voordat zijn tbs-behandeling kan aanvangen", schrijft het OM in een persbericht. "Het gaat namelijk om een zeer ernstig feit. De groep medewerkers werd vastgehouden en vreesde voor hun leven."
Volgens het OM is het voor slachtoffers van de gijzeling belangrijk dat zij tijdens de zitting gebruik kunnen maken van hun spreekrecht en zo hun kant van het verhaal kunnen vertellen. Ook kunnen zij een schadevergoeding vragen.
Wanneer de zaak rondom de gijzeling in Vught wordt behandeld, is nog niet bekend. H. kreeg voor de gijzelingszaak in Ede een gevangenisstraf van negen maanden en tbs met dwangverpleging.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346691/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609595

2026-04-08 10:05:30 UTC

Huisartsen getroffen door Chipsoft-hack, 'geen gevolgen voor ziekenhuizen'
De impact van de hack op leverancier van medische software Chipsoft is voor ziekenhuizen beperkt. Tegelijkertijd is een relatief klein aantal huisartsenpraktijken en apotheken wel getroffen.
Dat melden bronnen van binnen en buiten Chipsoft, die van de details op de hoogte zijn. Ze benadrukken dat het onderzoek nog loopt en nog niet alle informatie boven tafel is.
De hack https://nos.nl/artikel/2609548-bedrijf-dat-software-levert-voor-patientendossiers-aangevallen-door-hackers gisteravond aan het licht. Aanvallers wisten toegang te krijgen tot systemen van Chipsoft, dat software voor patiëntendossiers maakt. Daarbij wisten ze ook toegang te krijgen tot servers met data van huisartsen. Of ze gegevens hebben buitgemaakt, is onbekend. Huisartsen moeten er wel rekening mee houden dat dat is gebeurd, zeggen betrokkenen.
Hoe ver de hackers hebben weten door te dringen in de data van huisartsenpraktijken, is ook nog onbekend. Het gaat sowieso om een relatief klein aantal: waar Chipsoft de marktleider is onder ziekenhuizen, met een marktaandeel van zeventig procent, is dat onder huisartsen veel minder, laat branchevereniging LHV weten.
Patiëntendossiers
Chipsoft maakt software waarmee ziekenhuizen en huisartsen patiëntendossiers kunnen opslaan. Ook levert het systemen waarmee die dossiers op afstand toegankelijk kunnen worden gemaakt, zodat patiënten hun dossier kunnen inzien of kunnen communiceren met hun zorgverlener.
De vrees bestond dat ook ziekenhuizen via de systemen van Chipsoft zouden kunnen zijn gehackt. Dat lijkt dus niet te zijn gebeurd, hoewel bronnen benadrukken dat het onderzoek nog niet is afgerond.
Onderzoek
De NOS doet onderzoek naar deze en andere ransomware-aanvallen. Wil je vertrouwelijk praten met onze journalisten? Dat kan via mailto:[email protected]?subject=Ransomware, maar beter nog https://signal.me/#eu/abu5WZjh5DuZHXziQ0572RjGtByQ-K3mdDzntZ777Lv1d4rGlThEV5j-iCPpv3a0.
Vijftien ziekenhuizen hebben sinds gistermiddag, toen de ransomware-aanval aan het licht kwam, zelf preventief de webtoegang tot hun patiëntendossiers geblokkeerd. Daarvan zijn er op dit moment nog twaalf offline. In de meeste gevallen ging het daarbij om ziekenhuizen die hun patiëntendossiers meer dan gemiddeld aan de Chipsoft-systemen hadden gekoppeld.
Ziekenhuizen laten weten aan de NOS dat de patiëntenzorg niet in het geding is geweest en dat het ging om voorzorgsmaatregelen.
Andere informatie
Het is nog niet duidelijk of de aanvallers wel andere informatie van de Chipsoft-systemen hebben buitgemaakt. Ook is nog niet bekend of daarbij ook bijvoorbeeld gegevens van Chipsoft-medewerkers in het geding zijn.
Ransomware-aanvallers vallen bedrijven en andere organisaties aan en stelen daarbij doorgaans gevoelige informatie, zoals persoonsgegevens van medewerkers of klanten en bedrijfsgeheimen. Als organisaties niet betalen, worden de gegevens gepubliceerd.
Onlangs gebeurde dat bij Odido. Het bedrijf betaalde niet, waarna gegevens van miljoenen klanten werden gepubliceerd. Het ging daarbij ook om gevoelige gegevens, https://nos.nl/artikel/2603981-ook-gevoelige-informatie-over-kwetsbare-klanten-in-handen-van-odido-criminelen uit onderzoek van de NOS.
Ook een laboratorium dat voor Bevolkingsonderzoek Nederland uitstrijkjes verwerkte, werd afgelopen jaar gehackt. Het ging daarbij om het onderzoek naar baarmoederhalskanker. Daarbij lijkt een betaling te hebben voorkomen dat alle gegevens zijn gepubliceerd, al heeft het bewuste laboratorium dat nooit bevestigd.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/07/1346555/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609591

2026-04-08 10:03:25 UTC

'Basta' met aansmeren van boottours of restaurants op Capri: boetes tot 500 euro
Op het Italiaanse eiland Capri heeft de gemeente een nieuwe maatregel ingevoerd die korte metten moet maken met agressieve verkooppraktijken richting toeristen. Wie dat toch doet, riskeert een boete uiteenlopend van 25 tot 500 euro.
Verkopers mogen toeristen niet ongevraagd of opdringerig benaderen op openbare plekken om boottours, excursies, rondleidingen of restaurants aan te prijzen. De maatregel is bedoeld om verkopers te ontmoedigen toeristische diensten aan te bieden en zo de overlast te verminderen. Met de verordening wil Capri het groeiende probleem van massatoerisme aanpakken.
Zo wil de gemeente meer grip krijgen op de bezoekersstroom door het historische centrum en het havengebied. Door de maatregel zal het voetgangers- en autoverkeer vlotter verlopen, zo is het idee.
Tienduizenden dagjesmensen
Capri is een van de bekendste en meestbezochte vakantiebestemmingen in Italië. Het eiland in de Golf van Napels staat bekend om zijn villa's, luxe hotels en de rotsachtige kust met baaien. Op Capri wonen ongeveer 13.000 mensen. In de zomermaanden komen dagelijks duizenden mensen met de boot naar het eiland.
In veel toeristische Italiaanse steden is opdringerige reclame voor restaurants of andere diensten een probleem. Het vakantieoord Torri del Benaco aan het Gardameer voerde afgelopen zomer een soortgelijke maatregel in als Capri. Sindsdien is het er verboden om actief en opdringerig toeristen met flyers naar restaurants en bars te lokken.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346674/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609590

2026-04-08 07:54:20 UTC

Theatermaker Norman de Palm overleden, grondlegger van Curaçaose film en theater
Film- en theatermaker Norman de Palm is op 78-jarige leeftijd overleden. Hij behoorde tot de grondleggers van de Curaçaose film en het theater en speelde een belangrijke rol in het zichtbaar maken van Curaçaose en Caribische verhalen via film en toneel.
Zijn bekendste werken waren onder andere Almacita di Desolato, Desiree en Ava & Gabriel. Die laatste film werd in 1990 onderscheiden met een Gouden Kalf, de belangrijkste Nederlandse filmprijs.
Papiaments
Norman de Palm (1948) werd geboren in Oranjestad, Aruba, als zoon van een Nederlandse moeder en een Curaçaose vader. Hij groeide deels op op Curaçao. Op zijn achttiende verhuisde hij naar Nijmegen om klinische psychologie te studeren en later keerde hij terug naar Curaçao om het beroep uit te oefenen. In zijn vrije tijd werkte hij als acteur.
In 1976, toen De Palm 28 jaar was, ontmoette hij Felix de Rooy. Daarmee kreeg zijn carrière en leven een andere wending. Hij ging werken voor De Rooys stichting Ilushon Kosmiko, die zich richtte op dans, theater en filmproducties. Het duo maakte invloedrijke stukken zoals E tres kriayanan en speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van het Papiamentstalige toneel.
Het duo maakte in 1980 de tragische en succesvolle toneelproductie Desirée, over een jonge zwarte vrouw die opbokst tegen uitsluiting en institutioneel racisme. De voorstelling bleef relevant en was afgelopen jaren opnieuw te zien, zo ook in 2024 in Haarlem. Het stuk werd ook opgevoerd in New York, Edinburgh en Amsterdam en later bewerkt tot een film, geregisseerd door De Rooy.
Ave & Gabriel gaat over een liefdesdrama op Curaçao eind jaren 40:
De Palm richtte eind jaren negentig Teatro Luna Blou op in Willemstad, dat inmiddels geldt als het grootste theater van Curaçao. Daarmee kreeg het eiland een plek waar nieuwe generaties makers theaterproducties konden ontwikkelen en mochten experimenteren.
Theatermaker en oud-politicus John Leerdam noemt De Palm een "voorbeeldfiguur". Volgens Leerdam tilde hij de kunst en cultuur van Curaçao en de Antillen naar een hoger niveau en gaf hij jonge makers kansen die bepalend waren voor hun ontwikkeling. "Wat hij heeft gedaan aan de infrastructuur en het niveau van kunst en cultuur is van onschatbare waarde", aldus Leerdam.
Voor zijn bijdrage aan de theatercultuur ontving De Palm in 2013 op Curaçao de Cola Debrotprijs, de hoogste culturele onderscheiding binnen het Caribisch deel van het Koninkrijk. Hij nam deze prijs in ontvangst voor zijn rol in het vormgeven van de culturele identiteit van Curaçao en voor het stimuleren van het Papiamentstalige toneel op het eiland.
De Palm was al enige tijd ziek; hij leed aan de ziekte van Parkinson.
Dick Drayer, correspondent Caribisch Gebied:
"De betekenis van Norman de Palm ligt in zijn rol als culturele bruggenbouwer tussen Curaçao en Nederland. Hij behoorde tot de eerste generatie makers die Caribische verhalen, taal en identiteit een volwaardige plek gaf binnen het professionele theater en de film, zowel op de eilanden als in Nederland.
De betekenis van De Palm wordt ook zichtbaar in de context van de makers en prijzen waarmee hij zich heeft omringd. In Nederland opereerde hij in dezelfde culturele voorhoede als onder anderen Jörgen Raymann en Gerda Havertong, die net als hij een belangrijke rol speelden in het zichtbaar maken van Caribische en Surinaamse stemmen op het Nederlandse toneel en televisie.
Voor zijn bijdrage aan de kunsten en culturele ontwikkeling ontving hij verschillende onderscheidingen, waaronder een Gouden kalf en erkenning in zowel Curaçao als Nederland voor zijn pioniersrol in het Papiamentstalige theater en zijn inzet voor culturele educatie. Daarmee behoort hij tot de kleine groep Caribische makers die niet alleen artistiek, maar ook structureel invloed heeft gehad op hoe het Nederlandse culturele veld zich heeft verbreed."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346641/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609576

2026-04-08 07:25:36 UTC

Trimbos: meeste vapende jongeren gebruiken nog steeds smaakjesvapes
Ondanks het verbod op de verkoop van vapes met smaakjes gebruiken veel jongeren in Nederland deze producten nog steeds. Dat blijkt uit https://www.trimbos.nl/actueel/nieuws/meerderheid-vapende-jongeren-gebruikt-nog-steeds-smaakjesvapes/ van het Trimbos-instituut, gebaseerd op een vragenlijst die begin vorig jaar is ingevuld door jongeren van 12 tot en met 25 jaar.
Sinds 1 januari 2024 is de verkoop van smaakjesvapes verboden. Alleen e-sigaretten met tabakssmaak zijn nog toegestaan. Desondanks geeft 85 procent van de jongeren die maandelijks vapen aan weleens een vape met een smaakje te gebruiken.
"Dit is zorgelijk omdat smaakjes zoals fruit of snoep vapes aantrekkelijk maken voor jongeren", zegt tabaksexpert van het Trimbos-instituut Esther Croes. "Uit eerdere rapportages weten we dat veel jongeren juist door die smaakjes beginnen met vapen of langer blijven vapen."
Dealer
Kennis over de risico's leidt niet automatisch tot ander gedrag, zo blijkt. Zo'n driekwart van de jongeren denkt dat vapen schadelijk is voor hun gezondheid en hersenontwikkeling. Toch blijft het gebruik hoog. Daarbij weten bijna alle ondervraagde jongeren dat de verkoop van vapes met smaakjes verboden is.
Het onderzoek laat ook zien hoe jongeren aan vapes komen. Van de groep die zegt maandelijks te vapen, zegt bijna eenderde ze via vrienden of bekenden te krijgen. Ongeveer 30 procent van de jongeren koopt ze in een tabakswinkel of vapeshop, en 20 procent via een dealer.
Niet representatief
De jongeren zijn geworven via panels, waarbij deelnemers onder de 16 jaar via hun ouders meededen. Het onderzoek is bedoeld als verdieping op bestaande landelijke cijfers en niet om nieuwe representatieve cijfers vast te stellen.
Minderjarigen geven vaker aan dat ze via vrienden aan vapes komen, terwijl 18-plussers ze vaker zelf kopen in winkels. Volgens Croes laat dit zien dat er meer nodig is dan alleen voorlichting. Ze pleit voor strengere handhaving, betrokkenheid van ouders en meer verantwoordelijkheid bij verkopers om te voorkomen dat jongeren verslaafd raken aan nicotineproducten.
Veel producten bevatten nicotinezouten, een vorm van nicotine die minder scherp aanvoelt in de keel en snel in de hersenen wordt opgenomen. Daardoor kunnen jongeren ongemerkt afhankelijk worden. Ook bestaat nog vaak het beeld dat vapen minder schadelijk is dan roken, terwijl de langetermijneffecten nog niet volledig bekend zijn. Bovendien is het zo dat veel jongeren die vapen ook sigaretten roken.
Onderzoek Stories
Dat jongeren ondanks het verbod nog makkelijk aan vapes met smaakjes komen, kwam ook naar voren https://nos.nl/artikel/2506971-jongeren-komen-ook-na-verbod-makkelijk-aan-smaakjesvapes eind 2024. In een online vragenlijst gaven honderden jongeren aan dat ze in de maand ervoor nog vapes met smaken als cola, mango, bubblegum of suikerspin hadden gekocht. Een groot deel van hen was minderjarig. Veel jongeren zeiden dat het verkrijgen van vapes "net zo makkelijk" was als vóór het verbod.
Jongeren kochten hun vapes vaak via vrienden, klasgenoten of dealers die ze kenden via sociale media zoals Snapchat. Ook werden vapes over de grens gehaald of besteld via buitenlandse webshops. Daarnaast zeiden jongeren dat sommige winkels de producten nog steeds illegaal verkochten, bijvoorbeeld onder de toonbank.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346634/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609572

2026-04-08 07:22:08 UTC

Tegenstrijdige berichten over of het staakt-het-vuren ook voor Libanon geldt
Het waren tegenstrijdige berichten vannacht over het https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open in het Midden-Oosten. De Pakistaanse premier, die bemiddelt in het conflict, zei dat het staakt-het-vuren tussen Iran en de VS geldt voor de hele regio, "inclusief Libanon". Vier uur daarna ontkrachtte de Israëlische premier Netanyahu deze bewering al; volgens hem geldt het staakt-het-vuren niet voor de strijd tussen Israël en Hezbollah in Libanon.
"Israël steunt het besluit van de Amerikaanse president Trump om de aanvallen op Iran te staken", is te lezen in https://x.com/IsraeliPM/status/2041714156114456660?s=20 van de Israëlische premier. Ook Israël stopt voorlopig met aanvallen op Iran. Maar, zo schrijft Netanyahu, "het staakt-het-vuren van twee weken geldt niet voor Libanon."
Correspondent Midden-Oosten David Poort:
"Het is de vraag hoe solide dit bestand is. De Pakistaanse premier Sharif heeft gezegd dat het staakt-het-vuren overal geldt, maar Netanyahu kwam vannacht al snel met een andere lezing. Volgens Israël valt Libanon buiten de deal. Het verschil tussen deze lezingen van het staakt-het-vuren is cruciaal. In de uren na de aankondiging, ook nadat Trump het bestand bekendmaakte, gingen Israëlische aanvallen in Libanon gewoon door.
Daarmee ligt het grootste struikelblok meteen op tafel. Iran zal moeilijk accepteren dat het bombarderen van hun bondgenoten in Libanon doorgaat. De vraag is nu of Trump genoeg druk kan zetten op Israël en Netanyahu onder controle kan krijgen om het staakt-het-vuren ook daar te handhaven."
Nadat eind februari de Iraanse opperste leider ayatollah Khamenei werd gedood bij Israëlisch-Amerikaanse aanvallen, mengde de sjiitische militie zich in de oorlog in het Midden-Oosten. Sindsdien valt Israël geregeld doelen aan in Libanon, met name in het zuiden van het land. Volgens Israël zijn deze aanvallen gericht op Hezbollah-doelen, maar ook burgers zijn geregeld doelwit. De militante beweging is onderdeel van de As van Verzet, een groep van trouwe bondgenoten van Iran in het Midden-Oosten.
Persbureau Reuters meldt op basis van bronnen dat Hezbollah zegt dat het vanwege het bestand geen aanvallen meer uitvoert op doelen in het noorden van Israël. Ook stopt de militie naar eigen zeggen met de aanvallen op Israëlische strijdkrachten in Libanon. Naar verwachting komt de sjiitische beweging later vandaag met een verklaring over de positie van Hezbollah in het tijdelijke staakt-het-vuren en een reactie op de bewering van Netanyahu dat het bestand niet voor Libanon zou gelden.
Israëlische aanvallen
Dat Israël oordeelt dat het bestand niet geldt voor Libanon, werd vannacht al duidelijk toen Israël verschillende aanvallen uitvoerde op dat land. Bij een luchtaanval op een café in de Zuid-Libanese stad Sidon kwamen acht mensen om het leven en ook waren er luchtaanvallen op Mashgara in de Bekaa-vallei, artilleriebeschietingen op Khiam en aanvallen op Tyrus.
Al weken wordt Libanon hevig gebombardeerd en ook is Israël een grondoffensief gestart. Israël heeft een groot deel van het zuiden bezet om een bufferzone te creëren. Zo heeft het Israëlische leger meerdere bruggen vernietigd, die gebruikt zouden worden door Hezbollah om militaire goederen te vervoeren en operaties uit te voeren. De aanvallen hebben tot dusver geleid tot zeker 1500 doden en ruim een miljoen vluchtelingen in Libanon. Ongeveer 4000 mensen raakten gewond.
Expert stellen dat Israël in Libanon https://app.nos.nl/shorthand/verwoesting-in-libanon/index.html gebruikt als bij de oorlog in Gaza. Ook de Verenigde Naties en mensenrechtenorganisatie Oxfam Novib vrezen dat Libanon een tweede Gaza wordt. Vanuit Israël zelf komen uitspraken die die vrees bevestigen. Zo zei de ultrarechtse minister Smotrich dat "de zuidelijke wijken van de Libanese hoofdstad er spoedig komen uit te zien als Khan Younis in Gaza".
Het Libanese regeringsleger heeft inwoners die gevlucht zijn uit het zuiden gewaarschuwd om nog niet terug naar huis te gaan. Volgens het het leger zijn de Israëlische strijdkrachten er nog steeds actief en kunnen er nog onontplofte bommen liggen.
Correspondent Israël Nasrah Habiballah:
"Pakistan zei dat het tijdelijke bestand ook geldt voor Libanon, maar vanuit Israël horen we een ander verhaal. Premier Netanyahu zegt dat Israël meedoet aan de gevechtspauze in Iran, maar niet in Libanon. Of de Israëlische strijd met dezelfde intensiteit doorgaat als we de laatste weken hebben gezien, is nog onduidelijk. Dat gaan we de komende uren zien en hangt ook van Hezbollah af.
De aanvallen op Iran waren samen met de VS, maar in de strijd tegen Hezbollah zit dat anders. Hoewel Israël altijd zegt dat Iran achter de Hezbollah-dreiging zit, trekken ze dit nu juist los van het staakt-het-vuren met Iran."
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346629/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609571

2026-04-08 05:39:08 UTC

Jongetje betuigt spijt tegen politie voor onnodig bellen 112: 'Sori'
Een jongetje dat meerdere keren onnodig naar 112 belde, heeft gisteren samen met zijn moeder persoonlijk excuses gemaakt op het politiebureau in Ridderkerk. Hij had een handgeschreven briefje bij zich met 'sori' erop.
De wijkagenten in Ridderkerk waarderen de actie enorm, zeggen ze. "Nu konden wij voor deze jonge stoere bink alleen maar lof hebben dat, ondanks zijn fouten, hij de consequenties kon inzien", schrijft de politie op sociale media.
Op het briefje stond: 'Sori dat ik gister 5 x hep gebelt naar 112. Ik ga dat nooit meer doen. Groetjes'
De politie waarschuwt dat onnodig 112 bellen serieuze gevolgen kan hebben en strafbaar is, schrijft https://www.rijnmond.nl/nieuws/2178098/dit-jongetje-belde-5-keer-onnodig-met-112-en-biedt-excuses-aan-met-handgeschreven-briefje.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346600/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609565

2026-04-08 05:00:02 UTC

Zuyd Hogeschool tevreden over afschaffen bindend studieadvies
Zuyd Hogeschool schafte 4,5 jaar geleden als eerste hogeschool in Nederland het bindend studieadvies af. Een vijfde van de studenten die volgens de oude regels had moeten stoppen, is alsnog binnen vier jaar afgestudeerd, blijkt uit onderzoek van de hogeschool.
Het bindend studieadvies (bsa) verplicht studenten om in hun eerste jaar een bepaald aantal studiepunten te halen. Lukt dat niet, dan moeten ze stoppen met hun opleiding.
De Zuid-Limburgse onderwijsinstelling besloot in studiejaar 2021-2022 het bsa af te schaffen. Niet iedere student zou zich op dezelfde manier ontwikkelen en daarom was volgens de hogeschool in het advies meer maatwerk nodig.
Van de bijna 1500 studenten die hun opleiding toen startten, hadden 217 studenten volgens het oude stelsel aan het einde van het eerste jaar moeten stoppen. Toch lukte het een op de vijf om de opleiding binnen vier jaar af te maken.
"Ik ben blij dat we hen niet te vroeg hebben hoeven laten gaan en dat ze zich nu verder kunnen ontwikkelen met een diploma op zak", zegt Saskia Brand-Gruwel, bestuurslid van Zuyd Hogeschool. "Dat is tegelijkertijd goed nieuws voor Limburg, waar werkgevers, bijvoorbeeld in de zorg en techniek, zitten te springen om gekwalificeerd personeel."
Aangepast traject
Hoewel nog steeds naar het aantal behaalde punten wordt gekeken, kijkt de studieloopbaanbegeleider ook naar de match met de opleiding, persoonlijke omstandigheden en ontwikkelpotentieel. Haalt de student de norm die bij de meeste opleidingen rond de veertig punten ligt niet, dan komt er een aangepast advies.
"Wat je vaak hoort van studenten die twee of drie vakken niet hebben gehaald, is dat ze die er volgend jaar wel bij doen", zegt Brand-Gruwel. "Maar we weten dat dubbel studeren niet werkt. Dan gaan we kijken hoe we dat traject kunnen inrichten zodat het wel lukt. Dus bijvoorbeeld een tweedejaarsvak naar voren schuiven, zodat eerst de niet -gehaalde vakken kunnen worden overgedaan."
Een groep van 35 studenten kreeg het advies om te stoppen, maar bleef toch doorstuderen. De verwachting is dat zij uiteindelijk negen jaar over hun studie zullen doen. Dat is volgens Brand-Gruwel geen reden om het stelsel anders in te richten. "Langstudeerders had je ook met het bsa en de groep lijkt niet groter te worden."
De afschaffing van het bsa heeft volgens het onderzoek bovendien de kansengelijkheid voor mannelijke studenten vergroot. Onder het oude stelsel vielen mannelijke studenten vaker uit dan vrouwelijke studenten. Ook zijn er geen negatieve financiële gevolgen voor de hogeschool.
Volgens Sam de Jong van het Interstedelijk Studenten Overleg laat dit onderzoek zien dat het bsa een ouderwets middel is dat niet werkt: "Het legt niet alleen onnodige druk op het welzijn van de studenten, we zien in dit onderzoek terugkomen dat het ook nog eens een ongelijke behandeling geeft."
Discussie over bindend studieadvies
Het bsa werd ingevoerd om de hoge uitval te verminderen en het studiesucces te bevorderen. Het idee was dat studenten beter hun best zouden doen en eerder zouden stoppen wanneer de opleiding niet blijkt te passen. Hierdoor moest de studietijd worden verkort.
Onlangs bleek uit ander https://esb.nu/bindend-studieadvies-zorgt-niet-voor-studiesucces/ dat het bsa niet leidt tot meer afgestudeerde universiteitsstudenten. Het verlaagt de kans op een universitair diploma juist. Bovendien wordt de studieduur niet verkort.
Volgens het https://www.onderwijskennis.nl/kennisbank/bindend-studieadvies-beoogde-en-niet-beoogde-effecten is het niet mogelijk om harde conclusies te trekken over het effect van het bsa op basis van beschikbare onderzoeken.
In de politiek is het bsa al langer punt van discussie. Volgens toenmalig https://nos.nl/artikel/2474431-minister-dijkgraaf-bindend-studieadvies-naar-maximaal-30-studiepunten zorgt het bij een hoop studenten voor veel stress. Hij wilde het maximaal aantal studiepunten in het eerste jaar van zestig naar maximaal dertig verlagen.
Het kabinet-Schoof besloot om niets aan het bsa te veranderen en het huidige kabinet heeft het niet opgenomen in het coalitieakkoord. Onderwijsminister Letschert zei vorige week in een https://www.voxweb.nl/nieuws/minister-rianne-letschert-onderwijs-krijgt-weer-beetje-meer-vlees-op-de-botten de regels niet te gaan aanpassen en dat het aan de onderwijsinstellingen zelf is hoe ze hiermee omgaan.
Zuyd Hogeschool is niet de enige die het bsa heeft afgeschaft. Volgens de Vereniging Hogescholen is dat bij acht andere hogescholen het geval. Bij andere onderwijsinstellingen kan het zijn dat ze per opleiding of faculteit maatwerk toepassen. De universiteiten hanteren allemaal een bsa.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346594/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609563

2026-04-08 04:41:57 UTC

Wekdienst 8/4: Rutte langs bij Trump • Pleidooi in zaak tegen Inez Weski
Goedemorgen! In de zaak tegen oud-advocaat Inez Weski is het vandaag de beurt aan haar verdediging. Verder gaat NAVO-chef Rutte langs bij president Trump.
Het weer: Het is zonovergoten en droog. De temperatuur stijgt naar 16 tot lokaal 21 graden en er waait en zwakke tot matige oostenwind.
Ga je vandaag op pad? https://nos.nl/verkeer vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en https://www.ns.nl/reisinformatie/actuele-situatie-op-het-spoor de situatie op het spoor.
Wat kan je vandaag verwachten?
Dit is er vannacht gebeurd:
De Verenigde Staten en Iran zijn akkoord met een staakt-het-vuren van twee weken. De VS zal samen met Israël stoppen met het uitvoeren van aanvallen. Iran zal op zijn beurt onder meer de Straat van Hormuz openen voor alle scheepvaart en ook de aanvallen opschorten. Het bestand is direct ingegaan en volgt op bemiddelingspogingen van Pakistan.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
In de jungle van Ecuador is met een wildcamera https://nos.nl/artikel/2609535-zeldzame-zwarte-jaguar-gespot-in-jungle-ecuador vastgelegd. Meestal hebben ze een goudkleurige vacht met zwarte rozetten, maar zo'n 10 procent van de jaguars is helemaal zwart. Dat komt door melanisme: een teveel aan zwarte pigmentatie. Het tegenovergestelde is albinisme.
Jaguars zijn erg schuwe dieren. "Dat we een zwarte jaguar aantreffen in dit gebied, betekent dat het ecosysteem er in stabiele en goede staat is, en dat ons werk er vruchten afwerpt", zegt Rebeca Martinez van WWF Ecuador. "Het woud is in balans, anders zouden we zo'n zeldzaam dier er nooit kunnen zien."
Fijne dag!
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346587/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609559

2026-04-08 02:11:31 UTC

54 wielrenners opgespoord die rood licht negeerden tijdens Ronde van Vlaanderen
Het Belgisch Openbaar Ministerie gaat een groep wielrenners vervolgen die zondag tijdens de Ronde van Vlaanderen bij een spoorwegovergang een rood licht negeerden. Het gaat volgens de Vlaamse omroep VRT om 54 professionele renners, onder wie ook Remco Evenepoel en Tadej Pogacar. Het incident gebeurde aan het begin van de koers.
Het negeren van een rood licht bij een spoorovergang is een overtreding van de zwaarste categorie binnen de verkeerswetgeving in België.
Bij de overweg sprong het licht op rood toen peloton naderde, maar het eerste deel van de wielergroep negeerde het licht. Pas toen de slagbomen naar beneden gingen stopte de rest van het peloton met onder meer renner Mathieu van der Poel. De eerste groep mocht de koers afmaken, maar moest wel wachten tot de tweede groep weer was aangesloten.
Verder onderzoek
Volgens het Belgische OM zal op basis van onderzoek gekeken worden of de renners verder strafrechtelijk worden vervolgd. Bij overtreden van deze zwaarste categorie worden in België overtreders in principe altijd opgeroepen voor de politierechtbank. De boete die de renners kunnen krijgen ligt tussen de 400 en 5000 euro.
Of de Internationale wielerunie UCI van plan is om de renners sancties op te leggen, is onduidelijk. Enkele renners werden wel beboet voor andere overtredingen tijdens de koers. Zo kreeg winnaar Tadej Pogacar een boete van ruim 500 euro voor het weggooien van afval in een zone die daar niet voor bedoeld was.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346578/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609557

2026-04-08 01:42:51 UTC

In Irak ontvoerde Amerikaanse journalist vrijgelaten
De Amerikaanse journalist Shelly Kittleson, diehttps://nos.nl/artikel/2608610-amerikaanse-journalist-ontvoerd-in-irak-mogelijk-door-iran-gezinde-groep in Irak werd ontvoerd, is vrijgelaten. Dat heeft de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rubio gezegd.
Kittleson werd op 31 maart in Bagdad meegenomen door een pro-Iraanse militie. Naar verluidt zouden in ruil voor haar vrijlating enkele leden van de groepering worden vrijgelaten die door de Iraakse autoriteiten waren opgepakt.
Kittleson moet het land onmiddellijk verlaten. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zorgt voor een veilig vertrek uit Irak en bedankt onder meer de autoriteiten in Irak voor hun inzet.
Waarschuwing
Kittleson is een freelancejournalist die in Rome woont. Ze heeft als journalist verslag gedaan van conflicten in Afghanistan, Irak en Syrië. Volgens haar profiel https://x.com/shellykittleson werkt ze voor meerdere media.
Eerder riep de Amerikaanse ambassade in Irak Amerikaanse burgers herhaaldelijk op om het land te verlaten. Dit gebeurde naar aanleiding van de oorlog met Iran.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346576/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609556

2026-04-08 01:03:01 UTC

Medewerker van slachthuis in Helmond overleden bij bedrijfsongeval
In Brabant is afgelopen avond een medewerker van een slachthuis overleden bij een bedrijfsongeval. Het gebeurde bij een bedrijf in Helmond.
De medewerker overleed ter plekke. Het ongeval gebeurde bij of in een lift, maar wat daar zich precies heeft afgespeeld is niet duidelijk. De identiteit van het slachtoffer is nog niet bekend, schrijft https://www.omroepbrabant.nl/nieuws/6006417/medewerker-van-slachthuis-overleden-bij-bedrijfsongeval-in-helmond.
Zoals gebruikelijk bij ongelukken op een werkplek, doet ook de Arbeidsinspectie onderzoek. Ook een team van de forensische opsporing werd opgeroepen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346574/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609555

2026-04-08 00:21:30 UTC

Janine Abbring presenteert laatste seizoen Zomergasten
Presentator Janine Abbring gaat het laatste seizoen van Zomergasten presenteren. Dat heeft ze gezegd in het programma LUBACH, waar ze eindredacteur is.
Abbring presenteerde het interviewprogramma eerder al van 2017 tot 2022, en is daarmee een van de langstzittende presentatoren van Zomergasten. Ze volgt Griet Op de Beeck op die het programma vorig jaar presenteerde.
Interview aan de hand van fragmenten
In het programma wordt zo'n drie uur lang een gast geïnterviewd. Het gesprek wordt gevoerd aan de hand van videofragmenten die de gast heeft uitgekozen. Die fragmenten zijn volgens Abbring cruciaal. "Soms zie je een gast naar een scène kijken en dan verandert er iets in diens houding. Dan gebeurt er iets wat je met een vraag niet altijd zo makkelijk voor elkaar krijgt."
Wegbezuinigd
Eind vorig jaar maakte de VPRO bekend dat Zomergasten na dit jaar wordt wegbezuinigd door de NPO. De laatste reeks van het programma gaat op 26 juli van start. Het is nog niet bekend wie de gasten in het slotseizoen zijn.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346572/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609554

2026-04-07 23:42:26 UTC

VS en Iran akkoord over een staakt-het-vuren van twee weken
De Verenigde Staten en Iran zijn akkoord met een staakt-het-vuren van twee weken. De VS zal samen met Israël stoppen met het uitvoeren van aanvallen. Iran zal op haar beurt onder meer de Straat van Hormuz openen voor alle scheepvaart en ook de aanvallen opschorten. Het bestand is direct ingegaan.
De opening van de zeestraat was een belangrijke eis van de Amerikanen om tot een staakt-het-vuren te komen.
Tien-puntenplan
Zowel de VS als Iran zegt dat de Iraniërs met een tien-puntenplan naar de Amerikanen zijn gegaan. De Amerikaanse president Trump noemt dat plan een werkbare basis voor onderhandelingen.
"Bijna alle twistpunten uit het verleden tussen de Verenigde Staten en Iran zijn opgelost, maar een periode van twee weken zal nodig zijn om de overeenkomst helemaal af te ronden en bekrachtigen." De gesprekken daarvoor staan later deze week gepland in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad.
Wat er precies in het tien-puntenplan staat is nog niet bekend. Maar Iraanse staatsmedia zeggen dat Trump akkoord is gegaan met voorstellen van Iran.
Ultimatum
Het nieuws van het staakt-het-vuren kwam zo'n anderhalf uur voor het door Trump gestelde ultimatum aan Teheran naar buiten. Eerder dreigde Trump dat "een hele beschaving vannacht zal sterven" als Iran niet akkoord zou gaan met de eisen van de VS. Gisteravond vroeg de Pakistaanse premier Sharif aan Trump om het ultimatum met twee weken uit te stellen.
Ruim vijf weken geleden begonnen de VS en Israël met grootschalige aanvallen op Iraanse doelen. Dat land sloeg terug door onder meer Amerikaanse doelen in de regio aan te vallen, zoals legerbases. Bijna alle Golfstaten hadden zo dagelijks te maken met raket- en droneaanvallen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/08/1346570/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609553

2026-04-07 21:25:22 UTC

Berendsen en Van Weel in Marokko, 'onderstreept goede banden'
De minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen is samen met minister van Justitie en Veiligheid David van Weel in Marokko voor een tweedaags bezoek. Dat Berendsen heeft gekozen voor Rabat als zijn eerste bestemming buiten de EU, moet onderstrepen hoe belangrijk de banden met het Noord-Afrikaanse land zijn voor het kersverse kabinet-Jetten.
De keuze voor Marokko is volgens Berendsen vooral ingegeven door de nieuwe geopolitieke situatie in de wereld. Door de oorlog in het Midden-Oosten zijn de banden tussen de VS en de andere NAVO-bondgenoten verder onder druk komen te staan. "Het zijn de grootmachten van de wereld die nu vooral de taal van de macht laten klinken. Wij moeten met veel partners kijken hoe we kunnen samenwerken om in zo'n wereld de dingen die wij belangrijk vinden te kunnen beschermen," zegt hij tegen NOS.
Migratie
De samenwerking op het gebied van migratie is volgens minister Van Weel sterk verbeterd in de afgelopen drie jaar. Vooral het terugnemen van uitgeprocedeerde asielzoekers gaat volgens hem stukken beter dan voorheen. "Het aantal documenten dat door Marokko wordt afgegeven om staatsburgers terug te laten keren, is in de afgelopen jaren gestaag toegenomen. Jaarlijks keren er nu honderden afgewezen asielzoekers terug", zegt Van Weel.
Vóór 2023 was de relatie tussen Nederland en Marokko nog flink bekoeld. Marokko verstrekte nauwelijks reisdocumenten waarmee afgewezen Marokkaanse asielzoekers vanuit Nederland kunnen terugkeren. Dat dit nu wel gebeurt, is volgens Van Weel een duidelijk signaal dat beide landen goede banden onderhouden.
Bestrijding criminaliteit
Een ander terrein waarop er veel vooruitgang is geboekt. is de bestrijding van de georganiseerde misdaad. In mei wordt er in de Tweede Kamer gestemd over een uitleveringsverdrag met Marokko dat in 2023 is ondertekend door de toenmalige minister van Justitie, Dilan Yeşilgöz en haar Marokkaanse ambtgenoot.
Ook zonder verdrag levert Marokko in sommige gevallen al verdachten uit aan Nederland. Zo werd er in februari nog een verdachte van een schietpartij in Rotterdam uitgeleverd. Volgens Van Weel zou een verdrag de samenwerking met Marokko op dit gebied verder kunnen versterken. "In de afgelopen jaren zien we een toename in het aantal uitleveringsverzoeken over en weer."
Er is nog onduidelijkheid rondom de uitlevering van verdachten met zowel de Nederlandse als Marokkaanse nationaliteit. De regel is in Marokko dat het geen Marokkaanse staatsburgers uitlevert, ook als ze in het bezit zijn van een Nederlands paspoort. Van Weel wil geen uitspraken doen over de vraag of dit inmiddels wel gebeurt.
De mogelijkheden om beslag te leggen op geld en bezittingen van criminelen was een ander belangrijk punt in het gesprek dat Van Weel vandaag met zijn Marokkaanse ambtgenoot Abdellatif Ouahbi heeft gevoerd. In de toekomst moet het mogelijk worden om in Marokko gestald geld in beslag te nemen van in Nederland veroordeelde criminelen.
Westelijke Sahara-standpunt
Voor Marokko is vooral het Nederlandse standpunt over het conflict in de Westelijke Sahara een belangrijk thema. Het gebied ten zuiden van Marokko is volgens Rabat onlosmakelijk onderdeel van het Marokkaanse grondgebied. Aan de andere kant is er de Polisario, een onafhankelijkheidsbeweging die streeft naar een eigen staat.
Sinds de jaren 90 wordt er binnen de Verenigde Naties onderhandeld over een oplossing voor dit gewapende conflict. In december 2025 heeft Nederland tijdens een bezoek van de Marokkaanse minister van Buitenlandse Zaken, Nasser Bourita, nogmaals zijn steun uitgesproken voor een Marokkaans plan dat het conflict zou moeten oplossen.
Volgens dit autonomieplan zou de Westelijke Sahara een grote mate van zelfbestuur kunnen krijgen, op voorwaarde dat het gebied definitief bij Marokko hoort. "Nederland vindt dat de lokale bevolking recht heeft op zelfbeschikking, dat zij hun eigen toekomst kunnen bepalen. Tegelijkertijd zien we dat het plan dat Marokko heeft neergelegd een proces heeft opgestart dat echt voor een oplossing kan zorgen", zegt minister Berendsen.
Handel
Door de oorlog in het Midden-Oosten en de wereldwijde energiecrisis is er vanuit Europa nu nog meer interesse in de duurzame energie die er in Marokko wordt opgewekt. In de afgelopen vijftien jaar heeft het Noord-Afrikaanse land flink ingezet op zonne-energie en zijn er vergevorderde projecten voor de duurzame productie van waterstof.
Het is dan ook geen toeval dat het bezoek van de ministers wordt afgesloten met een bezoek aan de containerhaven van Tanger. Nu het vrachtverkeer in de Perzische Golf en de Rode Zee is ontregeld, wordt er hier in Marokko verwacht dat deze haven een nog belangrijkere rol gaat spelen in het mondiale vrachtverkeer.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/07/1346565/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609552

2026-04-07 21:13:44 UTC

Kamer 'onder voorwaarden' akkoord met miljarden voor vergroening Tata Steel
Alleen als er harde afspraken komen, gaat de Tweede Kamer akkoord met 2 miljard euro subsidie voor Tata Steel. Daarmee kan het kabinet nu door met de onderhandelingen met het bedrijf, bleek in een debat in de Kamer.
Het Indiase Tata zelf trekt 4 miljard euro uit voor de vergroening van de staalproductie in IJmuiden. Met het geld moet Tata, waar ongeveer 11.000 mensen werken, op een schonere manier staal gaan maken. Het is de bedoeling dat er van kolen op gas wordt overgestapt en na 2030 op waterstof. De CO2-uitstoot moet fors naar beneden.
Tata kreeg van de plaatselijke toezichthouder, de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied, al meerdere boetes vanwege te hoge uitstoot, waarvan https://odnzkg.nl/nieuws/te-hoge-uitstoot-bij-tata-steels-sinterfabriek-omgevingsdienst-noordzeekanaalgebied-legt-last-onder-dwangsom-van-24-miljoen-euro-op/ Omwonenden dienden eind vorig jaar een claim in vanwege gezondheidsschade https://nos.nl/artikel/2491421-rivm-direct-verband-tussen-uitstoot-tata-steel-en-kans-op-ziekte.
Miljarden belastinggeld steken in een bedrijf dat vervuilt en voor gezondheidsproblemen zorgt in de regio, ligt voor veel partijen gevoelig. Maar zorgen om werkgelegenheid en het verlies van een belangrijke industrie zijn er ook. En als de staalproductie om milieuredenen zou stoppen, is in Nederland wel milieuwinst behaald maar verplaatst het probleem zich naar elders in de wereld, zeggen partijen.
'Maatwerkafspraken'
Najaar 2025 sloot het toenmalige kabinet een voorlopige overeenkomst met Tata Nederland en het Indiase moederbedrijf. Een zogeheten maatwerkovereenkomst moet later dit jaar definitief worden. Daarin moeten harde afspraken komen over het dichtgaan van de meest vervuilende productieonderdelen en het vergroenen van de rest van het bedrijf.
GroenLinks-PvdA, Partij voor de Dieren, Volt en SP zijn kritisch en vertrouwen het niet. Partij voor de Dieren-lid Kostic begrijpt niet dat de overheid zo veel geld in het bedrijf wil steken. Ze wees op kinderen in de omgeving van IJmuiden die ziek zijn, de hoge CO2-uitstoot, het eerdere liegen van het bedrijf over stoffen en het lekken van oude fabrieken. Ze sprak van een "Tata morgana".
Volt-leider Dassen vroeg zich af waarom de overheid "2 miljard in een zwart gat zou steken". Ook haalde hij "meer dan honderd economen" aan die de subsidie een slecht plan vinden. Ze vrezen dat het bedrijf na de verduurzaming niet meer levensvatbaar is omdat groene energie in ons land duurder is dan elders. D66 wil hardere afspraken met Tata, zodat de overheid kan afdwingen dat het bedrijf meer gaat doen wat betreft de gezondheid. En het CDA wil meer garanties dat Tata ook in fase 2 van het plan, na 2030, echt op waterstof overstapt.
Maar al met al is een meerderheid, waaronder BBB, JA21, VVD, PVV en CDA en D66, voor doorgaan met de onderhandelingen. Daarbij wijzen ze vooral op het belang van de werkgelegenheid voor ons land en het belang van de industrie. Zo vond BBB-fractievoorzitter Vermeer dat je het verdienmodel voor ons land niet moet onderschatten en ons land "nu eenmaal niet alleen kan draaien op boswachters en accountmanagers". Wat ook belangrijke beroepen zijn, voegde hij er haastig aan toe.
Minister van Klimaat en Groene Groei Van Velthoven zei te begrijpen dat een meerderheid eerst "bindende" afspraken wil met Tata, alvorens met geld in te stemmen. Maar ze kon nog weinig antwoorden geven op de wensen en vragen van Kamerleden hoe de afspraken er precies uit komen te zien . Volgens Van Velthoven denkt Tata zelf na over het sluiten van twee vervuilende fabrieken. Maar concrete afspraken zijn er nog niet en dat duurt nog wel even, zei ze. "Ik heb niet binnen een maand een brief voor u hoe die afspraken eruitzien", zei Van Velthoven tegen de Kamer.
Aan de kritische partijen vroeg ze toch ook om begrip: uiteindelijk kunnen met het geld echt stappen naar groener staal worden gemaakt, zo zei ze.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/07/1346559/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609550

2026-04-07 20:56:41 UTC

Bedrijf dat software levert voor patiëntendossiers aangevallen door hackers
Zorgleverancier ChipSoft is getroffen door een hack met gijzelsoftware. Dat meldt Z-Cert, het expertisecentrum voor digitale beveiliging in de zorg, in een vertrouwelijk bericht aan zorginstellingen. Dat bericht is in handen van de NOS. ChipSoft zegt niet te kunnen uitsluiten dat persoonsgegevens zijn ingezien of gestolen.
Het bedrijf bevestigt aan de NOS dat er sprake is van een "data-incident" waarbij "mogelijke ongeautoriseerde toegang" is geweest. Of het om ransomware gaat, zegt ChipSoft niet.
De zorgleverancier zegt alle maatregelen te nemen om "de nadelige gevolgen zoveel mogelijk te beperken." Meteen na de ontdekking van de hack is volgens het bedrijf geprobeerd om criminelen de toegang tot de systemen te ontzeggen.
De website van het Nederlandse bedrijf is al de hele dag niet bereikbaar en gebruikers als zorginstellingen krijgen het advies om de VPN-verbinding met ChipSoft te verbreken.
Marktleider
ChipSoft levert zorgsystemen aan ziekenhuizen en huisartsenpraktijken. Die gebruiken het systeem onder meer voor het verwerken van patiëntinformatie en het stroomlijnen van processen in het ziekenhuis.
Naar schatting werkt zo'n 70 procent van de ziekenhuizen met het bedrijf. Daarmee is het bedrijf marktleider. Klanten krijgen het advies om de komende tijd het netwerkverkeer te monitoren, blijkt uit een bericht van Z-Cert.
Meeste patiëntportalen niet offline
Waar de ransomware-aanval precies plaatsvond, is onbekend. Meerdere systemen van ChipSoft voor ziekenhuizen en huisartsen zijn mogelijk geraakt, maar op welke manier precies is nog niet bekend. De aanvallers kregen mogelijk toegang tot de webkoppeling van patiëntendossiers met het internet. Met die koppeling kunnen patiënten hun eigen data inzien.
De meeste ziekenhuizen hebben hun patiëntportalen niet offline gehaald. Elf ziekenhuizen hebben dat wel gedaan, blijkt uit een inventarisatie van de NOS. Zeker negen daarvan zijn ziekenhuizen die hun patiëntendossiers verdergaand aan de systemen van ChipSoft hebben gekoppeld dan de meeste andere ziekenhuizen.
https://cdn.nos.nl/image/2026/04/07/1346555/1024x576a.jpg
https://nos.nl/l/2609548